Avropa Rusya aktivlərini müsadirə etməkdən niyə çəkinir?

Avropa Rusiyanın xarici aktivlərinin müsadirə edilməsi ilə bağlı kəskin seçimlərlə qarşı-qarşıyadır.

Bakupost.az "Reuters"ə istinadən bildirir ki, qlobal iqtisadiyyatda sürətlə dəyişən vəziyyət, avronun rezerv valyutası statusuna artan təzyiqlər dondurulmuş Rusiya əmlakını müsadirə etməyi düşünən Avropa paytaxtlarının qarşılaşdıqları çətinlikləri artırır.

Lakin Avropa Ukraniyanı maliyyələşdirmək üçün daha təcili addımlar atmaq məcburiyyətindədir. Çünki ABŞ Prezidenti Donald Tramp Ukraynaya dəstəyini kəsərək, əvəzində Rusiya Prezidenti Vladimir Putin ilə danışıqlar aparır.

Bu vəziyyət diqqəti Putinin üç il əvvəl qoşunlarını Ukraynaya göndərməsindən sonra Qərbin dondurduğu təxminən 300 milyard dollar dəyərində Rusiya Mərkəzi Bankının əmlakına yönəldir. Həmin vəsaitin əksər hissəsi Avropada saxlanılır və əsasən, hökumət istiqrazları şəklindədir. Bu istiqrazların gəlirləri də Ukraynanın kreditlərini təmin etmək üçün istifadə olunur.

Həmin aktivləri birbaşa müsadirə etmək çox cəlbedici olsa da, belə hərəkətlərin uzun və hüquqi baxımdan mürəkkəb bir tarixi var. Bu addım Avropada əmlaklarını saxlamaq istəyən digər mərkəzi bankları qorxuda bilər.

Avropa iqtisadçıları qeyd edirlər ki, buna dair nümunə 1918-ci ildə Sovet İttifaqının Rumıniyanın Milli Bankı tərəfindən Moskvaya göndərilən qızılı müsadirə etməsidir.

Lakin Avropalı rəsmilər, suveren əmlakların hüquqi təminatlarını pozmaqdan çəkinirlər.

"Bu, Avropa Mərkəzi Bankının(AMB) müzakirə edəcəyi bir məsələ deyil, amma mən mütləq deyərdim ki, hansı beynəlxalq hüquq əsasında qərar vermək digər investorlar üçün vacib olacaq", - deyə AMB prezidenti Kristin Laqard keçən həftə bildirib.

Son qərar AMB-yə deyil, onun siyasi rəhbərləri olan Berlin, Paris və digər 18 Avropa ölkəsinə aiddir. Lakin onlar Laqardın arqumentini diqqətlə nəzrədən keçirəcəklər.

"İndi heç kim sistemimizi zəiflədəcək bir şey etmək istəmir. Çünki bizim sistemimiz başqa yerlərdə də ticarət, gömrük, rüsum siyasətləri ilə geniş şəkildə hücuma məruz qalır", - Fransanın Müdafiə naziri Sebastiyan Lekornu keçən həftə Trampın Avropa ixracatlarına yeni yüksək rüsumlar tətbiq etmək təhdidinə cavab olaraq bildirib.

Ötən cümə axşamı Avropa müdafiə xərclərini artırmaqla bağlı keçirilən sammitdə iştirakçılar Rusiya aktivlərinin müsadirə edilməsi ilə bağlı heç bir qərar qəbul edilmədiyini bildirdilər. Bir Aİ diplomatı bildirib ki, Almaniya, Fransa və Belçika aktivlərin ələ keçirilməsi ideyasına qarşı olduqlarını yenidən təsdiqləyib.

Lakin Virciniya Universitetinin suveren borc hüququ üzrə mütəxəssisi Mitu Qulati, Trampın Ukrayna ilə bağlı ABŞ siyasətini dəyişdirməsinin avropalıları "altı ay əvvəl etməyə hazır olmadıqları şeyləri indi etməyə məcbur etdiyini" deyib.

Adını açıqlamayan bir avrozona bankiri isə müsadirə məsələsini nəzərə almaq üçün siyasi təzyiqlərin artdığı fikrini qəbul edib.

"AMB-nin məsləhəti dəyişməyəcək. Amma bu, siyasətçiləri dəyişdirməyə bilər. Ukrayna üçün tələb olunan məbləğ çox artdı və bu, həmin aktivləri daha cəlbedici edir".

Amin Rzayev, BakuPost