“1905 1906 cı illərdə ermənilərin Azərbaycan xalqına qarşı törətdikləri qırğınların siyasi nəticələri” dəyirmi masa

Bakı, 23 may, AZƏRTAC

AMEA-nın Tarix və Etnologiya İnstitutunda “1905–1906-cı illərdə ermənilərin Azərbaycan xalqına qarşı törətdikləri qırğınların siyasi nəticələri” mövzusunda dəyirmi masa keçirilib.

İnstitutdan AZƏRTAC-a verilən məlumata görə, tədbirdə Qərbi Azərbaycan tarixi şöbəsinin müdiri dosent Cəbi Bəhramov qeyd edib ki, ermənilər havadarlarının maddi və hərbi-siyasi dəstəyi ilə XIX–XX əsrlərdə müxtəlif mərhələlərdə azərbaycanlılara qarşı kütləvi qırğınlar və soyqırımlar törədib, deportasiyalar həyata keçiriblər. Bu soyqırımların ilk mərhələsi 1905–1906-cı illəri əhatə edir. Tarixə “erməni-müsəlman qırğınları” kimi düşən bu faciələr hüquqi-siyasi baxımdan azərbaycanlılara qarşı soyqırımı kimi dəyərləndirilməlidir.

Tarix üzrə fəlsəfə doktoru Nazim Mustafa “1905–1906-cı illərdə ermənilərin Azərbaycan xalqına qarşı törətdikləri qırğınların siyasi nəticələri” mövzusunda məruzə ilə çıxış edib. O, həmin dövrdə erməni silahlı dəstələrinin Cənubi Qafqazın 15 qəzasında və 8 şəhərində kütləvi qırğınlar törətdiklərini, nəticədə 10 minə yaxın insanın qətlə yetirildiyini bildirib. Məruzəçi, həmçinin vurğulayıb ki, ermənilər 1905–1906-cı illərdə İrəvan quberniyasında və Zəngəzur qəzasında 200-dən çox türk-müsəlman yaşayış məntəqəsini viran qoymuş, həmin dövrdə yalnız ermənilərdən ibarət ilk anklavlar formalaşmışdır. 1918–1920-ci illərdə isə bu anklavların silah gücü ilə birləşdirilməsi nəticəsində tarixdə ilk erməni dövləti yaradılmışdır.

Tədbirdə həmçinin professor Hacı Həsənov, tarix elmləri doktoru, dosent Elçin Qarayev, tarix üzrə fəlsəfə doktorları Ziyad Əmrahov, Ramil Niftəliyev və Elmar Məhərrəmov çıxış ediblər.