Icma.az
close
up
RU
Menu

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

Yaddaşı gücləndirən burun damcıları siçanlar üzərində sınaqdan KEÇİRİLDİ

Elxan Səmədov: Xankəndi azarkeşlərinin komandalarını öz şəhərlərində dəstəkləməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır

“Eyni tempdə davam edirik” Rui Jorje

"Sabah" "Sumqayıt"ı darmadağın etdi

İraola: “Belə bir şey baş verməməlidir”

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

DİN və Baş Prokurorluq 2 noyabr mitinqinin təşkilatçılarına xəbərdarlıq edib

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

Tramp: Putin Ukraynadakı müharibəni diplomatik yolla bitirmək istədiyini açıq şəkildə bildirib

Bütün dövrlərin ən böyük kino ulduzu seçildi

Dövlətçilik məfkurəsinə sədaqətin təcəssümü ŞƏRH

Quba klubu ətrafında qalmaqal: FİF rəhbəri Ayaz Abdullayevin iddialarını təkzib etdi

YAP Nizami rayon təşkilatının növbəti yeni ərazi partiya təşkilatı təsis edilib

"Barselona" ilə oyunda inanılmaz hekayələrdən birini yazmağa çalışacağıq"

“Unudulmaz bir hekayə yazmağa çalışacağıq” Dambrauskas

Liderlər razılığa gəldi: Süni intellektin hərbi əməliyyatlara müdaxiləsi məhdudlaşdırılır

“Xəstələr bilmir hara getsin, hara qaçsın” Onkoloji müalicə ilə bağlı ÇAĞIRIŞ

Mən Ukraynada Prezident olsaydım... Tramp Putinlə söhbətində danışdı

Dondurulmuş beyin yenidən “oyandı”

Dondurulmuş beyin yenidən “oyandı”

Icma.az, Qafqazinfo portalından verilən məlumatlara əsaslanaraq xəbər verir.

Almaniyalı alimlər ilk dəfə olaraq dondurulmuş siçanın beyin toxumasının əridildikdən sonra qismən fəaliyyətini bərpa edə bildiyini açıqlayıblar.

“Qafqazinfo” xəbər verir ki, tədqiqat nəticələri “Nature” elmi jurnalında dərc olunub.

Araşdırmaya görə, dondurma prosesindən sonra beyin toxuması əridildikdə sinir fəaliyyətinin müəyyən dərəcədə yenidən başladığı müşahidə edilib. Mütəxəssislər hesab edir ki, bu üsul gələcəkdə ağır beyin zədələrinin müalicəsi, orqan banklarının yaradılması və hətta məməlilərin bədəninin dondurularaq qorunması kimi sahələrdə yeni imkanlar aça bilər.

Tədqiqat Erlangen-Nürnberq Universitetinin nevroloqu Aleksandr Germanın rəhbərliyi ilə aparılıb. O bildirib ki, araşdırmanın əsas sualı belə olub: “Əgər beyin funksiyası onun fiziki quruluşundan qaynaqlanırsa, tam dayandıqdan sonra onu yenidən necə aktivləşdirmək mümkündür?”

Alimlərin sözlərinə görə, beyin toxumasının dondurulduqdan sonra funksiyasını itirməsinin əsas səbəblərindən biri buz kristallarının hüceyrələrə vurduğu zərərdir. Dondurma zamanı əmələ gələn kristallar hüceyrələrin incə quruluşunu pozur, sinir əlaqələrini zədələdir və hüceyrə metabolizmasını dayandırır.

Bu problemi aradan qaldırmaq üçün tədqiqatçılar “vitrifikasiya” adlanan üsuldan istifadə ediblər. Bu metod mayelərin çox sürətlə soyudularaq buz kristalları əmələ gətirmədən şüşəyə bənzər quruluşa keçməsinə imkan verir.

Araşdırmada siçan beynindən götürülmüş təxminən 350 mikrometr qalınlığında toxuma dilimləri istifadə olunub. Bu nümunələrə öyrənmə və yaddaş üçün mühüm olan hipokampus bölgəsi də daxil edilib.

Toxumalar əvvəlcə qoruyucu kimyəvi maddələrdən ibarət məhlulla işlənib, daha sonra isə -196°C temperaturda maye azotla sürətlə dondurulub. Nümunələr -150°C temperaturda 10 dəqiqədən 7 günədək saxlanılıb.

Dondurulmuş toxuma əridildikdən sonra aparılan mikroskopik analizlər sinir hüceyrələrinin membranlarının, əsasən, toxunulmaz qaldığını göstərib. Elektrik ölçmələri isə neyronların stimullara reaksiyasının böyük ölçüdə normaya yaxın olduğunu ortaya qoyub.

Bundan əlavə, öyrənmə və yaddaşın əsas mexanizmlərindən biri sayılan “uzunmüddətli gücləndirmə” siqnalları da müşahidə edilib.

Tədqiqatçılar bildirirlər ki, təcrübələr yalnız laboratoriya şəraitində saxlanılan kiçik beyin toxuması dilimləri üzərində aparılıb və metodun hələlik bütöv beyin və ya canlı orqanizm üzərində tətbiqi mümkün deyil.

Bununla belə, alimlər hesab edirlər ki, bu nəticələr kriogen texnologiyaların inkişafı üçün mühüm addım sayıla bilər. Gələcəkdə bu üsullar ağır beyin travmalarında toxumaların qorunması, orqan transplantasiyası üçün uzunmüddətli saxlanma və böyük orqanların qorunması kimi sahələrdə istifadə oluna bilər.

Mütəxəssislər vurğulayırlar ki, insanların uzun müddət “kriogen yuxuya” yatırılması və ya bütün bədənin dondurulması kimi elmi fantastika ssenarilərinin reallığa çevrilməsi üçün hələ çoxsaylı elmi maneələr mövcuddur.

Hadisənin gedişatını izləmək üçün Icma.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
seeBaxış sayı:118
embedMənbə:https://qafqazinfo.az
archiveBu xəbər 12 Mart 2026 08:51 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see346

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

20 Noyabr 2026 06:19see318

Yaddaşı gücləndirən burun damcıları siçanlar üzərində sınaqdan KEÇİRİLDİ

20 Noyabr 2026 00:00see278

Elxan Səmədov: Xankəndi azarkeşlərinin komandalarını öz şəhərlərində dəstəkləməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır

20 Noyabr 2026 00:06see268

“Eyni tempdə davam edirik” Rui Jorje

20 Noyabr 2026 21:10see266

"Sabah" "Sumqayıt"ı darmadağın etdi

20 Noyabr 2026 21:17see257

İraola: “Belə bir şey baş verməməlidir”

20 Noyabr 2026 21:35see254

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see251

DİN və Baş Prokurorluq 2 noyabr mitinqinin təşkilatçılarına xəbərdarlıq edib

20 Noyabr 2026 06:10see247

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

20 Noyabr 2026 07:19see243

Tramp: Putin Ukraynadakı müharibəni diplomatik yolla bitirmək istədiyini açıq şəkildə bildirib

20 Noyabr 2026 22:14see238

Bütün dövrlərin ən böyük kino ulduzu seçildi

20 Noyabr 2026 22:37see236

Dövlətçilik məfkurəsinə sədaqətin təcəssümü ŞƏRH

20 Noyabr 2026 21:27see231

Quba klubu ətrafında qalmaqal: FİF rəhbəri Ayaz Abdullayevin iddialarını təkzib etdi

20 Noyabr 2026 22:29see227

YAP Nizami rayon təşkilatının növbəti yeni ərazi partiya təşkilatı təsis edilib

20 Noyabr 2026 20:43see226

"Barselona" ilə oyunda inanılmaz hekayələrdən birini yazmağa çalışacağıq"

20 Noyabr 2026 22:21see222

“Unudulmaz bir hekayə yazmağa çalışacağıq” Dambrauskas

20 Noyabr 2026 21:24see221

Liderlər razılığa gəldi: Süni intellektin hərbi əməliyyatlara müdaxiləsi məhdudlaşdırılır

20 Noyabr 2026 21:29see214

“Xəstələr bilmir hara getsin, hara qaçsın” Onkoloji müalicə ilə bağlı ÇAĞIRIŞ

20 Noyabr 2026 17:30see213

Mən Ukraynada Prezident olsaydım... Tramp Putinlə söhbətində danışdı

20 Noyabr 2026 22:29see212
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri