Icma.az
close
up
RU
Menu

Dublin səfəri Azərbaycanın Avropa siyasətinin yeni istiqamətlər üzrə paralel şəkildə inkişaf etdiyini göstərdi ŞƏRH

Yuxusuzluq infarkt və insult riskini artırır Həkimdən xəbərdarlıq

Bakını qoyub Ağstafaya köçdü 87 yaşlı Xalq artistinin həyatı necə keçir?

TÜRK MÜDAFİƏ SƏNAYESİNİN YENİ UĞURU... 51 dronu bir neçə saniyədə məhv edir + VİDEO

Azərbaycanın İKT sektorunda rekord artım: Region ölkələri ilə fərq nə qədərdir?

SÖZÜN İŞIĞINDA KEÇƏN ÖMÜR Qazi şair Ədalət Nicatın 60 illiyi qeyd olunub

Ozan Güven “Aşk ı Memnu”nun “Behlül”ü ola bilərmiş

İngiltərə İspaniyanı məğlub edərək qrup lideri OLDU

Azərbaycanda sərnişin mikroavtobusu qəzaya uğradı: Çox sayda yaralı var Video

2040 cı ilə qədər qlobal iqtisadiyyatda nə baş verəcək: Azərbaycan hansı mövqedə olacaq?

Futbol turniri valideynlərin davranışına görə dayandırıldı

Bakıda temperatur 7 8 dərəcə enəcək Növbəti 3 günün hava proqnozu

Paşinyan Pnompendə Bakı və İrəvan arasında sülhdən danışdı

“Boranı” restoranı ilə bağlı iddia: Tək gəldiyi üçün müştəriyə girişə icazə verilmədi

İtaliyadan Ukraynaya yeni hərbi dəstək: İki peykin radar məlumatları veriləcək

Belçikadan möhtəşəm geridönüş: İtaliya darmadağın edildi

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

İran parlamenti ABŞ la danışıqların başa çatdığını açıqlayıb

Braziliya futbolunun əfsanəsi 11 il sonra futbola qayıtdı...

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

Qafqazda 18 il sonra ilk: Bakı narahat oldu, İrəvan səssiz qaldı Hədəf nədir?

Qafqazda 18 il sonra ilk: Bakı narahat oldu, İrəvan səssiz qaldı Hədəf nədir?

Icma.az bildirir, GlobalInfo portalına istinadən.

ABŞ-ın vitse-prezidenti Ceyms Devid Vens 9-10 fevral tarixlərində Ermənistana, 10-11 fevral tarixlərində Azərbaycana səfər edəcək. Səfər bir çox baxımdan diqqət çəkir.

Əvvəlcə onu deyim ki, sonuncu dəfə regiona 2008-ci ildə ABŞ-ın o zamankı vitse-prezidenti Dik Çeyni gəlmişdi. Vaşinqton o vaxtdan bu yana regiona elə də ciddi maraq göstərmir, daha çox prosesləri Gürcüstan və ya Türkiyə üzərindən izləyir, məlumat alırdı. Bu mənada Vensin səfəri Vaşinqtonun regiona baxışında və maraqlarını təmin etmə üsullarında dəyişiklik baş verdiyini göstərir. Yəni ABŞ Cənubi Qafqazda yaranan yeni geosiyasi reallıqlar fonunda artıq dolayı deyil, birbaşa təmaslar vasitəsilə mövqeləri öyrənməyə və təsir imkanlarını bərpa etməyə çalışır.

Fikrimcə, bu səfər bir neçə əsas məqamla bağlıdır. İlk növbədə regionda artan ABŞ–İran gərginliyi diqqətdən kənarda qalmamalıdır. Vaşinqton ehtimal ssenarilər fonunda region ölkələrinin, xüsusilə də Azərbaycanın və Ermənistanın mümkün böhran vəziyyətində hansı mövqe tutacağını, nə kimi addımları ata biləcəyini ölçməyə çalışır. ABŞ üçün əsas məqsəd konkret hərbi razılaşmalardan çox, siyasi mövqelərin, qırmızı xətlərin və davranış modellərinin aydınlaşdırılmasıdır.

Bakı və İrəvanın yanaşması

Azərbaycan nə İrana qarşı hərbi müdaxilədə, nə də ümumilikdə Tehranın siyasi xaosa sürüklənməsində maraqlıdır. Vaxtaşırı Bakı–Tehran münasibətlərində gərginlik yaşansa da, Azərbaycan rəhbərliyi İranın qarşılaşa biləcəyi mümkün böhranın region üçün yaradacağı ağır nəticələrin fərqindədir. Xüsusilə də ehtimal olunan miqrant axını, sərhəd təhlükəsizliyi və regional sabitliyin pozulması riskləri Bakı üçün ciddi təhlükə mənbəyidir. Məhz bu səbəbdən Azərbaycan mövqeyini əvvəlcədən dəqiq və qəti şəkildə formalaşdırmağa çalışır.

Ermənistana gəlincə, İrəvanın da Tehranla münasibətlərin pozulmasında maraqlı olmadığı açıq görünür. Bununla belə, Bakıdan fərqli olaraq, Ermənistan üçün ölkə ərazilərinin üçüncü dövlətlər tərəfindən istifadəsi və ya xarici hərbi qüvvələrin yerləşdirilməsi yeni və fövqəladə hal sayılmır. Lakin mövcud geosiyasi şəraitdə, xüsusilə İran ətrafında risklərin artdığı bir mərhələdə, İrəvanın da kəskin və radikal addımlar atacağı inandırıcı görünmür.

Ağ Evin Cənubi Qafqaz planı

İkincisi məsələ sülh sazişidir. Məlum olduğu kimi, Vaşinqtonda ABŞ Prezidenti Donald Trampın vasitəçiliyi ilə Ermənistan və Azərbaycan arasında sülh sazişi paraflanıb, həmçinin TRIPP dəhlizi ilə bağlı razılıq əldə olunub. İndiki mərhələdə Vaşinqton tərəflərin mövqelərini öyrənmək, sülh prosesinin gələcəyini və mümkün yekun nəticələrini qiymətləndirmək istəyir.

Yekun sülh sazişinin imzalanması üçün bir sıra siyasi şərtlərin yerinə yetirilməsi zəruridir. Xüsusilə Ermənistan üçün konstitusiyaya dəyişikliklərin edilməsi və seçki prosesinin yekunlaşması vacib şərtlərdir. Bu isə o deməkdir ki, belə həssas dövrdə İrəvanın sazişi imzalaması prosesi çətin və mürəkkəb ola bilər.

Bununla yanaşı, istisna deyil ki, Bakı da sülh sazişi çərçivəsində özlüyündə müəyyən hüquqi və institusional islahatlara getməyi düşünəcək. Bütün bu parametrlərin dəqiq müəyyən edilməsi və tərəflərin hazırkı mövqelərinin qiymətləndirilməsi üçün Vaşinqtonun sülh prosesində müşahidəçi və koordinasiya rolu vacibdir. Vensin səfəri bu mənada həm də ABŞ-ın sülh sazişinin uğurla imzalanmasına nə dərəcədə təsir göstərə biləcəyini öyrənmək məqsədini daşıyır.

Üçüncüsü, regionda əməkdaşlıq və strateji qarşılıqlı münasibətlər Vensin səfəri çərçivəsində vacib mövzu kimi diqqət mərkəzindədir. Ermənistan üçün əsas prioritet Metsomor AES-in yenilənməsi və yeni enerji layihələrinin icrasıdır. Bu, İrəvanın enerji təhlükəsizliyini təmin etməklə yanaşı, ölkənin iqtisadi potensialını artırmaq baxımından strateji əhəmiyyət daşıyır.

Bakı ilə münasibətlərdə isə diqqət daha çox hərbi əməkdaşlıq və təhlükəsizlik koordinasiyasına yönəlib. Bu sahədə tərəflər arasında mövcud mexanizmlərin gücləndirilməsi, hərbi təlimlərin və kəşfiyyat məlumatlarının paylaşılması kimi məsələlər gündəmdədir.

TRIPP dəhlizinin açılması isə regional əməkdaşlığın həm iqtisadi, həm də logistika aspektlərini əhatə edən mühüm addım kimi müzakirə edilə bilər. Xüsusi ilə dəhlizin açılmasından sonra nəqliyyat və ticarət axınlarının idarə olunması mexanizmləri, həmçinin iştirakçı tərəflərin koordinasiya proseslərinin necə işləyəcəyi müəyyən ediləcək. Bütün bunlar isə mütləq danışılmalıdır.


Turan Rzayev
Globalinfo.az-ın siyasət yazarı

Hadisənin gedişatını izləmək üçün Icma.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
seeBaxış sayı:112
embedMənbə:https://globalinfo.az
archiveBu xəbər 09 Fevral 2026 14:56 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Dublin səfəri Azərbaycanın Avropa siyasətinin yeni istiqamətlər üzrə paralel şəkildə inkişaf etdiyini göstərdi ŞƏRH

15 Noyabr 2026 13:13see257

Yuxusuzluq infarkt və insult riskini artırır Həkimdən xəbərdarlıq

15 Noyabr 2026 14:28see253

Bakını qoyub Ağstafaya köçdü 87 yaşlı Xalq artistinin həyatı necə keçir?

15 Noyabr 2026 15:50see249

TÜRK MÜDAFİƏ SƏNAYESİNİN YENİ UĞURU... 51 dronu bir neçə saniyədə məhv edir + VİDEO

15 Noyabr 2026 19:14see247

Azərbaycanın İKT sektorunda rekord artım: Region ölkələri ilə fərq nə qədərdir?

15 Noyabr 2026 13:53see241

SÖZÜN İŞIĞINDA KEÇƏN ÖMÜR Qazi şair Ədalət Nicatın 60 illiyi qeyd olunub

15 Noyabr 2026 13:40see234

Ozan Güven “Aşk ı Memnu”nun “Behlül”ü ola bilərmiş

16 Noyabr 2026 02:02see231

İngiltərə İspaniyanı məğlub edərək qrup lideri OLDU

16 Noyabr 2026 01:51see228

Azərbaycanda sərnişin mikroavtobusu qəzaya uğradı: Çox sayda yaralı var Video

15 Noyabr 2026 16:38see220

2040 cı ilə qədər qlobal iqtisadiyyatda nə baş verəcək: Azərbaycan hansı mövqedə olacaq?

15 Noyabr 2026 14:02see209

Futbol turniri valideynlərin davranışına görə dayandırıldı

16 Noyabr 2026 01:15see204

Bakıda temperatur 7 8 dərəcə enəcək Növbəti 3 günün hava proqnozu

15 Noyabr 2026 09:13see200

Paşinyan Pnompendə Bakı və İrəvan arasında sülhdən danışdı

15 Noyabr 2026 15:38see197

“Boranı” restoranı ilə bağlı iddia: Tək gəldiyi üçün müştəriyə girişə icazə verilmədi

15 Noyabr 2026 21:02see195

İtaliyadan Ukraynaya yeni hərbi dəstək: İki peykin radar məlumatları veriləcək

15 Noyabr 2026 22:01see195

Belçikadan möhtəşəm geridönüş: İtaliya darmadağın edildi

16 Noyabr 2026 01:56see192

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

16 Noyabr 2026 12:04see190

İran parlamenti ABŞ la danışıqların başa çatdığını açıqlayıb

15 Noyabr 2026 17:27see184

Braziliya futbolunun əfsanəsi 11 il sonra futbola qayıtdı...

16 Noyabr 2026 00:05see178

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

16 Noyabr 2026 16:37see171
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri