Icma.az
close
up
RU
Elm hələ bu səbəbi tapa bilməyib: Dünyada hər 10 nəfərdən biri...

Elm hələ bu səbəbi tapa bilməyib: Dünyada hər 10 nəfərdən biri...

Icma.az, Cebheinfo portalından verilən məlumatlara əsaslanaraq xəbər verir.

Yeni bir araşdırma çölyak xəstəliyi və ya buğdaya allergiyası olmayan insanların təxminən 10%-nin qlüten və ya buğda tərkibli qidalar qəbul etdikdən sonra xoşagəlməz simptomlar yaşadığını aşkar edib.

“Cebheinfo.az” xəbər verir ki, araşdırma “Nature Reviews Gastroenterology & Hepatology” jurnalında dərc olunub. Çölyak olmayan qlüten/buğda həssaslığı (NCGS/NCWS) adlanan bir vəziyyətin yayılmasını müəyyən etmək üçün müxtəlif ölkələrdə aparılan 20-dən çox tədqiqatın məlumatlarını birləşdirib.

Təhlilə görə, təxminən 10 yetkin insandan biri qlüten reaksiyasına bənzər simptomlar bildirsə də, çölyak xəstəliyinin heç bir immunoloji və ya genetik xüsusiyyətləri yoxdur.

Ən çox rast gəlinən şikayətlərə şişkinlik, ağrı, yorğunluq, ürəkbulanma, baş ağrısı və zehni bulanıqlıq daxildir. Semptomlar adətən çörək, makaron və ya digər buğda qidaları qəbul etdikdən bir neçə saat sonra görünür və qlüten pəhrizdən çıxarıldıqda aradan qalxır. Lakin, tədqiqat müəlliflərinin vurğuladığı kimi, bu cür simptomların olması mütləq səbəbin qlüten olduğunu göstərmir: buğdada da reaksiyaya səbəb ola biləcək bir çox digər birləşmələr var.

Tədqiqatçılar qeyd edirlər ki, çölyak olmayan həssaslığın diaqnozunü müəyyən etmək çətindir. Xəstələrdə spesifik markerlər yoxdur və qlütenə qarşı reaksiyalar fərdi, dəyişkən ola bilər. Bu, bir çox insanın tibbi göstərişlər olmadan qlüteni pəhrizlərindən çıxarmasına səbəb olur ki, bu da lif və mikroelement çatışmazlığına səbəb olur.

Tədqiqatçılar vurğulayırlar ki, əsl həssaslıqla qıcıqlanmış bağırsaq sindromu da daxil olmaqla digər mədə-bağırsaq xəstəliklərini ayırd etmək üçün yeni klinik meyarlara və obyektiv testlərə ehtiyac var. O vaxta qədər həkimlərə xəstələrin şikayətlərini diqqətlə qiymətləndirmək, qlütensiz pəhriz təyin etməyə tələsməmək və hərtərəfli diferensial diaqnoz qoymaq tövsiyə olunur.

Nəticə belədir ki, təxminən on nəfərdən biri çölyak xəstəliyi və ya allergiyası olmadan qlüten reaksiyasına bənzər simptomlar yaşaya bilər. Lakin elm hələ bunun niyə baş verdiyini dəqiq bilmir.

Xatırladaq ki, çölyak xəstəliyi, buğda, arpa və çovdar kimi taxıllarda olan qlüten adlı maddəyə orqanizmin immun sisteminin anormal reaksiyası nəticəsində yaranan bir xəstəlikdir. Adətən, ilk simptomlar 1 yaşından sonra, tərkibində qlüten olan qidaların qəbulu ilə ortaya çıxır. Əvvəlcə ürəkbulanma, qusma, ishal, zəiflik kimi əlamətlər müşahidə olunur. Sonrakı dövrlərdə anemiya və dəri səpgiləri kimi müxtəlif simptomlar əlavə olunur.

Xroniki bir xəstəlik olsa da, müalicə oluna bilər və müalicəsi gluten tərkibli qidaların diyetdən çıxarılmasından ibarətdir.

Xəzər

“Cebheinfo.az”

Problemlərinizi bizə yazın, şahidi olduğunuz hadisələri çəkib göndərin

Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:161
embedMənbə:https://cebheinfo.az
archiveBu xəbər 02 Noyabr 2025 16:31 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Ozan Güven “Aşk ı Memnu”nun “Behlül”ü ola bilərmiş

16 Noyabr 2026 02:02see319

İngiltərə İspaniyanı məğlub edərək qrup lideri OLDU

16 Noyabr 2026 01:51see310

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

16 Noyabr 2026 12:04see263

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

16 Noyabr 2026 16:37see257

Belçikadan möhtəşəm geridönüş: İtaliya darmadağın edildi

16 Noyabr 2026 01:56see256

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

17 Noyabr 2026 01:11see241

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

16 Noyabr 2026 23:43see235

Uşaqlarınızı bu əşyadan qoruyun Azərbaycanlı həkim (VİDEO

16 Noyabr 2026 12:36see232

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

17 Noyabr 2026 04:19see214

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

16 Noyabr 2026 22:45see214

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

16 Noyabr 2026 20:52see210

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

17 Noyabr 2026 05:32see210

Küləkli havada uşaqlarda qulaq ağrısı və qulaq iltihabı riski artırmı?

16 Noyabr 2026 14:44see208

Dövlət bu xəstələrin də müalicə pulunu ödəyəcək?

16 Noyabr 2026 15:49see207

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

17 Noyabr 2026 01:42see204

Bu ilin büdcəsində niyə profisit yaranıb?

16 Noyabr 2026 17:35see201

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

17 Noyabr 2026 13:59see201

Xaçmazda ev yandı, 90 yaşlı sahibəsi həlak oldu

16 Noyabr 2026 20:15see200

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

17 Noyabr 2026 14:53see182

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

17 Noyabr 2026 09:13see180
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri