Vensin Bakı səfəri: separatçıların gözləntisi nədir?

Fevralın 9-dan 11-dək ABŞ-nın vitse-prezidenti Ceyms Devid Vens və dövlət katibinin iqtisadi məsələlər üzrə müavini Ceykob Helberq Ermənistan və Azərbaycana səfər edəcəklər. Vaşinqtonun məlumatına görə, səfər ABŞ prezidentinin sülh səylərini və Donald Trampın “Beynəlxalq Sülh və Rifah üçün Tramp Marşrutu”nu (TRIPP) təşviq edəcək. Bununla belə, erməni diasporu gündəmi genişləndirməyə və Qarabağın keçmiş liderlərinin azad edilməsində Amerikanın köməyini təmin etməyə ümid bəsləyirlər.

Reyting.az xəbər verir ki, bu barədə “Nezavisimaya qazeta” yazıb.

Rusiya nəşrinin təhlilində qeyd olunur:

Yanvarın sonlarında Donald Tramp Vaşinqtonun danışıqlar nəticəsində Yerevanla dinc nüvə əməkdaşlığına dair "gözəl saziş" bağlamaq niyyətində olduğunu açıqladı. ABŞ prezidenti həmçinin müntəzəm olaraq Ermənistan və Azərbaycan liderləri Nikol Paşinyan və İlham Əliyevi barışdırmağı bacardığı "həqiqətən yaxşı liderlər" adlandırır.

Lakin Yerevanda bir çoxları münaqişəyə son qoymaq barədə danışmaq üçün hələ tez olduğunu düşünür. Xüsusilə, vətəndaş cəmiyyəti nümayəndələri ümid edirlər ki, amerikalılar təxminən üç il əvvəl özünü ləğv edən “dağlıq qarabağ respublikası”nın (DQR) liderlərini azad etməyə Bakını inandırmağa kömək edəcəklər.

Xüsusilə, Erməni Apostol Kilsəsinin (EAK) “artsax yeparxiyası”nın rəhbəri yepiskop Vrtanes Abrahamyan Vensə məktub ünvanlayaraq, onu Qarabağdakı erməni əsirlərinin azad edilməsinə və xristian kilsələrinin və abidələrinin qorunmasına kömək etməyə çağırıb. Onun sözlərinə görə, onlar məhv olmaq təhlükəsi ilə üzləşirlər.

Abrahamyan hesab edir ki, Vensin səfəri əsirləri və kilsələri xilas etmək üçün müstəsna bir fürsətdir. Buna görə də, o, Yerevanda olduqları müddətdə ABŞ vitse-prezidenti və ya digər yüksək vəzifəli ABŞ nümayəndələri ilə şəxsən görüşmək istəyir.

Qeyd etmək lazımdır ki, Erməni Apostol Kilsəsinin “artsax yeparxiyası”nın rəhbəri Paşinyanı katolikos II Qareginlə münaqişəsində dəstəkləyən ən yüksək kilsə iyerarxlarından biridir.

Vensə oxşar məktubu katolikos yazıb. Kilikiya, Aram I. Onun mətbuat xidməti iddia edir ki, ABŞ vitse-prezidenti artıq mesajı alıb.

“Amerika Katolik insan haqları” təşkilatı olan "Catholic Vote"-un nümayəndələri Ruben Vardanyanın oğlu David Vardanyanla görüşüblər. David həmçinin Trampı məhbusları azad etmək üçün Bakıya təzyiq göstərməyə çağırıb. Xüsusilə, o, atasının 2023-cü ildə Azərbaycan tərəfindən “qanunsuz olaraq həbs edilən” ən azı 23 ermənidən biri olduğunu vurğulayıb.

Xatırladaq ki, Vensin Cənubi Qafqaza səfəri ərəfəsində Azərbaycan məhkəməsi separatçı liderlərin demək olar ki, hamısına hökm oxuyub. Xüsusilə, keçmiş “prezident” Araik Arutyunyan, Levon Mnatsakanyan, David Manukyan, David İşxanyan və David Babayan ömürlük həbs cəzasına məhkum ediliblər. Arkadi Qukasyan və Bako Sahakyan 20 il həbs cəzası alıblar, amma bu, yalnız Azərbaycan 65 yaşdan yuxarı şəxslərə ömürlük həbs cəzası təyin etmədiyi üçün baş verib. Milyarder Ruben Vardanyanın işi ayrıca dinlənilir.

Ermənistan hakimiyyəti həmvətənlərinin tələblərindən uzaqlaşıb. Vaşinqtonda Yerevan və Bakı arasında paraflanmış sülh müqaviləsinin 15-ci maddəsi tərəflərin bir-birini razılaşmadan əvvəl törədilmiş hər hansı bir şeydə ittiham etməsini açıq şəkildə qadağan edir.

Cənubi Qafqaz Araşdırmaları Mərkəzinin rəhbəri Fərhad Məmmədovun NG-yə verdiyi məlumata görə, Bakı belə bir şey gözləyirdi. Ermənistan ictimaiyyətinin fəallığı.

"Yüksək vəzifəli Amerika nümayəndə heyətinin Yerevana səfəri erməni diasporu arasında belə bir fəallığa səbəb olmalı idi... Lakin əminliklə demək olar ki, bu insanların azad edilməsinə yönəlmiş hər hansı bir cəhd nə indi, nə də yaxın gələcəkdə nəticə verəcək", - deyə Məmmədov vurğulayıb.

Y. QACAR