Icma.az
close
up
RU
Menu

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

Yaddaşı gücləndirən burun damcıları siçanlar üzərində sınaqdan KEÇİRİLDİ

Elxan Səmədov: Xankəndi azarkeşlərinin komandalarını öz şəhərlərində dəstəkləməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır

“Eyni tempdə davam edirik” Rui Jorje

"Sabah" "Sumqayıt"ı darmadağın etdi

İraola: “Belə bir şey baş verməməlidir”

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

DİN və Baş Prokurorluq 2 noyabr mitinqinin təşkilatçılarına xəbərdarlıq edib

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

Tramp: Putin Ukraynadakı müharibəni diplomatik yolla bitirmək istədiyini açıq şəkildə bildirib

Bütün dövrlərin ən böyük kino ulduzu seçildi

Dövlətçilik məfkurəsinə sədaqətin təcəssümü ŞƏRH

Quba klubu ətrafında qalmaqal: FİF rəhbəri Ayaz Abdullayevin iddialarını təkzib etdi

YAP Nizami rayon təşkilatının növbəti yeni ərazi partiya təşkilatı təsis edilib

"Barselona" ilə oyunda inanılmaz hekayələrdən birini yazmağa çalışacağıq"

“Unudulmaz bir hekayə yazmağa çalışacağıq” Dambrauskas

Liderlər razılığa gəldi: Süni intellektin hərbi əməliyyatlara müdaxiləsi məhdudlaşdırılır

“Xəstələr bilmir hara getsin, hara qaçsın” Onkoloji müalicə ilə bağlı ÇAĞIRIŞ

Mən Ukraynada Prezident olsaydım... Tramp Putinlə söhbətində danışdı

Plastik tullantılar hara gedir?

Plastik tullantılar hara gedir?

Icma.az, Azpost saytına istinadən bildirir.

Plastik gündəlik həyatın ayrılmaz hissəsinə çevrilib. Su və içki qablarından tutmuş ərzaq qablaşdırmasına, məişət əşyalarından avtomobil hissələrinə qədər çoxsaylı məhsullarda plastikdən istifadə olunur. Problem isə məhsulun istifadəsindən sonra başlayır: plastik təbiətdə asanlıqla yox olmur və tullantı sistemindən kənara çıxan hissə uzun müddət ətraf mühitdə qalır.

BMT-nin Ətraf Mühit Proqramının (UNEP) məlumatına görə, 2025-ci ildə dünyada təxminən 516 milyon ton plastik istehlakının olacağı gözlənilirdi. 2060-cı ilə qədər illik plastik istehlakının 1,2 milyard tondan çoxa çatacağı proqnozlaşdırılır.

Plastik probleminin miqyasını göstərən başqa bir rəqəm də var: hər il təxminən 11 milyon ton plastik su ekosistemlərinə sızır. Bundan əlavə, təxminən 13 milyon ton plastik torpaqda toplanır.

Bu tullantıların hamısı dənizə birbaşa atılmır. Şəhərlərdə küçələrə atılan plastiklər yağış suları vasitəsilə kanalizasiya sistemlərinə və çaylara, oradan isə dənizlərə çata bilər. Açıq ərazilərdə külək yüngül plastik qablaşdırmaları uzaq məsafələrə daşıyır. Beləliklə, bir şəhərdə atılan tullantı başqa bir ərazidə ekoloji problemə çevrilə bilər.

Əsas təhlükə yalnız böyük plastik tullantılar deyil

Günəş, temperatur dəyişiklikləri, mexaniki təsirlər və digər amillər plastik materialları getdikcə daha kiçik hissələrə parçalaya bilər. Beləliklə, mikroplastiklər yaranır.

UNEP bildirir ki, mikroplastiklər artıq müxtəlif ekosistemlərdə, qida zəncirində və insan orqanizmində aşkar edilir. Bu hissəciklərin insan sağlamlığına təsiri ilə bağlı araşdırmalar davam edir və bütün risklərin miqyası hələ tam müəyyənləşdirilməyib.

Plastikin digər problemi onun təkrar emalında ortaya çıxır. UNEP-in məlumatına görə, hazırda istehsal olunan plastiklərin yalnız təxminən 9 faizi faktiki olaraq təkrar emal olunur. İqtisadi baxımdan təkrar emalı sərfəli olan plastiklərin payı da məhduddur.

Bu isə “plastiki atım, onsuz da təkrar emal olunacaq” yanaşmasının niyə düzgün olmadığını göstərir.

Çıxış yolu yalnız təkrar emal deyil

Ekoloqların diqqət çəkdiyi əsas məsələ plastik tullantının yaranmasının qarşısını mümkün qədər əvvəlcədən almaqdır. Birdəfəlik məhsulların azaldılması, təkrar istifadə edilən çanta və qabların seçilməsi, tullantıların çeşidlənməsi və plastik qablaşdırmanın daha uzunömürlü alternativlərlə əvəzlənməsi bu prosesin bir hissəsidir.

UNEP hesab edir ki, plastik üçün dairəvi iqtisadiyyat modelinə keçid su ekosistemlərinə daxil olan plastik tullantının həcmini 80 faizdən çox azalda bilər.

Burada məsuliyyət yalnız istehlakçının üzərinə düşmür. İstehsalçıların daha az və təkrar emal edilə bilən qablaşdırmadan istifadə etməsi, bələdiyyələrin tullantı toplama sistemlərini yaxşılaşdırması və dövlət siyasətinin tullantının azaldılmasına yönəlməsi də vacibdir.

Plastikdən tam imtina real görünməsə də, birdəfəlik plastikdən asılılığı azaltmaq mümkündür. Çünki əsas məsələ plastikdən istifadə edib-etməməkdən çox, onun nə qədər istehsal edilməsi, nə qədər istifadə olunması və istifadə edildikdən sonra hara getməsidir.

AzPost.az

Ən son xəbərləri və yenilikləri almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:79
embedMənbə:https://azpost.info
archiveBu xəbər 07 Oktyabr 2026 14:02 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see346

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

20 Noyabr 2026 06:19see318

Yaddaşı gücləndirən burun damcıları siçanlar üzərində sınaqdan KEÇİRİLDİ

20 Noyabr 2026 00:00see278

Elxan Səmədov: Xankəndi azarkeşlərinin komandalarını öz şəhərlərində dəstəkləməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır

20 Noyabr 2026 00:06see268

“Eyni tempdə davam edirik” Rui Jorje

20 Noyabr 2026 21:10see266

"Sabah" "Sumqayıt"ı darmadağın etdi

20 Noyabr 2026 21:17see257

İraola: “Belə bir şey baş verməməlidir”

20 Noyabr 2026 21:35see254

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see251

DİN və Baş Prokurorluq 2 noyabr mitinqinin təşkilatçılarına xəbərdarlıq edib

20 Noyabr 2026 06:10see247

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

20 Noyabr 2026 07:19see243

Tramp: Putin Ukraynadakı müharibəni diplomatik yolla bitirmək istədiyini açıq şəkildə bildirib

20 Noyabr 2026 22:14see238

Bütün dövrlərin ən böyük kino ulduzu seçildi

20 Noyabr 2026 22:37see236

Dövlətçilik məfkurəsinə sədaqətin təcəssümü ŞƏRH

20 Noyabr 2026 21:27see231

Quba klubu ətrafında qalmaqal: FİF rəhbəri Ayaz Abdullayevin iddialarını təkzib etdi

20 Noyabr 2026 22:29see227

YAP Nizami rayon təşkilatının növbəti yeni ərazi partiya təşkilatı təsis edilib

20 Noyabr 2026 20:43see226

"Barselona" ilə oyunda inanılmaz hekayələrdən birini yazmağa çalışacağıq"

20 Noyabr 2026 22:21see222

“Unudulmaz bir hekayə yazmağa çalışacağıq” Dambrauskas

20 Noyabr 2026 21:24see221

Liderlər razılığa gəldi: Süni intellektin hərbi əməliyyatlara müdaxiləsi məhdudlaşdırılır

20 Noyabr 2026 21:29see214

“Xəstələr bilmir hara getsin, hara qaçsın” Onkoloji müalicə ilə bağlı ÇAĞIRIŞ

20 Noyabr 2026 17:30see213

Mən Ukraynada Prezident olsaydım... Tramp Putinlə söhbətində danışdı

20 Noyabr 2026 22:29see212
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri