ABŞ İranda tələyə düşüb ŞƏRH

"Hazırkı geosiyasi mənzərə göstərir ki, ABŞ bir növ strateji tələyə düşüb. Vaşinqton İranla müharibəyə başlayarkən, prosesin Venesuela ssenarisinə bənzər şəkildə qısa müddətdə həll olunacağını, ölkə rəhbərliyinin bir neçə günə sıradan çıxarılacağını və yeni hakimiyyətlə tez bir zamanda anlaşma əldə ediləcəyini proqnozlaşdırırdı. Lakin bu plan İranda baş tutmadı və indi ABŞ bu hərbi-siyasi oyundan geri çəkilməkdə çətinlik çəkir. İran tərəfinin müharibəni dayandırmaqda maraqlı olmaması Ağ Evi ya təzyiqləri artırmaq, ya da çıxış yolları axtarmaq məcburiyyətində qoyur. Lakin təzyiq artdıqca, ABŞ Rusiyanın Ukraynada üzləşdiyi vəziyyətə bənzər bir "İran bataqlığına" daha da dərindən saplanır".

Redaktor.az-a bu fikirləri ABŞ/İsrail - İran müharibəsinin hazırkı vəziyyətini şərh edən politoloq Turab Rzayev bildirdi. Onun sözlərinə görə, ABŞ bu təhlükəni dərk etdiyi üçün İranla müəyyən bir kompromisə gəlməyə çalışsa da, Tehranın buna razılıq verməsi real görünmür:

"Bunun əsas səbəbi İranın dəfələrlə ABŞ ilə razılığa gəlməsinə baxmayaraq bu razılaşmaların hər dəfə Vaşinqton tərəfindən pozulmasıdır. Hətta diplomatik təmasların davam etdiyi və atəşkəs müzakirələrinin aparıldığı ən kritik məqamlarda belə İranın yüksək rütbəli hərbi rəhbərliyinin, generallarının və hökumət nümayəndələrinin hədəf alınaraq öldürülməsi beynəlxalq normaların kobud şəkildə pozulması kimi qiymətləndirilir. Belə bir etimadsızlıq mühitində İranın yenidən ABŞ-nin sülh təkliflərinə inanması inandırıcı deyil".

Müsahibimiz əlavə etdi ki, İran tərəfinin danışıqlar üçün qoyduğu başlıca şərt ABŞ-nin hücum imkanlarının tamamilə məhdudlaşdırılması, ölkə rəhbərliyinə qarşı sui-qəsdlərin dayandırılması və müharibənin vurduğu zərərlərlə bağlı irihəcmli təzminatların ödənilməsidir.

"Digər tərəfdən, ABŞ-nin da nüvə proqramı, ballistik raketlər və ölkənin idarəetmə forması ilə bağlı qəbulu çətin olan öz şərtləri mövcuddur. Prezident Trampın davamlı olaraq danışıqlara hazır olduqları barədə açıqlamalarına rəğmən, İran öz şərtləri qəbul edilmədən müsbət cavab verməkdən imtina edir. Nəticə etibarilə, bu düyün açılmazsa, proses qaçılmaz olaraq ABŞ üçün daha dərin bir bataqlığa çevrilə biləcək genişmiqyaslı yerüstü əməliyyatlara doğru sürüklənə bilər", - deyə Turab Rzayev vurğuladı.

Xədicə BAXIŞLI