Paşinyanın əleyhdarları ona yumruq silkələyir

Ermənistan öz Konstitusiyasının 30-cu ildönümünü Türkiyə və Azərbaycanla çətin danışıqlar, eləcə də daxili siyasi böhranın növbəti mərhələsi fonunda qeyd edib. Hakimiyyətin qəzəbinə tuş gəlmiş milyarder Samvel Karapetyanın tərəfdarları onun azadlığa buraxılmasını və baş nazir Nikol Paşinyanın devrilməsini tələb edərkən, hökumət başçısı Bakı və Ankaranı sakitləşdirmək üçün əsas qanunun yenidən yazılmasını tələb edir.
Reyting.az xəbər verir ki, bu barədə “Nezavisimaya qazeta” yazıb.
Rusiya nəşrinin təhlilində qeyd olunur:
Ermənistanın baş naziri Nikol Paşinyan növbəti dəfə respublikanın konstitusiyasına dəyişikliyə çağırış səsləndirib. Onun çıxışı ölkənin Əsas Qanununun 30 illiyinə təsadüf edib.
Paşinyan deyib: "Mənim anlayışıma görə, konstitusiya ölkə daxilində vətəndaşlar arasında onların münasibətləri ilə bağlı razılaşmadır: vətəndaş-vətəndaş, vətəndaş-icma, icma-hökumət və ümumiyyətlə, ölkədə qanun və asayişlə bağlı razılaşmadır. Ermənistana ümumxalq səsverməsi ilə təsdiqlənən yeni konstitusiya lazımdır ki, xalq konstitusiyanı özününkü, doğma bilsin”.
Hökumət yeni konstitusiya layihəsini 2026-cı ilin yazına qədər hazırlayacağını vəd edir. Bundan əvvəl Ermənistanın ədliyyə naziri Srbuhi Qalyan əmin etmişdi ki, dərc olunan sənəd ictimai dinləmələrdən keçəcək. Eyni zamanda, Qalyan Qarabağın Ermənistana birləşdirilməsindən bəhs edən Müstəqillik Bəyannaməsinə istinad etdiyi üçün Azərbaycanı qıcıqlandıran preambulanın dəyişdirilə biləcəyini də istisna etməyib.
Bundan əlavə, parlamentin spikeri Alen Simonyan dövlətin kilsənin həyatında rolunu artıra biləcəyini istisna etməyib. Hakimiyyət prezident idarəetmə formasına qayıtmaq fikrində deyil. Öz növbəsində, hakimiyyətin əleyhdarları hesab edirlər ki, Paşinyan nəinki konstitusiyanın preambulasını dəyişdirməyə, həm də Türkiyəni narahat edən “soyqırım” qeydini Əsas Qanundan çıxarmağa hazırlaşır.

Ermənistan hakimiyyətinin konstitusiyanı dəyişmək istəyindən nə qədər uzağa gedə biləcəyi və xalqın onları dəstəkləyib-dəstəkləməyəcəyi hələlik məlum deyil. Amma Türkiyə prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan artıq İrəvanın Zəngəzur dəhlizi adlanan layihəyə daha çevik yanaşma nümayiş etdirməyə başladığını bildirib.
Onun sözlərinə görə, bu marşrutun açılması Cənubi Qafqazda iqtisadi və siyasi inqilaba səbəb olacaq, çünki bu, Çin və Avropanı birləşdirməyə hesablanmış Orta Dəhlizin sürətli inkişafına səbəb olacaq. Lakin ilk növbədə, Ermənistan və Azərbaycan sülh müqaviləsi imzalamalıdırlar. Məlum olduğu kimi, sazişin mətni artıq mövcuddur, lakin onu təsdiqləmək üçün Bakı İrəvandan tələb edir ki, konstitusiyanın preambulasını dəyişdirsin və ATƏT-in Minsk qrupunu buraxsın.
Xatırladaq ki, Ermənistan Konstitusiyası iki dəfə referendum yolu ilə dəyişdirilib. 2005-ci ildə xaricdə yaşayan ermənilərə ilk pasportlarından imtina etmədən Ermənistan vətəndaşlığı almağa icazə verilib.
Bundan əlavə, İrəvan meri vəzifəsi seçkili olub və prezident əksər cinayətləri törətmək ittihamlarından toxunulmazlıqla qorunub.
2015-ci ildə Ermənistanın başçısı Serj Sarkisyan respublikanı prezident üsul-idarəsindən parlamentə çevirmək üçün konstitusiyanı yenidən yazmaq qərarına gəlib. O, hökumət başçısı olmaq fikrində olmadığını iddia etsə də, sonda həmvətənlərini aldadıb. Bu, 2018-ci ildə onun devrilməsinə və Paşinyanın hakimiyyətə gəlməsinə səbəb olub.
2020-ci ildə Ermənistan Konstitusiyası ilk dəfə referendumun nəticəsi olmadan dəyişdirilib. Əvvəlcə Paşinyan hökuməti respublikanın Konstitusiya Məhkəməsinin üzvlərini hakimiyyətdən kənarlaşdırmaq üçün plebissit təşkil etmək niyyətində idi, lakin koronavirus ümumxalq səsverməsini qeyri-mümkün etdi. Nəticədə parlament lazımi düzəlişlər etdi.
Əsas Qanunun 30-cu ildönümü ərəfəsində İrəvanda dövlət çevrilişinə çağırış ittihamı ilə həbsdə olan milyarder Samvel Karapetyana dəstək üçün çoxminlik aksiya keçirilib. Müxalifət artıq ona erməni İvanişvili ləqəbi verib, lakin onun siyasi perspektivlərini qiymətləndirmək hələ tezdir. Hökumətyönlü medianın məlumatına görə, paytaxtın mərkəzinə 3000-ə qədər insan toplaşıb, onların çoxu ağ köynək və kepka geyinib. Bundan Paşinyan tərəfdarları belə qənaətə gəliblər ki, insanlar mitinqə inanclarına görə deyil, pul üçün gəliblər. Necə olursa-olsun, arxiyepiskop Baqratın rəhbərliyi ilə bir il əvvəl İrəvanda keçirilən tədbirin sayca çox olmadığı göz qabağındadır.
Buna baxmayaraq, Karapetyanın şərikləri nəinki öz boslarının azadlığa buraxılmasını təmin etmək, hətta respublikada hakimiyyət uğrunda mübarizə aparmaq əzmindədirlər. Xüsusən də rüsvay olmuş milyarder vəkili Aram Vardevanyan vasitəsilə toplaşanlara mesaj çatdırıb və bu mesajda hakim rejimə qarşı mübarizə aparmaq üçün millətin birləşməsinin zəruriliyindən danışılıb.
"Nikol Paşinyan və onun hökumətinin Ermənistanda gələcəyi yoxdur və erməni xalqının gələcəyi ilə əlaqələndirilməməlidir. Mən heç kimin bizim üçün inkişaf etdirməyəcəyi və müdafiə etməyəcəyi ölkəmiz və vətənimiz naminə mübarizə yolu ilə getməyə hazıram. Prinsipcə yeni qüvvə ətrafında birləşməyin, vahid yumruq olmaq vaxtıdır", - Karapetyanın vəkili mesajını oxuyub.
Öz növbəsində, milyarderin qardaşı oğlu Narek Karapetyan uzun bir yolun başlanğıcında olduqlarını bildirib.
"Ermənistanda istənilən etirazın potensialı var, çünki ölkə sakinlərinin əksəriyyəti hakimiyyətdən narazıdır. Üstəlik, zaman keçdikcə bu cür fikirlər daha çox yayılır. Eyni zamanda, Karapetyanın azadlığa çıxması üçün yeganə şansı ölkədə hakimiyyət dəyişikliyinə nail olmaqdır. Onun tərəfdaşları ilk mitinqini yaxşı keçiriblər. Əlbəttə, gələn ilin əvvəlindən daha az adam çıxacaq, amma çox güman ki, gələn il parlamentə hazırlaşacaqlar. Seçkilərin müntəzəm və ya erkən olmasının fərqi yoxdur”, - deyə politoloq Tiqran Köçəryan NG-yə bildirib.

Y. QACAR