Icma.az
close
up
RU
Saat 3 fenomeni: Niyə gecəyarısı qəfil oyanırıq?

Saat 3 fenomeni: Niyə gecəyarısı qəfil oyanırıq?

Qaynarinfo saytından alınan məlumatlara görə, Icma.az xəbər verir.

Bir çox insan gecə yuxudan oyanaraq, xüsusilə saat 3 radələrində, sonra isə yenidən yuxuya getməkdə çətinlik çəkdiyini müşahidə edir. Uorik Universitetinin psixi sağlamlıq üzrə ekspertləri bildirib ki, bu halın özü hələ pozuntu hesab edilmir.

Qaynarinfo xəbər verir ki, yuxu fasiləsiz bir vəziyyət deyil. Gecə ərzində 90–110 dəqiqə davam edən dövrlər bir-birini əvəz edir. Bu dövrlər yüngül, dərin və REM (sürətli yuxu) fazalarından ibarətdir. Orta hesabla yetkin insan gecə ərzində dörd-altı belə dövr keçirir və dövrlərin sonunda – yuxu daha səthi olduğu zaman – qısa oyanmalar təbii şəkildə baş verir.

Gecənin ilk saatlarında dərin yuxu üstünlük təşkil etdiyi üçün səhərə yaxın oyanmalar daha tez-tez müşahidə olunur.

Niyə bu oyanmalar təkrarlana bilər?

Ekspertlərin fikrincə, problem bu oyanmaların uzanması və ya müntəzəm hal alması zamanı yaranır. Burada əsas rol stressə aiddir: səhərə yaxın orqanizmdə kortizol səviyyəsi artır və bu, bədəni oyanmağa hazırlayır.

Lakin əgər insan artıq narahat düşüncələr içindədirsə, bu təbii proses asanlıqla obsesiv fikirlərə və yuxusuzluğa səbəb ola bilər.

Həyat tərzi də yuxunun keyfiyyətinə təsir edir. Alkoqol yuxuya getməyə kömək etsə də, gecənin ikinci yarısında yuxunu daha parçalanmış edir.

Kofein – günün ikinci yarısında qəbul edildikdə belə – bədəndə saatlarla qala bilər və gecə oyanmalarını artırır. Bundan əlavə, qeyri-müntəzəm yuxu rejimi, yatmazdan əvvəl ekran istifadəsi və ya yataq otağının uyğun olmaması da yuxunu pisləşdirə bilər.

Əgər gecə oyanmaları davamlı hal alırsa, "pis dövrə” yarana bilər: beyin yatağı oyaqlıq və stresslə əlaqələndirməyə başlayır və bu, yenidən yuxuya getməyi daha da çətinləşdirir. Bu halların korreksiyası üçün koqnitiv-davranış terapiyası kimi üsullar tövsiyə oluna bilər.

Daha yaxşı yuxu üçün nə edə bilərik?

Ekspertlərin sözlərinə görə, yuxunu yaxşılaşdırmaq üçün sadə vərdişlər kifayət edə bilər: hər gün eyni saatda oyanmaq, yatmazdan əvvəl sakitləşmək, kofein və alkoqoldan imtina etmək, eləcə də rahat mühit yaratmaq. Əgər insan uzun müddət yuxuya gedə bilmirsə, qısa müddətlik yataqdan qalxmaq və yalnız yuxu gələndə geri qayıtmaq tövsiyə olunur.

Ümumilikdə, səhərə yaxın oyanmalar çox yayılmış və təbii bir haldır. Bu prosesin arxasındakı bioloji və psixoloji mexanizmləri anlamaq onu daha az narahatedici edir və daha asan idarə olunmasına kömək edir.

Aydın

Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:159
embedMənbə:https://qaynarinfo.az
archiveBu xəbər 05 May 2026 08:49 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Dünya onların görüşünə köklənib: Müharibələrə son qoyulacaq?

18 Noyabr 2026 13:51see414

Söküntü başlamazdan əvvəl vətəndaşlar əmlaklarını qiymətləndirməlidir? Açıqlama

18 Noyabr 2026 14:55see322

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

18 Noyabr 2026 18:31see305

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see293

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see281

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see275

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see271

Cəmi 1 saata 3 növ xərçəngi aşkar edən metod

18 Noyabr 2026 19:49see261

Hansı qan analizi Alsheymeri 10 il öncədən xəbər verir?

18 Noyabr 2026 16:56see243

Azərbaycanda qızıl 15 faizə qədər ucuzlaşa bilər

18 Noyabr 2026 21:21see241

Bakının 27 istiqamətində tıxac VAR Foto

18 Noyabr 2026 19:16see235

Tarixi körpüdən strateji tərəfdaşlığa: Azərbaycan və Vyetnamı iqtisadi uğura aparan ortaq yollar

18 Noyabr 2026 21:07see235

Könül Xasıyevanı pub da görəndə dəhşətə gəldim” Məşhur bloqer VİDEO

18 Noyabr 2026 17:22see235

Altı vəkil Kollegiyadan xaric olunub, 27 si cərimələnib

18 Noyabr 2026 20:00see234

Bu qədər “xiyar” bir arada Yeni dünya rekordu+Fotolar

19 Noyabr 2026 00:23see229

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see222

Slovakiyalı basketbolçu: “Məncə, Bakıda bizim azarkeşlərimiz daha çox idi”

19 Noyabr 2026 01:24see222

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

19 Noyabr 2026 19:51see214

C vitaminini necə qəbul etmək lazımdır? Həkimdən məsləhət

19 Noyabr 2026 09:27see187

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see183
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri