Icma.az
close
up
RU
Menu

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

Faiq Qarayev beynəlxalq turnirdə iştirak edəcək Azərbaycanın voleybol millisinin üzvləri ilə görüşüb FOTO

Dişlər yaddaş kartımızdır?

Yuxu ilə böyümə hormonu arasında yeni neyron əlaqəsi aşkar edilib

Diş əti qanaması hansı daxili xəstəliklərin əlamətidir?

Bu hərəkətlər davam edərsə.. SEPAH generalı Bəhreyn hökümətini HƏDƏLƏDİ

45 min dollardan Walmart rəflərinə: Bir qadının qəhvə alternativi biznesi

Bossların bossu” vəfat etdi Pablo Eskobarla əməkdaşlıq edib

Braziliya millisindən darmadağın: Vinisius het trik etdi

Azerbaijan’s macro economy 2025 2026 and future prospects

Radiasiya təhlükəsi zamanı nə etməli? Ekspert izah edir

Radiasiya təhlükəsi zamanı nə etməli? Ekspert izah edir

Icma.az, Redaktor.az portalına istinadən məlumatı açıqlayır.

Hazırda İranda müşahidə olunan gərgin vəziyyət regionda ciddi narahatlıqlar doğurur. Xüsusilə də ABŞ-nin bu ölkəyə hərbi hücumu baş tutarsa, nüvə obyektlərinin hədəfə alınacağı ehtimalları müzakirə olunur.

Belə bir hal baş verərsə, nüvə obyektlərinə mümkün hücum zamanı yayıla biləcək radiasiya Azərbaycanın ərazisinə təsir göstərə bilərmi? Əgər təsir göstərərsə, insanlar radiasiyadan qorunmaq üçün ilk olaraq nə etməlidirlər? 

Mövzu ilə bağlı Redaktor.az-a danışan "Dinc Dünya" Araşdırma Mərkəzinin sədri, "Konflikt jurnalistikası məktəbi"nin qurucusu Əlisəfa Mehdiyev bildirdi ki, İranda uran hansısa nüvə silahının yaradılması səviyyəsinə qədər zənginləşdirilməyib. Onun sözlərinə görə, bu da onu görsədir ki, indiki vəziyyətdə nüvə obyektləri dağıdılarsa, ciddi radiasiya qorxusu yarana bilməz:

"Birbaşa və dərhal kütləvi təhlükə ehtimalı aşağıdır. Bilməliyik ki, İranda uranın zənginləşdirilməsi laboratoriyası yer səthindən təxminən 80 metr dərinlikdə yerləşir. Deyilənlərə görə, İsrailin hava zərbələrindən sonra bu laboratoriyanın yerüstü infrastrukturu dağıdılıb. Risk məsələsini isə yalnız müəyyən şərtlər daxilində izah etmək olar. Bunun üçün öncədən bir neçə əsas məqamı bilməliyik. Məsələn, hansı obyekt vurulub, uranın zənginləşdirilməsi zavodu, tədqiqat reaktoru, yoxsa enerji reaktoru? Zərbənin forması nə olub, adi hava hücumu, yeraltı partlayış, yoxsa obyektin tam məhv edilməsi? Meteoroloji şərait necədir, küləyin istiqaməti hansı yöndədir, xüsusilə cənub-şərqdən şimala, yəni Azərbaycana doğru hava axını varmı, yağıntı nəticəsində radioaktiv “yağış” riski mövcuddurmu, həmin ərazidən bura doğru radioaktiv buludların hərəkəti mümkündürmü? Bütün bunları bilmək lazımdır. Bu sınaq və nüvə obyektləri Azərbaycan sərhədlərindən təxminən min kilometr uzaqlıqda yerləşir. Həmin ərazidən Azərbaycana doğru birbaşa hava axını yoxdur və gilavar küləyi belə bir təhlükəni bu məsafəyə qədər daşıya bilməz. Bütün bu amillər təhlil edildikdə aydın olur ki, radiasiyanın ölümcül səviyyədə Azərbaycana çatması ehtimalı son dərəcə aşağıdır. Bununla belə, İranda belə bir fəlakət baş verərsə, Fövqəladə Hallar Nazirliyi ölkəmizdə mümkün lokal radioaktiv çirklənməni vaxtında aşkarlamalıdır. Çünki belə hallar özünü torpaq, su və kənd təsərrüfatı məhsullarına uzunmüddətli təsir formasında göstərə bilər. Cəmiyyətdə yaranan psixoloji təlaş başa düşüləndir. Yəni burada məsələ daha çox ekoloji və sosial təhlükəsizliklə bağlı narahatlığın artmasıdır, dərhal kütləvi ölüm qorxusu deyil".

Müsahibimiz radiasiya zamanı insanların etməli olduqlarından da bəhs etdi:

"Havada radiasiya yayımı duyulunca, o ərazidən insanlar sağlam ərazilərə köçürülürlər. Azərbaycanın ərazisi balaca olduğundan bu barədə düşünməyə dəyməz. Bununla belə, FHN ekspertləri radiasiya qorxusu elan edərsə, insanlar açıq havaya çıxmamalı, qapalı yerlərdə daldalanmalıdırlar, pəncərəni, qapını ventilyasiya yollarını bağlamalıdırlar, küçədən gələn kimi paltarları çıxarıb uyğun qaydada yumalıdırlar, bədənin çöldə olarkən açıq qalmış yerlərini yumalıdırlar. Bu vəziyyətdə açıq su mənbələrindən yararlanmaq qadağandır, küçədən gətirilmiş meyvə-tərəvəzi yuyub yemək gərəkdir. Dincliyi qorumaq, həyəcan keçirməmək, yaşayış yerindən getməmək, şayiə yaymamaq gərəkdir.
Sahə ekspertləri məsləhət görür ki, yod preparatları yalnız rəsmi göstərişlə qəbul edilməlidir. Özbaşına qəbulu qorxuludur".

Əlisəfa Mehdiyev qeyd etdi ki, vətəndaşlara əleyhqazların paylanılması fikri tez-tez müzakirəyə gətirilir. Onun sözlərinə görə, radiasiya riski sıfıra bərabər olduğuna görə, əhaliyə əleyhqaz paylanılması gülüncdür:

"Əleyhqaz ionlaşdırıcı radiasiyanı saxlamır. O yalnız radioaktiv toz, kimyəvi maddə, bioloji aerozollar üçün effektlidir. O cümlədən, əhali əleyhqazdan düzgün istifadəni bilmir. Bu, yanlış təhlükəsizlik illüziyasından başqa bir düşüncə deyil, əksinə təşviş riski yaradır. Əleyhqaz FHN və mülki müdafiə qüvvələrinə, radioloji monitorinq qruplarına, xilasetmə və dezinfeksiya briqadalarına gərəkdir. Bunun əvəzində əhaliyə öyrətmək gərəkdir ki, belə fövqəladə hal baş verərsə, sığınacaqlarda yerləşmə qaydalarını, evdə qalma rejimini bilsinlər. Rəsmi informasiya kanallarını izləsinlər. Stratejik olaraq deməliyik ki, belə hallarda təkcə FHN-nin texniki öhdəlikləri yetərli deyil. Media informasiya təhlükəsizliyini təmin etməli, cəmiyyətdə nəinki təlaş yaratmalı, əksinə panika idarəçiliyinin həllinə yardım etməyə çalışmalıdır. Bu, medianın məsuliyyəti və cəmiyyət qarşısında xidmətidir".

Nuriyyə NATİQQIZI

Ən son xəbərləri və yenilikləri almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:200
embedMənbə:https://redaktor.az
archiveBu xəbər 19 Yanvar 2026 16:59 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

17 Noyabr 2026 09:13see417

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

17 Noyabr 2026 01:11see340

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

17 Noyabr 2026 04:19see316

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

17 Noyabr 2026 05:32see311

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

17 Noyabr 2026 23:52see293

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

17 Noyabr 2026 01:42see289

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

17 Noyabr 2026 13:59see285

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

17 Noyabr 2026 09:14see270

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

18 Noyabr 2026 01:28see270

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

17 Noyabr 2026 23:20see260

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

17 Noyabr 2026 14:53see244

Faiq Qarayev beynəlxalq turnirdə iştirak edəcək Azərbaycanın voleybol millisinin üzvləri ilə görüşüb FOTO

17 Noyabr 2026 14:52see228

Dişlər yaddaş kartımızdır?

17 Noyabr 2026 13:42see224

Yuxu ilə böyümə hormonu arasında yeni neyron əlaqəsi aşkar edilib

17 Noyabr 2026 12:44see203

Diş əti qanaması hansı daxili xəstəliklərin əlamətidir?

17 Noyabr 2026 23:18see202

Bu hərəkətlər davam edərsə.. SEPAH generalı Bəhreyn hökümətini HƏDƏLƏDİ

18 Noyabr 2026 02:03see192

45 min dollardan Walmart rəflərinə: Bir qadının qəhvə alternativi biznesi

17 Noyabr 2026 14:53see183

Bossların bossu” vəfat etdi Pablo Eskobarla əməkdaşlıq edib

18 Noyabr 2026 01:52see177

Braziliya millisindən darmadağın: Vinisius het trik etdi

18 Noyabr 2026 00:46see175

Azerbaijan’s macro economy 2025 2026 and future prospects

17 Noyabr 2026 13:48see174
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri