Icma.az
close
up
RU
ABŞ siyasətində böhran: Trampın milyarder dostu ona qarşı partiya yaradır

ABŞ siyasətində böhran: Trampın milyarder dostu ona qarşı partiya yaradır

Icma.az bildirir, Oxu.az portalına istinadən.

Amerika Birləşmiş Ştatları prezidentinin baş müşaviri, sahibkar İlon Mask yeni Amerika siyasi partiyasını qeydiyyatdan keçirmək üçün ABŞ Federal Seçki Komissiyasına (FEC) müraciət edib. Onun bu addımı izləyiciləri tərəfindən də müsbət qarşılanıb.

Nəzərə alsaq ki, Amerika Birləşmiş Ştatlarında seçkilər iki partiya arasında keçirilir, bəs belə olan halda, yeni partiya ABŞ daxili və xarici siyasətində hansı nəticələrlə yadda qala bilər? Bu addımın məqsədi nədir və formalaşmış sistemə hər hansısa şəkildə təsir edə bilərmi?

Oxu.Az mövzunu yerli və xarici ekspertlərlə araşdırıb.

Sabiq ABŞ-li diplomat, Birləşmiş Ştatların Azərbaycandakı keçmiş səfiri Metyu Brayzanın sözlərinə görə İlon Maskın məqsədi özünün də dediyi kimi dostu Prezident Donald Trampın ABŞ-nin xarici borclarının artmasına səbəb olan siyasətinə meydan oxumaqdır:

"Maraqlıdır ki, Trampın prezident seçkilərində qalib gəlməsinə kömək etmək üçün Mask 250 milyon dollardan çox pul xərcləmişdi. Son günlərə qədər də onun yaxın dostu və müttəfiqi idi. Lakin onlar prezidentin zəngin insanlar üçün vergilərin artırılması qanununu imzalamasından sonra fikir ayrılığına düşüblər. Amma bu, o demək deyil ki, ABŞ-də yeni siyasi partiya yaratmaq asandır, əksinə, bir çoxları buna cəhd etsə də, uğursuz olublar".

"Ölkə yarandığı gündən həmişə iqtidar uğrunda iki əsas siyasi partiya mübarizə aparıb. Bu baxımdan, Maskın uğur qazanmaq ehtimalı azdır. Lakin əksi olarsa, onun seçiciləri əsasən, prezident Trampın tərəfdarlarından olacaq. Çünki Mask Demokratlar Partiyasının fəaliyyətinə qarşıdır və ABŞ hökumətinin dövlət xərclərini azaltmaqla bağlı Respublikaçılar Partiyasının siyasətini dəstəkləyir", - deyə müsahibimiz vurğulayıb.

Türkiyəli analitik Engin Özerin sözlərinə görə, Amerika Birləşmiş Ştatlarında cəmi iki siyasi partiya mübarizə apardığı üçün seçkilərdə hər zaman bir partiya digərinə nisbətdə az səs çoxluğu ilə qalib gəlir:

"Bu baxımdan, İlon Maskın partiyası əsasən Türkiyədəki MHP rolunu oynaya bilər. Yəni demokratlar və respublikaçıların mübarizəsində hər iki tərəf 50 faizə yaxın, müəyyən qədər də Amerika partiyası səs toplayacaq. Bununla da qalibi müəyyənləşdirmək üçün növbəti tura ehtiyac olacaq. Növbəti mərhələdə isə bir növ nəticəni İlon Mask təyin edəcək".

"Maraqlıdır ki, Mask hər zaman qlobalist siyasətə yaxın olub, lakin qəfildən respublikaçı kimi Tramp hökumətinə daxil oldu. Ola bilər ki, növbəti prezident seçkisində o, ya koalisiya ilə ABŞ-nin vitse-prezidenti olacaq, ya da ki, öz partiyasında və ya müstəqil şəkildə prezidentliyə namizədliyini irəli sürəcək. Bu isə o deməkdir ki, bundan sonra İlon Maskı mühüm şəxs kimi Amerika siyasətində və dövlət idarəetməsində görə biləcəyik", - deyə şərhçi vurğulayıb.

Siyasi şərhçi Zeynal Əmrəliyevin də Amerika Birləşmiş Ştatlarında bundan əvvəl də ikipartiyalı sistemə qarşı müxtəlif siyasi partiyaların təsis olunduğunu, ancaq uğursuzluqla yadda qaldığını deyib:

"Yəni Amerikanın iqtisadi-siyasi elitası əsas iki partiyanın ətrafında cəmləşib. Lakin əlavə siyasi partiyalar ABŞ-də ciddi şəkildə böhranın yaranmasına gətirib çıxarmır. Əslində, indi də Birləşmiş Ştatlarda yaşıllar, liberallar, leyboristlər kimi müxtəlif siyasi qruplar fəaliyyət göstərirlər. Lakin onlar heç yerli seçkilərdə uğur qazana bilmirlər, o ki qaldı prezident seçkisində. Çünki ABŞ-nin siyasi sistemi məhz iki partiyanın üzərində formalaşıb. Bu baxımdan, İlon Maskın yeni siyasi partiya yaratmasının hansısa bir təsirə malik olacağını düşünmürəm. Hər halda, Amerika Birləşmiş Ştatlarında mövcud siyasi sistemin əsas dayağı olan qruplar Maskın bu təşəbbüsünün qarşısını alacaqlar".

"Amerikanın xarici siyasəti və digər regional münasibətlərə yeni partiyanın yaranmasının necə təsir göstərəcəyinə gəlincə, bu, qısa müddətdə ölkədə siyasi böhran görüntüsü yarada bilər. Çünki nəzərə almaq lazımdır ki, bu təşəbbüslə çıxış edən şəxs dünyanın ən zəngin adamıdır və kifayət qədər ciddi maliyyə kapitalına malikdir. Ancaq biz onu da nəzərə almalıyıq ki, nə qədər ciddi maliyyə dəstəyi olsa da, İlon Maskın ciddi siyasi dəstəyi yoxdur və həmin siyasi dəstəyin olmaması da bu kimi məsələlərdə ona ciddi şəkildə problem yaradacaq. Bu baxımdan istər daxili, istərsə də xarici siyasətlə bağlı məsələlərdə onun yaradacağı partiyanın hansısa təzyiq formalaşdıracağını düşünmürəm", - şərhçi vurğulayıb.

Onun sözlərinə görə, Maskın bu addımı yalnız iqtisadi məsələlər ilə bağlı müəyyən çətinliklər yarada bilər:

"Yəni, yeni siyasi partiyanın yaradılması və İlan Maska qarşı atılacaq addımlar Amerika Birləşmiş Ştatlarının səhm bazarında ciddi şəkildə təlatüm yarada bilər. Ancaq ümumilikdə siyasi və beynəlxalq münasibətlər sistemində hansısa bir təsirin olacağını gözləmirəm".

Mərahim Nəsib

Hadisənin gedişatını izləmək üçün Icma.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
seeBaxış sayı:167
embedMənbə:https://oxu.az
archiveBu xəbər 07 İyul 2025 18:02 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

"Sabah" "Sumqayıt"ı darmadağın etdi

20 Noyabr 2026 21:17see343

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see340

İraola: “Belə bir şey baş verməməlidir”

20 Noyabr 2026 21:35see332

“Eyni tempdə davam edirik” Rui Jorje

20 Noyabr 2026 21:10see331

Tramp: Putin Ukraynadakı müharibəni diplomatik yolla bitirmək istədiyini açıq şəkildə bildirib

20 Noyabr 2026 22:14see314

Bütün dövrlərin ən böyük kino ulduzu seçildi

20 Noyabr 2026 22:37see311

Azərbaycanla tərəfdaşlıq yeni inkişaf perspektivləri açır

21 Noyabr 2026 20:18see297

Dövlətçilik məfkurəsinə sədaqətin təcəssümü ŞƏRH

20 Noyabr 2026 21:27see297

YAP Nizami rayon təşkilatının növbəti yeni ərazi partiya təşkilatı təsis edilib

20 Noyabr 2026 20:43see296

"Barselona" ilə oyunda inanılmaz hekayələrdən birini yazmağa çalışacağıq"

20 Noyabr 2026 22:21see293

Quba klubu ətrafında qalmaqal: FİF rəhbəri Ayaz Abdullayevin iddialarını təkzib etdi

20 Noyabr 2026 22:29see285

Liderlər razılığa gəldi: Süni intellektin hərbi əməliyyatlara müdaxiləsi məhdudlaşdırılır

20 Noyabr 2026 21:29see279

“Unudulmaz bir hekayə yazmağa çalışacağıq” Dambrauskas

20 Noyabr 2026 21:24see276

Mən Ukraynada Prezident olsaydım... Tramp Putinlə söhbətində danışdı

20 Noyabr 2026 22:29see267

“Xəstələr bilmir hara getsin, hara qaçsın” Onkoloji müalicə ilə bağlı ÇAĞIRIŞ

20 Noyabr 2026 17:30see265

Qan qrupu immunitetə nə dərəcədə təsir edir?

20 Noyabr 2026 13:53see259

Ağdamda yaradıcı master klas təşkil olundu FOTO

20 Noyabr 2026 21:05see257

Cennifer Lopesdən ETİRAF: “Altı ay dayanmadan ağladım”

20 Noyabr 2026 19:20see251

Qazax şəhərində beşinci İdman Festivalının açılış mərasimi keçirilib FOTO

20 Noyabr 2026 21:35see237

3 Tesla MRT SAF Hospitalda Nə zaman həyat əhəmiyyətlidir? (VİDEO)

20 Noyabr 2026 15:57see232
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri