Icma.az
close
up
RU
Qızıl, gümüş və bitcoin niyə kəskin ucuzlaşır? ŞƏRH

Qızıl, gümüş və bitcoin niyə kəskin ucuzlaşır? ŞƏRH

Icma.az bildirir, Apa.az portalına istinadən.

Əlvan metalların, xüsusilə də qızılın uzunmüddətli bahalaşma trendi fonunda son günlərdə kəskin ucuzlaşması – başqa sözlə, bazarda “bitcoin davranışı” göstərməsi – qlobal maliyyə bazarlarında şok effekti yaradıb. Qızılın birja qiyməti ötən gün ticarət zamanı hətta 4 644,8 dollar səviyyəsinədək enib. Paralel olaraq "Bitcoin" də kəskin ucuzlaşıb və qiyməti 76 min dollardan aşağı düşüb.

Bu kəskin eniş təbii olaraq suallar doğurur: qızıl və gümüş niyə birdən-birə ucuzlaşdı?

İqtisadçı Elman Sadiqovun fikrincə, analitiklərin böyük hissəsi qiymətlərin özünə fokuslanaraq əsas, köklü səbəbi gözdən qaçırdı. Halbuki bazarlardakı bu enişin mərkəzində konkret bir siyasi-monetar mesaj dayanır.

Söhbət Donald Trampın Kevin Varşı ABŞ Federal Ehtiyat Sisteminin (FED) sədri vəzifəsinə namizəd kimi irəli sürməsindən gedir.

Kevin Varşın əvvəlki çıxışları və mövqeləri göstərir ki, o Tramp administrasiyasının xəttinə uyğun olaraq faiz dərəcələrinin azaldılmasını dəstəkləyir. Lakin bu, dollar üçün çox kəskin eniş demək olar. Artıq ABŞ-ın iri investorları, maliyyə dairələri və dolların arxasındakı əsas güclər son bir həftə ərzində dolların qısa müddətdə bu qədər dəyər itirməsinin – xüsusilə dollar indeksinin enişinin – sistem üçün təhlükəli ola biləcəyi mesajını veriblər.

Faiz endirimi və balansın azaldılması paradoksu

Məhz bu səbəbdən Kevin Varş belə bir mesaj verdi: faizlər endiriləcək, lakin paralel olaraq FED-in balansı kəskin şəkildə azaldılacaq. O, əvvəlki çıxışlarında FED-i həddən artıq çox dollar çap etməkdə günahlandırırdı. Bu mesaj bazarlarda şok effekti yaratdı. Çünki faizlərin aşağı salınması dolları zəiflətsə də, dolların dövriyyədən çəkilməsi onun təklifini azaldır, tələbi isə artırır. Nəticədə dolların faizi ensə də, dəyəri kəskin düşmür.

Qızıl, gümüş və koin bazarlarında eniş

Məhz bu səbəbdən qızıl, gümüş və koinlərin maliyyə bazarlarındakı qiymətləri kəskin şəkildə endi. Hazırda maliyyə bazarları bazar ertəsini gözləyir. Qeyd etmək lazımdır ki, bütün bu əməliyyatlar fonunda müəyyən dairələr milyardlarla dollar qazanc əldə ediblər.

Niyə bazar çökmədi?

Elman Sadiqov bu vəziyyətdə maliyyə bazarlarının çökməməsini belə izah edib: "Kevin Varş eyni zamanda koinlərin tərəfdarı kimi tanınır. Yəni, "Bitcoin" başda olmaqla – o cümlədən Trampın koini daxil olmaqla – kriptovalyutaların qiymətlərinin artmasının tərəfdarıdır. Bu prosesin necə davam edəcəyi isə əsas suallardan biridir".

Dolların dövriyyədən çəkilməsi və offşor mərhələ

O qeyd edib ki, faizlər enəcək, bazara dollar təklifi azalacaq, dollar dövriyyədən çəkiləcək, yəni FED-in balansı kiçiləcək. Lakin bunun əvəzində offşor şirkət və bank hesablarında olan, habelə dövriyyədən kənarda qalan dollarlar yenidən dövriyyəyə cəlb ediləcək.

"Trampın hakimiyyətə gəlişindən bu günə qədər keçən təxminən bir il ərzində bu istiqamətdə atılan addımlar artıq müşahidə olunur. Beləliklə, 2001-ci ildə bank sirrinin aradan qaldırılması ilə başlayan missiyanın ikinci mərhələsinə – offşorlarla bağlı addımlara – keçid gözlənilir"- E. Sadiqov vurğulayıb.

Bir daşla üç quş strategiyası

İqtisadçı hesab edir ki, ABŞ bir daşla üç quş vurmağı hədəfləyir. Bu plan baş tutsa, bir sıra ölkələr üçün fəlakət ola bilər; tutmasa isə dünya maliyyə sistemi üçün daha böyük bir fəlakət riski yaranar. Hər iki halda ciddi sarsıntı qaçılmazdır: "Önəmli qeyd ondan ibarətdir ki, maliyyə bazarlarında hazırda ciddi tərəddüdlər mövcuddur. Fəlakət gözləntisi qızılın qiymətinin kəskin enişinin qarşısını alan əsas amillərdən biridir. Digər tərəfdən, həm Tramp, həm də Kevin Varş qızıl, gümüş və Bitcoin daxil koinlərin qiymətlərinin çökməsində maraqlı deyillər. 2–3 fevral tarixlərində maliyyə bazarlarında baş verən hərəkətlər növbəti mərhələlərin əsas indikatoru olacaq. Əslində isə ümumi istiqamət artıq təxminən bəllidir".

E.Sadiqov əlavə edib ki, təxminən 10–12 gün əvvəl səsləndirilən “may ayında qlobal bazarlarda kəskin dəyişikliklər olacaq” fikri əslində FED sədri Jerome Powell-in səlahiyyət müddətinin başa çatması və yeni sədrin təyin olunması ehtimalı ilə bağlı idi. Məhz qızıl və gümüşün kəskin eniş yaşadığı 30 yanvar tarixində Trampın FED sədrliyinə öz namizədini elan etməsi bu ehtimalları daha da gücləndirdi. Görünən odur ki, bu dəyişikliklər hələ çox dəyişikliklərin müjdəçisidir.

Hadisənin gedişatını izləmək üçün Icma.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
seeBaxış sayı:172
embedMənbə:https://apa.az
archiveBu xəbər 02 Fevral 2026 16:37 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Balıq bazarında bahalaşma var (Video)

14 Noyabr 2026 21:02see331

Gələn il qeyri dövlət müəssisələri büdcədən 130 mln. manata yaxın subsidiya alacaq

14 Noyabr 2026 18:04see322

Ədalət Partiyasında şairlə səmimi görüş

14 Noyabr 2026 17:43see312

Yuğ Teatrında Ana tamaşasının premyerası keçirilib FOTOLAR

14 Noyabr 2026 20:23see305

Avropa siyasi məkanında aparılan müzakirələrdə Azərbaycan fəal iştirak edir

14 Noyabr 2026 19:16see304

Musiqi dünyasında tarixi ilk: İnsan deyil, amma ilin ən yaxşı ifaçısı seçildi

15 Noyabr 2026 00:00see276

Kanadada minlərlə tələbə etiraz aksiyası keçirdi

15 Noyabr 2026 00:51see274

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

15 Noyabr 2026 04:05see267

Rusların təxminən 90 faizi son üç ildə kredit götürdüyünü etiraf edib

14 Noyabr 2026 19:30see267

Ermənistanı Avropa İttifaqının tərkibində görürəm Paşinyan

14 Noyabr 2026 19:50see264

Zülalla ən zəngin çərəz

15 Noyabr 2026 03:04see252

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

15 Noyabr 2026 04:36see249

Britaniya Rusiya hərbi bazalarını vurmalıdır

15 Noyabr 2026 01:26see247

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

15 Noyabr 2026 05:06see246

Bitkoinin qiyməti 66 min dollardan aşağı düşdü

15 Noyabr 2026 01:34see215

Həftədə bir məşq fiziki formanı və sağlamlığı yaxşılaşdıra bilərmi?

14 Noyabr 2026 21:54see214

Məşhur model milyarderə ərə getdi

15 Noyabr 2026 00:26see206

Türkiyəli aktyor ev sahibi ilə məhkəməni uddu Kirayə qalmaqalı

14 Noyabr 2026 22:18see190

Bakını qoyub Ağstafaya köçdü 87 yaşlı Xalq artistinin həyatı necə keçir?

15 Noyabr 2026 15:50see190

Yuxusuzluq infarkt və insult riskini artırır Həkimdən xəbərdarlıq

15 Noyabr 2026 14:28see188
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri