Universitetlərdə şifahi imtahan ənənələri genişləndirilməlidir Ekspertdən TƏKLİF

"ABŞ universitetlərində şifahi imtahan metoduna qayıdış, ilk növbədə süni intellektdən istifadə zamanı yarana biləcək sui-istifadə hallarına qarşı yönəlmiş strateji bir addımdır. Lakin bu yanaşma təkcə qabaqlayıcı tədbir deyil, həm də imtahan prosesində şəffaflığın qorunması, fikirlərin tam və müfəssəl şəkildə çatdırılması, eləcə də analitik təhlil keyfiyyətinin yüksəldilməsi baxımından müstəsna əhəmiyyət kəsb edir".

Bu fikirləri Redaktor.az-a açıqlamasında təhsil məsələləri üzrə tədqiqatçı Elmin Nuri ABŞ-də tələbələrin süni intellektdən geniş istifadə etməsi səbəbindən imtahanların şifahi metoda keçməsindən danışarkən bildirdi.

O qeyd etdi ki, tarix boyu zaman və məkandan asılı olmayaraq, şifahi nitq hər zaman əsas ünsiyyət vasitəsi kimi öz aktuallığını qoruyub:

"Bu reallıq həm təhsil sahəsində, həm də digər ictimai münasibətlərdə dəyişməzdir. Ən yüksək texnoloji tərəqqi dövründə belə, şifahi nitqin təqdim etdiyi imkanları əvəz edə biləcək ikinci bir vasitə yoxdur. Nəzərə almaq lazımdır ki, ABŞ universitetləri ən müasir İT avadanlıqları və orijinal rəqəmsal formatlar vasitəsilə imtahan keçirmək imkanına sahib olduqları halda, məhz klassik formaya - şifahi imtahan üsuluna üstünlük verirlər".

Ekspert bu seçimin sadə bir seçim deyil, yüksək texnoloji imkanlara rəğmən insan zəkasının və ifadə qabiliyyətinin birbaşa qiymətləndirilməsinə verilən dəyər olduğunu vurğuladı:

"Bu tendensiya digər ölkələrin təhsil sistemləri üçün də müsbət və nümunəvi bir model olmalıdır. Bir təhsilsevər olaraq hesab edirəm ki, ölkəmizin universitetlərində də semestr imtahanları və digər qiymətləndirmə mərhələlərində şifahi imtahan ənənələri genişləndirilməlidir. Şübhəsiz ki, burada şəffaflıq və digər sosioloji amillər ətrafında fərqli fikirlər yarana bilər, lakin mahiyyət etibarilə şifahi imtahan analitik təhlilin ən dərin qatlarını üzə çıxarmaq üçün ən ideal formatdır. Tələbələr ilkin mərhələdə bu yanaşma ilə razılaşmasalar da, şifahi nitqin onların fərdi inkişafına və təhlil qabiliyyətinə verəcəyi töhfəni dərk etdikdə, bu metodun əhəmiyyətini mütləq qəbul edəcəklər".

Xədicə BAXIŞLI