Pol Qobl: Vensin Bakı və İrəvana səfəri dəstək siqnalıdır

ABŞ-nın vitse-prezidenti Vensin Ermənistan və Azərbaycana səfəri təkcə təyinatı ilə deyil, həm də baş tutması ilə diqqət çəkir. Səfərin məqsədi ABŞ-nın ötən il Ağ evin vasitəçiliyi ilə əldə edilmiş Azərbaycan və Ermənistan arasında sülh müqaviləsinə dəstəyini bir daha təsdiqləməkdir.

Reyting.az xəbər verir ki, səfərin əhəmiyyətini şərh edən ABŞ Dövlət Departamentinin keçmiş rəsmisi Pol Qobl daha geniş regional konteksti vurğulayır.

Onun sözlərinə görə, həm Azərbaycan, həm də Ermənistan ABŞ üçün getdikcə daha vacib hala gəlir, çünki hər iki ölkə Moskvadan uzaqlaşıb TRIPP-i dəstəkləyir, həm də İran ətrafındakı gərginlik şübhəsiz ki, Cənubi Qafqaza da yayılacaq.

Bu baxımdan, Vensin səfəri sabitləşməkdən daha çox mərasim xarakteri daşıyır. Qoblun fikrincə, vitse-prezident “hər iki tərəfi ABŞ-nın dəstəyinə inandırmaq və seçdikləri istiqaməti təşviq etmək” üçün Bakı və İrəvana səfər edir, bu zaman regionun cənubundakı qeyri-sabitlik şimaldakı təhlükəsizlik hesablamalarına tez bir zamanda təsir göstərə bilər.

Bu yanaşma səfərin vaxtını da izah edir. ABŞ-da aralıq seçkilər daxili siyasi gündəmdə mühüm rol oynasa da, Qobl onların əsas amil olmadığına inanır.

“Düşünürəm ki, İranla bağlı məsələlər səfərin vaxtını aralıq seçkilərdən daha çox izah edir”, - deyən Qobl əlavə edib ki, Vens, xüsusən də ABŞ-nın bir neçə əsas rayonunda əhəmiyyətli erməni seçiciləri və öz siyasi ambisiyaları nəzərə alınmaqla, potensial daxili siyasi təsirdən xəbərdardır.

Ayrı bir məsələ, sülh müqaviləsi pozulmağa başlayarsa, Vaşinqtonun cavab verməyə hazır olmasıdır. Münaqişədən sonrakı mühitdə qarşılıqlı pozuntu ittihamları adi haldır və Cənubi Qafqaz da istisna deyil.

Qobl vurğulayır ki, Vaşinqton hər iki tərəfin bir-birini 2025-ci ilin avqustunda Trampın vasitəçiliyi ilə əldə edilmiş müqaviləni pozmaqda ittiham edəcəyini yaxşı bilir.

Onun sözlərinə görə, ABŞ-nın vəzifəsi mühakimə yürütmək deyil, bu cür ittihamların açıq eskalasiyaya çevrilməsinin qarşısını almaqdır.

Ekspert qeyd edir ki, söhbət vəziyyəti cilovlamaq və idarə etməkdən gedir - hər iki tərəfin razılaşmaya və ona sədaqətlə əməl edənlərin hamısına Amerika dəstəyini təmin eməkdir.

Bu kontekstdə Vensin səfəri rəsmi bir jest kimi deyil, regional qeyri-müəyyənliyin artdığı bir dövrdə Vaşinqtonun Cənubi Qafqazda sabitliyi və təsirini qorumaq strategiyasının bir hissəsi kimi görünür.

N. ORUCOV