Icma.az
close
up
RU
Alimlər fikirləri rekord dəqiqliklə oxuyurlar...

Alimlər fikirləri rekord dəqiqliklə oxuyurlar...

Icma.az, Sia Az portalından verilən məlumatlara əsaslanaraq xəbər verir.

Onlar “nitqin” 54 faizini tanıya biliblər...

Bir neçə ay əvvəl Devisin Kaliforniya Universitetinin (ABŞ) mühəndisləri yanal amiotrofik skleroz səbəbindən aydın danışa bilməyən xəstənin nitqini deşifrə edən qurğu təqdim ediblər.

SİA-nın əldə etdiyi məlumata görə, bu barədə Naked Science yazır.

Sözlərin tələffüzündə iştirak etdiyi bilinən beyin qabığının motor fəaliyyətinə cavabdeh olan nahiyəsinə elektrodlar implantasiya edilib.

"Beyin-kompüter" sisteminin işləməsi üçün xəstə sözləri "demək" üçün əlindən gələni etməli, onları artikulyasiya... etməlidir.

Lakin bu həll xəstə üçün çox əlverişsiz və yorucu idi. Stenforddan olan tədqiqatçılar, beyinə elektrodların implantasiyası üçün eyni texnologiyadan istifadə edərək, fərqli bir yanaşma tətbiq etdilər.

Əvvəlcə dörd subyektdən sözləri oxumağı və onları yüksək səslə “deməyə” çalışmalarını istədilər.

Sonra xəstələr sadəcə bu sözlər üzərində düşündülər. Beyin fəaliyyətini elektroensefaloqramma ilə qeyd edən alimlər qrupu beyin qabığının motor sahəsindəki neyronların da az intensivliyə malik olsalar da, aktiv olduqlarını aşkar ediblər.

Tədqiqatçılar süni intellektdən istifadə edərək beyin-kompüter sistemini “danışan” və “xəyal edilən” sözləri uyğunlaşdırmaqla fonemləri (ən kiçik nitq vahidləri) tanımaq üçün öyrədiblər.

Süni intellekt daha sonra fonemləri 125.000 girişdən ibarət lüğətdən sözlərə və cümlələrə birləşdirdi. Təcrübə iştirakçılarından hazır sözlər toplusundan istifadə edərək bütöv cümlələri tələffüz etdiklərini təsəvvür etmələri istəndi. Kompüter sistemi real vaxt rejimində 26-54 faiz səhv nisbəti ilə daxili nitqi deşifrə edə bildi.

Bu, bu günə qədər daxili nitqin deşifrə edilməsinin ən yüksək dəqiqliyidir. Elm adamlarının nəticələrini Cell jurnalında dərc etdikləri bu araşdırma daxili nitqin altında yatan sinir mexanizmlərinin öyrənilməsinə mühüm töhfə oldu.

Bununla belə, texnologiyanı təkmilləşdirmək üçün hələ də daha çox iş lazımdır.

Əli Babayev

Ən son xəbərləri və yenilikləri almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:148
embedMənbə:https://sia.az
archiveBu xəbər 20 Avqust 2025 23:46 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

17 Noyabr 2026 23:52see343

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

17 Noyabr 2026 13:59see330

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

18 Noyabr 2026 01:28see315

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

17 Noyabr 2026 23:20see308

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

17 Noyabr 2026 14:53see285

Faiq Qarayev beynəlxalq turnirdə iştirak edəcək Azərbaycanın voleybol millisinin üzvləri ilə görüşüb FOTO

17 Noyabr 2026 14:52see272

Dişlər yaddaş kartımızdır?

17 Noyabr 2026 13:42see267

Diş əti qanaması hansı daxili xəstəliklərin əlamətidir?

17 Noyabr 2026 23:18see250

Yuxu ilə böyümə hormonu arasında yeni neyron əlaqəsi aşkar edilib

17 Noyabr 2026 12:44see238

İki zəhərli ilanı təyyarəyə keçirmək istədi

17 Noyabr 2026 23:17see231

Azerbaijan’s macro economy 2025 2026 and future prospects

17 Noyabr 2026 13:48see230

Bu hərəkətlər davam edərsə.. SEPAH generalı Bəhreyn hökümətini HƏDƏLƏDİ

18 Noyabr 2026 02:03see226

Braziliya millisindən darmadağın: Vinisius het trik etdi

18 Noyabr 2026 00:46see218

Söküntü başlamazdan əvvəl vətəndaşlar əmlaklarını qiymətləndirməlidir? Açıqlama

18 Noyabr 2026 14:55see214

45 min dollardan Walmart rəflərinə: Bir qadının qəhvə alternativi biznesi

17 Noyabr 2026 14:53see213

Bossların bossu” vəfat etdi Pablo Eskobarla əməkdaşlıq edib

18 Noyabr 2026 01:52see211

Polad Həşimovun anası xəstəxanadan evə buraxılıb TƏBİB

18 Noyabr 2026 01:24see211

Nənə tarladan 20 min qiyməti olan qızıl tapıb

18 Noyabr 2026 02:56see204

Səhiyyədə gizli qalan vergi problemi gündəmə gəldi

18 Noyabr 2026 12:19see202

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see191
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri