Icma.az
close
up
RU
Elm hələ bu səbəbi tapa bilməyib: Dünyada hər 10 nəfərdən biri...

Elm hələ bu səbəbi tapa bilməyib: Dünyada hər 10 nəfərdən biri...

Icma.az, Cebheinfo portalından verilən məlumatlara əsaslanaraq xəbər verir.

Yeni bir araşdırma çölyak xəstəliyi və ya buğdaya allergiyası olmayan insanların təxminən 10%-nin qlüten və ya buğda tərkibli qidalar qəbul etdikdən sonra xoşagəlməz simptomlar yaşadığını aşkar edib.

“Cebheinfo.az” xəbər verir ki, araşdırma “Nature Reviews Gastroenterology & Hepatology” jurnalında dərc olunub. Çölyak olmayan qlüten/buğda həssaslığı (NCGS/NCWS) adlanan bir vəziyyətin yayılmasını müəyyən etmək üçün müxtəlif ölkələrdə aparılan 20-dən çox tədqiqatın məlumatlarını birləşdirib.

Təhlilə görə, təxminən 10 yetkin insandan biri qlüten reaksiyasına bənzər simptomlar bildirsə də, çölyak xəstəliyinin heç bir immunoloji və ya genetik xüsusiyyətləri yoxdur.

Ən çox rast gəlinən şikayətlərə şişkinlik, ağrı, yorğunluq, ürəkbulanma, baş ağrısı və zehni bulanıqlıq daxildir. Semptomlar adətən çörək, makaron və ya digər buğda qidaları qəbul etdikdən bir neçə saat sonra görünür və qlüten pəhrizdən çıxarıldıqda aradan qalxır. Lakin, tədqiqat müəlliflərinin vurğuladığı kimi, bu cür simptomların olması mütləq səbəbin qlüten olduğunu göstərmir: buğdada da reaksiyaya səbəb ola biləcək bir çox digər birləşmələr var.

Tədqiqatçılar qeyd edirlər ki, çölyak olmayan həssaslığın diaqnozunü müəyyən etmək çətindir. Xəstələrdə spesifik markerlər yoxdur və qlütenə qarşı reaksiyalar fərdi, dəyişkən ola bilər. Bu, bir çox insanın tibbi göstərişlər olmadan qlüteni pəhrizlərindən çıxarmasına səbəb olur ki, bu da lif və mikroelement çatışmazlığına səbəb olur.

Tədqiqatçılar vurğulayırlar ki, əsl həssaslıqla qıcıqlanmış bağırsaq sindromu da daxil olmaqla digər mədə-bağırsaq xəstəliklərini ayırd etmək üçün yeni klinik meyarlara və obyektiv testlərə ehtiyac var. O vaxta qədər həkimlərə xəstələrin şikayətlərini diqqətlə qiymətləndirmək, qlütensiz pəhriz təyin etməyə tələsməmək və hərtərəfli diferensial diaqnoz qoymaq tövsiyə olunur.

Nəticə belədir ki, təxminən on nəfərdən biri çölyak xəstəliyi və ya allergiyası olmadan qlüten reaksiyasına bənzər simptomlar yaşaya bilər. Lakin elm hələ bunun niyə baş verdiyini dəqiq bilmir.

Xatırladaq ki, çölyak xəstəliyi, buğda, arpa və çovdar kimi taxıllarda olan qlüten adlı maddəyə orqanizmin immun sisteminin anormal reaksiyası nəticəsində yaranan bir xəstəlikdir. Adətən, ilk simptomlar 1 yaşından sonra, tərkibində qlüten olan qidaların qəbulu ilə ortaya çıxır. Əvvəlcə ürəkbulanma, qusma, ishal, zəiflik kimi əlamətlər müşahidə olunur. Sonrakı dövrlərdə anemiya və dəri səpgiləri kimi müxtəlif simptomlar əlavə olunur.

Xroniki bir xəstəlik olsa da, müalicə oluna bilər və müalicəsi gluten tərkibli qidaların diyetdən çıxarılmasından ibarətdir.

Xəzər

“Cebheinfo.az”

Problemlərinizi bizə yazın, şahidi olduğunuz hadisələri çəkib göndərin

Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:188
embedMənbə:https://cebheinfo.az
archiveBu xəbər 02 Noyabr 2025 16:31 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see384

"Sabah" "Sumqayıt"ı darmadağın etdi

20 Noyabr 2026 21:17see376

“Eyni tempdə davam edirik” Rui Jorje

20 Noyabr 2026 21:10see372

İraola: “Belə bir şey baş verməməlidir”

20 Noyabr 2026 21:35see368

Tramp: Putin Ukraynadakı müharibəni diplomatik yolla bitirmək istədiyini açıq şəkildə bildirib

20 Noyabr 2026 22:14see366

Dövlətçilik məfkurəsinə sədaqətin təcəssümü ŞƏRH

20 Noyabr 2026 21:27see346

Bütün dövrlərin ən böyük kino ulduzu seçildi

20 Noyabr 2026 22:37see346

YAP Nizami rayon təşkilatının növbəti yeni ərazi partiya təşkilatı təsis edilib

20 Noyabr 2026 20:43see330

"Barselona" ilə oyunda inanılmaz hekayələrdən birini yazmağa çalışacağıq"

20 Noyabr 2026 22:21see327

Azərbaycanla tərəfdaşlıq yeni inkişaf perspektivləri açır

21 Noyabr 2026 20:18see326

Liderlər razılığa gəldi: Süni intellektin hərbi əməliyyatlara müdaxiləsi məhdudlaşdırılır

20 Noyabr 2026 21:29see311

Quba klubu ətrafında qalmaqal: FİF rəhbəri Ayaz Abdullayevin iddialarını təkzib etdi

20 Noyabr 2026 22:29see309

“Unudulmaz bir hekayə yazmağa çalışacağıq” Dambrauskas

20 Noyabr 2026 21:24see302

Mən Ukraynada Prezident olsaydım... Tramp Putinlə söhbətində danışdı

20 Noyabr 2026 22:29see293

Ağdamda yaradıcı master klas təşkil olundu FOTO

20 Noyabr 2026 21:05see278

Cennifer Lopesdən ETİRAF: “Altı ay dayanmadan ağladım”

20 Noyabr 2026 19:20see272

Qazax şəhərində beşinci İdman Festivalının açılış mərasimi keçirilib FOTO

20 Noyabr 2026 21:35see263

Parisdə bugünkü etirazlara 21 mindən çox şəxs qatılıb

21 Noyabr 2026 21:24see223

Sabunçu rayonunda YAP ın yaradılmasının 34 illiyi münasibətilə ağacəkmə aksiyası keçirilib

20 Noyabr 2026 21:11see223

Dünya iqtisadiyyatı təhlükə qarşısındadır KİV

22 Noyabr 2026 07:02see213
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri