Icma.az
close
up
RU
Menu

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

Dünya onların görüşünə köklənib: Müharibələrə son qoyulacaq?

Səhiyyədə gizli qalan vergi problemi gündəmə gəldi

Bu hərəkətlər davam edərsə.. SEPAH generalı Bəhreyn hökümətini HƏDƏLƏDİ

Braziliya millisindən darmadağın: Vinisius het trik etdi

Söküntü başlamazdan əvvəl vətəndaşlar əmlaklarını qiymətləndirməlidir? Açıqlama

Nənə tarladan 20 min qiyməti olan qızıl tapıb

Bossların bossu” vəfat etdi Pablo Eskobarla əməkdaşlıq edib

Polad Həşimovun anası xəstəxanadan evə buraxılıb TƏBİB

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

“Səhiyyə sahəsində vergi və sosial ödənişlərə yenidən baxılmalıdır”

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

Vətən müharibəsinin xronikası: 16 oktyabrda Xocavəndin bir sıra kəndləri işğaldan azad edilib

Tarixi körpüdən strateji tərəfdaşlığa: Azərbaycan və Vyetnamı iqtisadi uğura aparan ortaq yollar

Könül Xasıyevanı pub da görəndə dəhşətə gəldim” Məşhur bloqer VİDEO

Azərbaycanda qızıl 15 faizə qədər ucuzlaşa bilər

Cəmi 1 saata 3 növ xərçəngi aşkar edən metod

Təqvim aldadır: 50 yaşında olub 70 yaşlı damarlarla yaşayanlar var

Təqvim aldadır: 50 yaşında olub 70 yaşlı damarlarla yaşayanlar var

Sherg.az saytından verilən məlumata görə, Icma.az xəbər verir.

İnfarkt riski doğum tarixində deyil, damarların “xatirəsində” gizlənir

Yaşlanmanı adətən təqvim yaşı ilə ölçürük. Doğulduğumuz tarix dəyişməzdir və illər bizim nəzarətimizdən kənarda irəliləyir. Ancaq uzun müddətdir bilirik ki, eyni təqvim yaşında olan hər kəs eyni cür qocalmır.

Bəzi insanların bədəni, ürəyi və damarları bioloji baxımdan daha gəncdir; digərlərində isə yaşlanma prosesi gözləniləndən xeyli sürətlə gedir. Danimarkalı alim, tədqiqatçı və dəyərli dostum Nicklas Brendborg “Jellyfish Age Backwards” adlı kitabında məhz bu fərqin səbəblərinə diqqət çəkir və yaşlanmanın vahid, dəyişməz bir bioloji tale olmadığını xatırladır.

Brendborgun araşdırmasının mərkəzi olduqca diqqətçəkicidir; obyekt bir dənizanəsidir və nəticələr də bir o qədər maraqlıdır: “Turritopsis dohrnii” adlı kiçik dənizanəsi həyatının son mərhələlərində ölmək əvəzinə hüceyrələrini yenidən təşkil edərək inkişafının daha erkən mərhələsinə geri dönə bilir. Bir canlının təqvim vaxtı irəlilədikcə bioloji yaşının geriyə qayıtması gözlənilməz mənzərədir və bu, möcüzədən çox təbiətin yaşlanma mövzusunda tək bir yol izləmədiyini göstərən konkret nümunədir. Bu fakt yaşlanmanın məcburi və yalnız bir istiqamətli proses olmadığını; ən azı hüceyrə səviyyəsində biologiyanın müxtəlif ssenarilərə imkan verdiyini ortaya qoyur.

Ürək-damar xəstəlikləri ilə məşğul olan həkimlər üçün bu vəziyyət əslində çox tanışdır. Eyni təqvim yaşında iki pasiyenti düşünün: biri pilləkən çıxarkən belə çətinlik çəkir, digəri isə hələ də aktiv həyat tərzi sürür; birinin damarlarında aydın sərtləşmə var, digərinin damar quruluşu isə təəccüblü dərəcədə sağlamdır. Təqvim yaşı eynidir, amma bioloji yaşları tamamilə fərqli ola bilər. Bu fərqi yaradan illərin sayı deyil, damarların illər ərzində məruz qaldığı bioloji yüklərdir.

Bioloji yaş insanın orqan və toxumalarının nə dərəcədə köhnəldiyini göstərən elmi anlayışdır. Təqvim yaşı yalnız doğum tarixini ifadə etdiyi halda, bioloji yaş bədənin real vəziyyətini əks etdirir.

Elmi baxımdan bioloji yaş damar sərtliyinin səviyyəsi, metabolik vəziyyət, bədəndəki iltihabi prosesləri ifadə edən inflamasiya göstəriciləri və hüceyrə bərpa (təmir) qabiliyyəti kimi bir çox parametrin ümumi təsiri ilə formalaşır. Məsələn, 50 yaşında iki fərqli insanı götürək: birinin damarları 60–70 yaşlılarda tez-tez rast gəlinən sərtlik və zədələnmə səviyyəsini göstərdiyi halda, digərinin damarları 40 yaş səviyyəsinə bənzər ola bilər. Bu halda təqvim yaşı eyni, bioloji yaş isə fərqlidir. Bu fərq infarkt və insult riskini müəyyən edən ən mühüm amillərdən biridir. Çünki ürək-damar xəstəlikləri çox vaxt qəfil deyil, bioloji yaşın illər ərzində səssizcə irəliləməsi nəticəsində ortaya çıxır.

Ürək və damar sistemi bioloji yaşlanmanı ən yaxşı əks etdirən sistemlərdən biridir. Məhz buna görə “ürək yaşı” anlayışı bioloji yaşın klinik praktikada ən konkret göstəricilərindən biri hesab edilə bilər.

Sonrakı hadisələr barədə daha çox məlumat almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:223
embedMənbə:https://sherg.az
archiveBu xəbər 30 Yanvar 2026 19:02 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

18 Noyabr 2026 01:28see379

Dünya onların görüşünə köklənib: Müharibələrə son qoyulacaq?

18 Noyabr 2026 13:51see348

Səhiyyədə gizli qalan vergi problemi gündəmə gəldi

18 Noyabr 2026 12:19see285

Bu hərəkətlər davam edərsə.. SEPAH generalı Bəhreyn hökümətini HƏDƏLƏDİ

18 Noyabr 2026 02:03see275

Braziliya millisindən darmadağın: Vinisius het trik etdi

18 Noyabr 2026 00:46see273

Söküntü başlamazdan əvvəl vətəndaşlar əmlaklarını qiymətləndirməlidir? Açıqlama

18 Noyabr 2026 14:55see266

Nənə tarladan 20 min qiyməti olan qızıl tapıb

18 Noyabr 2026 02:56see246

Bossların bossu” vəfat etdi Pablo Eskobarla əməkdaşlıq edib

18 Noyabr 2026 01:52see245

Polad Həşimovun anası xəstəxanadan evə buraxılıb TƏBİB

18 Noyabr 2026 01:24see245

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

18 Noyabr 2026 18:31see238

“Səhiyyə sahəsində vergi və sosial ödənişlərə yenidən baxılmalıdır”

18 Noyabr 2026 12:29see237

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see232

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see218

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see214

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see212

Vətən müharibəsinin xronikası: 16 oktyabrda Xocavəndin bir sıra kəndləri işğaldan azad edilib

18 Noyabr 2026 04:19see210

Tarixi körpüdən strateji tərəfdaşlığa: Azərbaycan və Vyetnamı iqtisadi uğura aparan ortaq yollar

18 Noyabr 2026 21:07see180

Könül Xasıyevanı pub da görəndə dəhşətə gəldim” Məşhur bloqer VİDEO

18 Noyabr 2026 17:22see179

Azərbaycanda qızıl 15 faizə qədər ucuzlaşa bilər

18 Noyabr 2026 21:21see179

Cəmi 1 saata 3 növ xərçəngi aşkar edən metod

18 Noyabr 2026 19:49see178
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri