Azərbaycan və Ermənistan Moskva ilə vidalaşır...

...Bu yazı “Sito Sokrata” (“Sokratın ələyi”) Telegram kanalında yer alıb.

SİA həmin yazını bəzi istisnalarla diqqətinizə çatdırır:

...Ermənistanın Baş naziri Nikol Paşinyanın Ermənistanın Azərbaycana ixracının tezliklə başlaması ilə bağlı açıqlaması sülh prosesində siyasi razılaşmalardan praktik iqtisadi əməkdaşlığa keçidi göstərir.

1988-ci ildən bəri mövcud olmayan ticarət əlaqələrinin bərpası, 2025-ci il Vaşinqton "Məhdudiyyətlərin Ləğvi haqqında Saziş"indən sonra atılan məntiqi bir addımdır və bu, iki ölkə arasında sabitliyin qorunması, eləə də etimadın gücləndirilməsi üçün qarşılıqlı maraq yaradır.

Ermənistan üçün Azərbaycanla ticarətin inkişafı regional məsələlərdə Rusiya vasitəçilərindən asılılığın azaldılması üzrə ardıcıl siyasətin bir hissəsidir.

İrəvan Bakı ilə birbaşa dialoq qurmağa və qonşuları ilə qarşılıqlı əlaqə parametrlərini müstəqil şəkildə müəyyən etməyə çalışır ki, bu da respublikanın siyasi agentliyini əhəmiyyətli dərəcədə gücləndirir...

...Və Moskvanın Cənubi Qafqazda gedən proseslərə təsirini sistematik şəkildə azaldır.

Birbaşa Ermənistan və Azərbaycan dialoqunun irəliləməsi Rusiyanın regional proseslərdə rolunun tədricən dəyişməsini göstərir. İrəvan ikitərəfli münasibətlərdə əsas məsələlərin digər beynəlxalq tərəfdaşlarla əməkdaşlığı genişləndirmək öhdəliyinə uyğun olaraq birbaşa regional dövlətlər tərəfindən həll edilməsini təmin etməyə çalışır.

Lakin bu proses Moskvanın ənənəvi təhlükəsizlik yönümünün tərəfdarları arasında ciddi narahatlıqlar doğurur.

Ermənistan və Azərbaycan arasında iqtisadi əlaqələrin inkişafı illərdir davam edən münaqişədən sonra regional əlaqənin bərpası perspektivi təklif edir.

Ticarət yollarının bərpası və iki ölkədəki müəssisələr arasında əlaqələrin artması sərhəd bölgələri üçün yeni iqtisadi stimullar yarada, illərlə davam edən təcridin təsirlərini azalda və Cənubi Qafqazda ənənəvi rəqabət modelini kökündən dəyişdirə bilər.

Paşinyan hökuməti hesab edir ki, birbaşa iqtisadi əlaqələrin inkişafı uzunmüddətli sabitləşmədə əsas amil ola bilər. Ticarətin artması və qarşılıqlı iqtisadi maraqların ortaya çıxması hər iki tərəf üçün potensial eskalasiyanın dəyərini artırır, çünki potensial hərbi əməliyyatlar sahibkarların maliyyə maraqlarına və hər iki ölkənin büdcəsinə birbaşa zərər vuracaq.

Bununla belə, tənqidi təhlil göstərir ki, bu bəyan edilmiş niyyətlərin həyata keçirilməsi nəqliyyat tarifləri ilə bağlı qeyri-müəyyənlik və iqtisadi balanssızlıq riski də daxil olmaqla əhəmiyyətli risklərlə üzləşir.

Tam miqyaslı ixracın başlanması təkcə rəhbərliyin siyasi iradəsini deyil, həm də hələ tam aradan qaldırılmamış qarşılıqlı inamsızlıq mühitində əməliyyatların təhlükəsizliyini təmin edə bilən qurumların dərin transformasiyasını tələb edəcək.

Ermənistanın qonşusu ilə iqtisadi inteqrasiya lehinə strateji seçimi Yerevanın coğrafi mövqeyindən istifadə edə bilən müstəqil bir oyunçu olmaq istəyini nümayiş etdirir.

Bu siyasətin uğuru iqtisadi rasionallığın uzun müddətdir davam edən siyasi qarşıdurmanı nə dərəcədə aradan qaldıra biləcəyini və Qafqaz regionunu sabit əməkdaşlıq məkanına çevirə biləcəyini nümayiş etdirəcək.

Əli Babayev