Onlar insanı xilas etmir

Yeni bir araşdırma şəkərlə şirinləşdirilmiş içkilərin (SSB) və aşağı şəkərli/şəkərsiz içkilərin (LNSSBs) metabolik əlaqəli yağlı qaraciyər xəstəliyinin (MASLD) inkişaf riskini artırır.

“Cebheinfo.az” bu barədə “Medical Xpress”-ə istinadən xəbər verir.

Tədqiqat Böyük Britaniya “Biobank”ında ilkin olaraq qaraciyər xəstəliyindən azad olan, orta hesabla 10,3 il ərzində pəhriz və qaraciyər sağlamlığını təqib edən 123,788 iştirakçını əhatə edib.

Gündə 250 qramdan çox belə içki istehlak edənlər üçün MASLD-nin inkişaf riski LNSSB-lər üçün 60% (HR 1.599) və SSB-lər üçün (HR 1.469) 50% artmışdır.

Müşahidə dövründə 1178 nəfərdə MASLD inkişaf edib, 108 nəfər isə qaraciyərlə bağlı xəstəliklərdən dünyasını dəyişib.

Maraqlıdır ki, azşəkərli və ya şəkərsiz içkilərin istehlakı əlavə olaraq qaraciyərlə bağlı ölüm hallarının artması ilə əlaqələndirilir ki, bu da şəkərlə şirinləşdirilmiş içkilər üçün etibarlı şəkildə müəyyən edilməmişdir. Hər iki növ içki qaraciyərdə artan yağ yataqları ilə müsbət əlaqələndirildi. Əvvəllər alkoqolsuz yağlı qaraciyər xəstəliyi (NAFLD) kimi tanınan MASLD qaraciyərdə yağ yığılması ilə xarakterizə olunur və zaman keçdikcə iltihaba və ağrı, yorğunluq və iştahsızlıq kimi simptomlara səbəb ola bilər.

Ən çox yayılmış xroniki qaraciyər xəstəliklərindən biri hesab olunur. Dünya əhalisinin 30%-dən çoxunu təsir etdiyi təxmin olunur və qaraciyərlə bağlı ölüm hallarının əhəmiyyətli səbəbidir. Tədqiqatın aparıcı müəllifi Lihe Liu qeyd edib ki, tədqiqat aşağı və ya şəkərsiz içkilərin gündə bir banka kimi orta miqdarda istehlakla belə MASLD riski ilə əlaqəli olduğunu nümayiş etdirir.

Alimin sözlərinə görə, bu, belə içkilərin zərərsiz olması ilə bağlı geniş yayılmış təsəvvürə meydan oxuyur. Onların qida rasionunda rolu və qaraciyərin sağlamlığına təsirinə yenidən baxılması zərurətini ortaya qoyur.

Liu, həmçinin mümkün mexanizmlərə işarə etdi: şəkər qanda qlükoza və insulində kəskin sıçrayışlara, çəki artımına və sidik turşusu səviyyəsinin artmasına kömək edir. Bunların hamısı qaraciyərdə yağ yığılmasına kömək edir. Eyni zamanda, şirinləşdirilmiş içkilər bağırsaq mikrobiotasını poza bilər, toxluğu azalda bilər, şirniyyata olan həvəsi stimullaşdıra və hətta insulinin artmasına səbəb ola bilər.

Müəlliflər vurğulayırlar ki, tədqiqatın nəticələri təkcə qaraciyər xəstəliklərinin deyil, həm də kardiometabolik pozğunluqların kompleks profilaktika proqramının bir hissəsi kimi həm şəkərlə şirinləşdirilmiş, həm də "pəhriz" içkilərinin məhdudlaşdırılması ilə bağlı tövsiyələri bir daha dilə gətiri. Belə içkilərin su ilə əvəz edilməsi MASLD riskini şəkərlə şirinləşdirilmiş içkilər üçün 12,8%, şəkəri az olan və ya olmayan içkilər üçün isə 15,2% azaldıb.

Xəzər

“Cebheinfo.az”

Problemlərinizi bizə yazın, şahidi olduğunuz hadisələri çəkib göndərin