Icma.az
close
up
RU
Menu

Dublin səfəri Azərbaycanın Avropa siyasətinin yeni istiqamətlər üzrə paralel şəkildə inkişaf etdiyini göstərdi ŞƏRH

Yuxusuzluq infarkt və insult riskini artırır Həkimdən xəbərdarlıq

Bakını qoyub Ağstafaya köçdü 87 yaşlı Xalq artistinin həyatı necə keçir?

SÖZÜN İŞIĞINDA KEÇƏN ÖMÜR Qazi şair Ədalət Nicatın 60 illiyi qeyd olunub

TÜRK MÜDAFİƏ SƏNAYESİNİN YENİ UĞURU... 51 dronu bir neçə saniyədə məhv edir + VİDEO

Azərbaycanın İKT sektorunda rekord artım: Region ölkələri ilə fərq nə qədərdir?

Ozan Güven “Aşk ı Memnu”nun “Behlül”ü ola bilərmiş

İngiltərə İspaniyanı məğlub edərək qrup lideri OLDU

Azərbaycanda sərnişin mikroavtobusu qəzaya uğradı: Çox sayda yaralı var Video

2040 cı ilə qədər qlobal iqtisadiyyatda nə baş verəcək: Azərbaycan hansı mövqedə olacaq?

Futbol turniri valideynlərin davranışına görə dayandırıldı

Paşinyan Pnompendə Bakı və İrəvan arasında sülhdən danışdı

“Boranı” restoranı ilə bağlı iddia: Tək gəldiyi üçün müştəriyə girişə icazə verilmədi

İtaliyadan Ukraynaya yeni hərbi dəstək: İki peykin radar məlumatları veriləcək

Belçikadan möhtəşəm geridönüş: İtaliya darmadağın edildi

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

İran parlamenti ABŞ la danışıqların başa çatdığını açıqlayıb

Braziliya futbolunun əfsanəsi 11 il sonra futbola qayıtdı...

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

8 saatlıq yuxu qaydası yalan imiş: Nə qədər yuxuya ehtiyacımız var?

8 saatlıq yuxu qaydası yalan imiş: Nə qədər yuxuya ehtiyacımız var?

Moderator.az portalından verilən məlumata görə, Icma.az xəbər yayır.

Uzun illərdir “gündə 8 saat yatmaq” insan sağlamlığı üçün qızıl qayda sayılır, deyirlər. Lakin Harvard Universitetinin evolyusion biologiya üzrə professoru Daniel E. Liberman bu inancı “sənaye dövrünün uydurması” adlandırır. Alimə görə, əksər sağlam böyüklər üçün optimal yuxu müddəti 7 saata daha yaxındır.

“8 saatlıq yuxu” - sənaye dövrünün mirası

Libermanın fikrincə, insanın təbiətən 8 saat yatması barədə fikir elmi əsaslara malik deyil. O, elektrik enerjisindən istifadə etməyən icmalar üzərində aparılmış sahə tədqiqatlarını misal göstərərək bildirir ki, bu cəmiyyətlərdə orta yuxu müddəti 6–7 saat təşkil edir.

Bu fakt sənaye inqilabından sonra formalaşmış “8 saatlıq iş–8 saatlıq istirahət–8 saatlıq yuxu” modelinin bioloji yox, sosial və tarixi normaya çevrildiyini sübut edir.

Elm nə deyir: “U-şəkilli” risk əyrisi

Müasir epidemioloji araşdırmalar göstərir ki, xəstəlik və ölüm riski yuxu müddəti ilə “U-şəkilli” asılılıq göstərir. 7 saat yatanlarda risk minimaldır. 6 saatdan az və ya 9 saatdan çox yatanlarda isə bu risk artır.

Qısa yuxu ürək-damar xəstəlikləri və psixoloji pozğunluqlarla, çox yuxu isə bədən sistemlərinin ləngiməsi və gizli xroniki xəstəliklərlə əlaqələndirilir.

Biomarker tədqiqatları da təsdiqləyir ki, 7–8 saatlıq yuxudan kənara çıxmaq bioloji yaşlanma əlamətlərini gücləndirə bilər.

Mütəxəssislərin fikri: əsas — keyfiyyətli və sabit yuxudur

Yuxu üzrə ekspert Rebecca Robbins izah edir ki, “8 saatlıq yuxu” mifinin mənşəyi tarixi ənənə ilə bağlıdır və hər kəs üçün universal deyil. Onun fikrincə, əsas məqsəd yuxunun keyfiyyətinə və rejimin sabitliyinə fokuslanmaqdır.

Amerika Yuxu Tibb Akademiyası böyüklərə gündə 7 və ya daha çox saat yatmağı məsləhət görür, lakin bu “mütləq 8 saat” demək deyil.

Ən düzgün yuxu rejimi hansıdır?

7–9 saat — sağlam böyüklər üçün optimal aralıq.

7 saat — realist minimum, əgər səhər özünüzü enerjili hiss edirsinizsə.

8–9 saat — xəstəlik, hamiləlik və ya güclü fiziki-emosional yüklənmələr zamanı faydalıdır. Əgər daim 9 saatdan çox yuxuya ehtiyac duyursunuzsa, bu, gizli xəstəliklərin (depressiya, apnoe, xroniki yorğunluq) əlaməti ola bilər.

Əsas qaydalar - gecə və səhər saatlarını sabit saxlayın, axşam mavi işığı (telefon, televizor, planşet) məhdudlaşdırın,utağı sərin, qaranlıq və sakit saxlayın, kofein və alkoqoldan axşam saatlarında uzaq durun.

7 saat - yeni “qızıl orta”

Son araşdırmalar və Libermanın fikirləri göstərir ki, yuxunun keyfiyyəti onun uzunluğundan daha vacibdir. Daim eyni vaxtda yatıb oyanmaq, bədəni təbii ritmə uyğunlaşdırmaq və psixoloji rahatlıq təmin etmək sağlam yuxunun əsas şərtləridir. Yəni, əsas məsələ “8 saat yatmaq” deyil, bədəninizin özünü tam bərpa etdiyi yuxu rejimini tapmaqdır. /Lent.az/

Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:201
embedMənbə:https://moderator.az
archiveBu xəbər 07 Noyabr 2025 10:38 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Dublin səfəri Azərbaycanın Avropa siyasətinin yeni istiqamətlər üzrə paralel şəkildə inkişaf etdiyini göstərdi ŞƏRH

15 Noyabr 2026 13:13see287

Yuxusuzluq infarkt və insult riskini artırır Həkimdən xəbərdarlıq

15 Noyabr 2026 14:28see277

Bakını qoyub Ağstafaya köçdü 87 yaşlı Xalq artistinin həyatı necə keçir?

15 Noyabr 2026 15:50see273

SÖZÜN İŞIĞINDA KEÇƏN ÖMÜR Qazi şair Ədalət Nicatın 60 illiyi qeyd olunub

15 Noyabr 2026 13:40see271

TÜRK MÜDAFİƏ SƏNAYESİNİN YENİ UĞURU... 51 dronu bir neçə saniyədə məhv edir + VİDEO

15 Noyabr 2026 19:14see270

Azərbaycanın İKT sektorunda rekord artım: Region ölkələri ilə fərq nə qədərdir?

15 Noyabr 2026 13:53see262

Ozan Güven “Aşk ı Memnu”nun “Behlül”ü ola bilərmiş

16 Noyabr 2026 02:02see252

İngiltərə İspaniyanı məğlub edərək qrup lideri OLDU

16 Noyabr 2026 01:51see248

Azərbaycanda sərnişin mikroavtobusu qəzaya uğradı: Çox sayda yaralı var Video

15 Noyabr 2026 16:38see232

2040 cı ilə qədər qlobal iqtisadiyyatda nə baş verəcək: Azərbaycan hansı mövqedə olacaq?

15 Noyabr 2026 14:02see222

Futbol turniri valideynlərin davranışına görə dayandırıldı

16 Noyabr 2026 01:15see220

Paşinyan Pnompendə Bakı və İrəvan arasında sülhdən danışdı

15 Noyabr 2026 15:38see212

“Boranı” restoranı ilə bağlı iddia: Tək gəldiyi üçün müştəriyə girişə icazə verilmədi

15 Noyabr 2026 21:02see208

İtaliyadan Ukraynaya yeni hərbi dəstək: İki peykin radar məlumatları veriləcək

15 Noyabr 2026 22:01see208

Belçikadan möhtəşəm geridönüş: İtaliya darmadağın edildi

16 Noyabr 2026 01:56see205

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

16 Noyabr 2026 12:04see204

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

16 Noyabr 2026 16:37see202

İran parlamenti ABŞ la danışıqların başa çatdığını açıqlayıb

15 Noyabr 2026 17:27see198

Braziliya futbolunun əfsanəsi 11 il sonra futbola qayıtdı...

16 Noyabr 2026 00:05see192

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

17 Noyabr 2026 01:11see189
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri