Aİ və Mərkəzi Asiya Transxəzər Dəhlizinin inkişafı üçün yüz milyonlarla avro dəyərində yeni müqavilələr elan etdilər

Transxəzər Dəhlizi ilə bağlı yeni müqavilələr paketi 27 noyabrda Daşkənddə təqdim edildi. Avropa İttifaqı, AYİB, AİB və Dünya Bankı Qazaxıstan, Qırğızıstan və Özbəkistandakı əsas nəqliyyat layihələrinə dəstək verəcək. Xüsusilə, Nukusdakı A-380 beynəlxalq avtomobil yolunun 87 km-i 100 milyon avroya təkmilləşdiriləcək.

"Gazeta" müxbirinin verdiyi məlumata görə, 27 noyabrda Daşkənddə Transxəzər Dəhlizi və Bağlantı İnvestor Forumu keçirildi.

Müzakirələr Cənubi Qafqaz və Qara dəniz bölgəsi vasitəsilə Mərkəzi Asiya və Avropa İttifaqı arasında regionlararası əlaqəyə yönəldildi. İştirakçılar koordinasiyanın, logistik maneələrin aradan qaldırılmasının, qaydaların uyğunlaşdırılmasının və infrastruktur layihələrinin miqyasının artırılmasının vacibliyini vurğuladılar.

"Bu gün Orta Dəhliz Çini, Mərkəzi Asiyanı və Cənubi Qafqazı Avropa ilə birləşdirən əsas marşrutlardan birinə çevrilir", - Özbəkistanın nəqliyyat naziri İlhom Maxkamov bildirib. "Bu dəhliz vasitəsilə daşınan yüklərin həcminin 2030-cu ilə qədər ildə 10 milyon tona çata biləcəyi təxmin edilir. Lakin əvvəlki görüşlərdə uğurumuzu məhdudlaşdıran sistemli problemlər müəyyən edilib. Bu maneələr dərhal diqqət tələb edir. Yenə də vurğulayıram: Özbəkistanın vahid Avrasiya nəqliyyat məkanının formalaşmasında iştirak etməsi vacibdir."

Tədbirdə Beynəlxalq Əməkdaşlıq üzrə Avropa Komissarı Jozef Sikela və Genişlənmə üzrə Avropa Komissarı Marta Kos iştirak ediblər.

"Bu gün təqdim olunan yeni müqavilələr limanlara, yollara, rəqəmsal sistemlərə və biznes şəraitinə real investisiyaları təmsil edir", - deyə Avropa İttifaqının Beynəlxalq Əməkdaşlıq üzrə Komissarı Jozef Sikela vurğulayıb. "Onlar həmçinin Mərkəzi Asiya və Avropanın ortaq maraqları bölüşdüyü sahələr olan təmiz enerji və vacib xammal üzərində işləri irəli aparırlar. Mesaj sadədir: birlikdə işlədiyimiz zaman hər iki tərəfdə əlaqəni gücləndirən və iqtisadi imkanlar yaradan praktik nəticələr əldə edirik."

"Avropa və Asiya arasında etibarlı marşrutlar marşrut boyunca yerləşən bütün ölkələr üçün geosiyasi və iqtisadi qələbədir. Hamımız gördük ki, tək bir marşrutda həddindən artıq asılılıq bizi həssas edir. Nəqliyyat, rəqəmsal və enerji bağlantısına investisiyalar daha çox imkan və daha az təzyiq riski deməkdir. Şimal Dəhlizinə uzunmüddətli alternativə ehtiyacımız var. Orta Dəhliz boyunca yük axını 2022-ci ildən bəri dörd dəfə artıb. Lazımi investisiyalar qoyularsa, 2030-cu ilə qədər onlar üçqat arta bilər", - deyə Aİ-nin Genişlənmə üzrə Komissarı Marta Kos bildirib.

Forumdan sonra Transxəzər Nəqliyyat Dəhlizi üçün bir neçə layihə təqdim edilib.

Əziz Mustafa