Zəfərdən Böyük Qayıdışa: Qarabağda yeni həyat qurulur ŞƏRH

Azərbaycan xalqının 2020-ci il Vətən müharibəsində qazandığı tarixi Qələbə ölkəmizin həyatında yeni mərhələnin başlanğıcını qoydu. Uzun illər işğal altında qalmış torpaqlarımızın azad edilməsi ilə xalqımızın ən böyük arzularından biri gerçəkləşdi, dövlətimizin ərazi bütövlüyünün bərpası istiqamətində həlledici nəticə əldə olundu. Lakin Zəfərin əhəmiyyəti yalnız hərbi uğurla məhdudlaşmır. Bu tarixi Qələbə işğaldan azad edilmiş ərazilərdə həyatın yenidən qurulması, doğma yurdlarından didərgin düşmüş insanların geri qayıtması və Qarabağın ölkəmizin ümumi inkişafına inteqrasiyası üçün geniş imkanlar yaratdı.
Prezident İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə həyata keçirilən siyasətin yeni mərhələsi azad edilmiş ərazilərin bərpasını, müasir infrastrukturun yaradılmasını və Böyük Qayıdışın təmin edilməsini əsas prioritetlərdən birinə çevirib. Dövlət başçısının “Azərbaycanın quruculuq missiyası başlanır. Bundan sonra Azərbaycan yalnız inkişaf edəcək. Azad edilmiş torpaqlara bundan sonra həyat qayıdacaq” fikri bu mərhələnin mahiyyətini aydın ifadə edir. Həqiqətən də, bu gün Qarabağda və Şərqi Zəngəzurda həyata keçirilən işlər hərbi Qələbənin quruculuq və inkişafla davam etdirildiyini göstərir.
İşğaldan azad edilmiş ərazilərdə bərpa prosesi genişmiqyaslı və çoxşaxəli xarakter daşıyır. İlk növbədə, yaşayış məntəqələrinin yenidən qurulması, yolların, körpülərin, enerji və su təchizatı sistemlərinin yaradılması, hava limanlarının və digər nəqliyyat infrastrukturunun istifadəyə verilməsi istiqamətində mühüm layihələr həyata keçirilir. Bu işlər yalnız dağıdılmış infrastrukturun bərpası deyil, həm də regionun gələcək iqtisadi inkişafı üçün möhkəm təməlin yaradılması deməkdir.
Qarabağ və Şərqi Zəngəzurda müasir şəhərsalma prinsipləri əsasında yeni yaşayış məntəqələri salınır. Ağıllı şəhər və ağıllı kənd konsepsiyalarının tətbiqi, alternativ enerji imkanlarından istifadə, ekoloji tarazlığın qorunması və müasir kommunal xidmətlərin qurulması bu ərazilərin gələcək inkişaf modelini müəyyənləşdirir. Məqsəd insanların doğma yurdlarına qayıtdıqdan sonra təhlükəsiz, rahat və müasir yaşayış şəraiti ilə təmin olunmasıdır.
Böyük Qayıdış prosesi bu quruculuq siyasətinin ən mühüm sosial istiqamətidir. Onilliklər ərzində doğma yurdlarından ayrı düşmüş ailələrin öz evlərinə qayıtması tarixi ədalətin bərpasının mənəvi baxımdan ən təsirli nəticələrindəndir. Artıq keçmiş məcburi köçkünlər mərhələli şəkildə yenidən qurulmuş yaşayış məntəqələrinə köçürülür, ailələr doğma torpaqlarında yeni həyat qururlar. Bu proses yalnız insanların yaşayış yerinin dəyişməsi deyil, həm də tarixi yaddaşın, milli-mədəni irsin və sosial həyatın yenidən canlandırılmasıdır.
Böyük Qayıdışın uğurla həyata keçirilməsi üçün yaşayış evlərinin tikilməsi ilə yanaşı, sosial xidmətlərin, təhsil və səhiyyə müəssisələrinin, məşğulluq imkanlarının yaradılması da xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Bu baxımdan DOST və ASAN xidmətlərinin azad edilmiş ərazilərdə fəaliyyət göstərməsi dövlət xidmətlərinin əhaliyə daha yaxın və əlçatan olmasına xidmət edir. Müasir idarəetmə və sosial xidmət mexanizmlərinin tətbiqi Qarabağda yeni həyatın bütün sahələrdə formalaşmasına imkan yaradır.
Azad edilmiş ərazilərin iqtisadi potensialının hərəkətə gətirilməsi də dövlət siyasətinin mühüm istiqamətlərindəndir. Kənd təsərrüfatı, sənaye, turizm, enerji və nəqliyyat sahələrində mövcud imkanların reallaşdırılması regionun iqtisadi inkişafına təkan verir. Yeni iş yerlərinin yaradılması, sahibkarlığın təşviqi və investisiya imkanlarının genişləndirilməsi əhalinin dayanıqlı məşğulluğunun təmin olunmasına xidmət edir. Bu proses Qarabağın yalnız yaşayış məkanı kimi deyil, ölkənin iqtisadi həyatında mühüm rol oynayan inkişaf regionu kimi formalaşmasını hədəfləyir.
Zəfərin əbədiləşdirilməsi də bu tarixi mərhələnin mühüm istiqamətlərindəndir. 8 Noyabr – Zəfər Gününün təsis edilməsi xalqımızın qəhrəmanlıq tarixinin dövlət səviyyəsində yaşadılmasının ifadəsidir. Bakıda yaradılmış Zəfər parkı və muzeyi isə Vətən müharibəsinin tarixini, Azərbaycan Ordusunun qəhrəmanlığını və xalqımızın mübarizə əzmini gələcək nəsillərə çatdırmaq baxımından xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Bu məkanlar yalnız tarixi hadisələrin xatırlanması üçün deyil, həm də milli yaddaşın qorunması və vətənpərvərlik tərbiyəsinin gücləndirilməsi üçün mühüm mənəvi ünvanlardır.
Zəfərin mənəvi əsasını təşkil edən ən böyük dəyərlərdən biri də şəhidlərimizin müqəddəs xatirəsi və qazilərimizin fədakarlığıdır. Vətən uğrunda canlarından keçmiş qəhrəmanlarımızın ailələrinin, sağlamlığını itirmiş hərbçilərimizin və müharibə iştirakçılarının sosial müdafiəsi dövlət siyasətinin daim diqqət mərkəzindədir. Şəhid ailələrinin mənzil və sosial təminatının yaxşılaşdırılması, qazilərin reabilitasiyası, məşğulluq imkanlarının artırılması və onların cəmiyyətə inteqrasiyası istiqamətində həyata keçirilən tədbirlər bu siyasətin mühüm tərkib hissəsidir.
Bu sahədə YAŞAT Fondunun fəaliyyəti də xüsusi qeyd olunmalıdır. Fond şəhid ailələrinin və müharibə əlillərinin ehtiyaclarının qarşılanmasına, onların sosial problemlərinin həllinə dəstək göstərir. Eyni zamanda, dövlət qurumlarının həyata keçirdiyi sosial proqramlar müharibə iştirakçılarının həyat şəraitinin yaxşılaşdırılmasına, tibbi və psixoloji reabilitasiyasına, məşğulluğunun təmin edilməsinə yönəlib. Bu diqqət və qayğı Vətən uğrunda fədakarlıq göstərmiş insanlara dövlətin və cəmiyyətin minnətdarlığının ifadəsidir.
Qarabağda aparılan quruculuq işləri ilə şəhid ailələrinə və qazilərə göstərilən dövlət qayğısı eyni məqsədə – Zəfərin nəticələrinin möhkəmləndirilməsinə xidmət edir. Bir tərəfdən azad edilmiş torpaqlarda həyat bərpa olunur, digər tərəfdən Qələbəni təmin edən insanların sosial rifahı və layiqli yaşayışı üçün tədbirlər görülür. Bu yanaşma göstərir ki, Azərbaycan dövləti tarixi Qələbəni yalnız siyasi və hərbi nailiyyət kimi deyil, həm də insan amilinə əsaslanan böyük milli məsuliyyət kimi qiymətləndirir.
Bu gün Qarabağda aparılan işlər Azərbaycanın quruculuq potensialını, dövlətin iqtisadi imkanlarını və gələcəyə yönəlmiş inkişaf strategiyasını nümayiş etdirir. Azad edilmiş ərazilərdə yeni yaşayış məntəqələrinin salınması, yolların çəkilməsi, müəssisələrin yaradılması və insanların doğma yurdlarına qayıtması tarixi Zəfərin real nəticələridir. Hər bir yeni ev, məktəb, xəstəxana, istehsal müəssisəsi və istifadəyə verilən infrastruktur obyekti işğalın ağır izlərinin aradan qaldırılmasına və həyatın yenidən qurulmasına xidmət edir.
8 Noyabr – Zəfər Günü xalqımız üçün həm keçmişin qəhrəmanlıq salnaməsi, həm də gələcəyə inamın rəmzidir. 44 günlük Vətən müharibəsində qazanılmış Qələbə ilə başlanan yeni mərhələ bu gün quruculuq, Böyük Qayıdış və sosial inkişafla davam edir. Azərbaycan öz gücü, iradəsi və milli həmrəyliyi sayəsində yalnız torpaqlarını azad etmədi, həm də həmin ərazilərdə yeni həyat qurmaq əzmini ortaya qoydu. Qarabağda yüksələn yeni şəhərlər və kəndlər, doğma yurdlarına qayıdan ailələr və həyata keçirilən genişmiqyaslı layihələr Zəfərimizin əbədiliyinin ən aydın göstəriciləridir.

Fəyyaz Quliyev,
YAP Neftçala rayon təşkilatının fəal üzvü