Icma.az
close
up
RU
Hulusi Kılıç: 107 il öncə başlayan qardaşlıq bu gün daha da güclənir

Hulusi Kılıç: 107 il öncə başlayan qardaşlıq bu gün daha da güclənir

Sherg.az saytından alınan məlumata görə, Icma.az bildirir.

Bu gün Bakının erməni-bolşevik birləşmələrinin işğalından azad olunmasının ildönümüdür.

Azərbaycan paytaxtının azadlığından 107 il ötür.

1918-ci il sentyabrın 15-də Azərbaycan və Türkiyə əsgərləri Bakını bolşevik-daşnak işğalından azad edərək Azərbaycan dövlətinin tarixinə şərəfli gün yazıblar.

Bununla da müstəqilliyini təmin edən Azərbaycanda ermənilərin və bolşeviklərin Bakı və ətraf rayonlardakı ağalığına son qoyulub.

Bakının erməni-bolşevik işğalından azad edilməsi XX əsr Azərbaycan tarixinin şərəfli səhifələrindən biridir.

1918-ci ilin mayında Azərbaycanın müstəqilliyinin elan olunmasına baxmayaraq, ölkə ərazisinin bir hissəsi, Bakı və ətraf rayonlar erməni-bolşevik işğalı altında idi. Bunsuz isə Azərbaycanın dövlət müstəqilliyini təsəvvür etmək çətin idi.

Müstəqilliyə təzə qovuşmuş, beynəlxalq aləmdə hələ tanınmayan gənc Azərbaycanın ərazi bütövlüyünü təmin etmək imkanları yetərincə deyildi. Belə bir şəraitdə özünün çox ağır durumuna rəğmən Osmanlı Türkiyəsi qardaş Azərbaycanın ərazi bütövlüyünü təmin etmək məqsədilə Nuru paşanın komandanlığı ilə hərbi qüvvələrini Azərbaycana göndərdi. Avropa dövlətlərinin türk qoşunlarının Azərbaycana gəlməsinə etiraz etməsinə baxmayaraq, Osmanlı Türkiyəsi 1918-ci ilin avqust-sentyabr aylarında öz tarixi vəzifəsini şərəflə yerinə yetirdi.

Sentyabrın 15-də Qafqaz İslam Ordusu və Azərbaycan Korpusu Bakını işğalçılardan azad etdi. Bu tarixi hadisədən sonra Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti hökumətinin paytaxtı Gəncədən Bakıya köçürüldü.


Türkiyənin Azərbaycandakı keçmiş səfiri, “İMZA” Sosial İnkişafa Dəstək İctimai Birliyinin Türkiyədəki nümayəndəsi Hulusi Kılıç Sherg.az-a söyləyib ki, 107 il öncə Bakı, Daşnak, Bolşevik və İngilislərin istisnasında Qafqaz İslam Ordusu tərəfindən işğaldan azad edildi:


"Bu gün Bakının bayramıdır. Tarixini bilməyən nəsillərin gələcəyi qaranlıqdır. Türkiyə-Azərbaycan əlaqələri üçün bu şərəfli, onurlu bir gündür. Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti adı ilə müstəqilliyə qovuşmuşdu, amma gücü tam yetərli deyildi. Bu zaman Osmanlı Türkiyəsi öz hərbi qüvvəsini yardıma göndərdi və Azərbaycan 20 minlik bir ordu təşkil etdi. O günlərdə paytaxt Gəncə idi və Qafqaz İslam Ordusu Bakıya doğru hərəkətə keşməyə başladı. Birinci Dünya Müharibəsində Almaniya ilə Türkiyə ittifaq halında idi. Almanlar, Türk əsgərinin başqa bir yerə göndərilməsinə qarşı idilər. Lakin Osmanlı rəhbərliyi bildirdi ki, bu könüllülər ordusudur, türk ordusundan heç kəsi göndərmirik, gücünüz azalmır. Buna görə köməyə gələn qüvvə Qafqaz İslam Ordusu adını aldı. 1918-ci ildə Qafqaz İslam Ordusu Gəncəyə intiqal etdi, oradan Göyçaydan iki qola ayrılaraq Bakıya yönəldi. Hər kəs “Lalələr” mahnısını bilməlidir – "Yazın əvvəlində, Gəncə çölündə bizə qonaq gəldi, lalələr". Osmanlı əsgərinin papağındakı işarət Bakıya xəbər mesajı idi. Sentyabrın 15-də Osmanlı və Azərbaycan əsgərləri Bakını işğaldan azad etdi. 28 May 1918-ə qədər Azərbaycan Çar Rusiyası tərkibində xanlıqlar şəklində yaşayırdı, müstəqil dövlət deyildi. 1915-də "Çanaqqala" müharibəsində Azərbaycan türkləri könüllü olaraq birgə döyüşdü. 28 May 1918-də Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətində isə ilk dəstək Türkiyə Osmanlısından gəldi. "Qurtuluş" savaşı zamanı da Nəriman Nərimanov Atatürkə mühüm yardımlar göstərdi. 1991-ci ildə Azərbaycan müstəqillik qazandıqda belə ilk tanıyan dövlət Türkiyə oldu. İlk tanımaq çox önəmlidir. Çünki onu izləyən ölkələr olur. Qardaş ölkə Azərbaycanın BMT-yə üzvlük prosesində əlindən gələni etdi".


Sabiq səfir qeyd edib ki, 1993-cü ildə Azərbaycan torpaqlarının, xüsusilə Kəlbəcərin işğalı zamanı Türkiyə, Ermənistanla ortaq sərhədini bağladı və diplomatik əlaqələri kəsdi:

"Bu günə qədər diplomatik əlaqələr kəsikdir və sərhəd bağlıdır. Bir dövlət digər dövlət üçün sərhədini bağlamaz. Amma bizim qardaşlığımız çox önəmlidir. Nə 1991, nə 1993-cü ildə, nə də İkinci Qarabağ Müharibəsinin başladığı və 44 günlük əməliyyat dövründə yalnız əməkdaşlıq məsələsi söz mövzusu deyil. Türkiyə-Azərbaycan qardaşlığı 1915-də, 1918-də olduğu kimi, hazırda da eyni səviyyədədir və getdikcə daha da artmaqdadır. Şuşa Bəyannaməsi iki ölkənin strateji əməkdaşlıq və iş birliyinin sənədidir. Bu sənəd parlamentlər tərəfindən təsdiqlənib və bizim gələcəyimizin yol xəritəsidir. Azərbaycan xalqı və gəncliyi bilməlidir ki, Türkiyə-Azərbaycan əlaqələri 107 il öncə necə başladısa, bu gün daha da inkişaf edir və güclənir. İnsanlıq var olduğu müddətcə Türkiyə-Azərbaycan qardaşlığı yaşayacaq. Qardaşlığımızı digər Türk ölkələri – Qazaxıstan, Türkmənistan, Özbəkistan, Qırğızıstan və s. paylaşsa da, Azərbaycan bizim əziz əkiz qardaşımızdır. Gücümüz birliyimizdədir, birliyimiz gücümüzdədir. Yaşasın Türkiyə-Azərbaycan əbədi qardaşlığı"!

Ən son xəbərləri və yenilikləri almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:224
embedMənbə:https://sherg.az
archiveBu xəbər 15 Sentyabr 2025 16:32 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

"Sabah" "Sumqayıt"ı darmadağın etdi

20 Noyabr 2026 21:17see336

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see336

“Eyni tempdə davam edirik” Rui Jorje

20 Noyabr 2026 21:10see327

İraola: “Belə bir şey baş verməməlidir”

20 Noyabr 2026 21:35see326

Tramp: Putin Ukraynadakı müharibəni diplomatik yolla bitirmək istədiyini açıq şəkildə bildirib

20 Noyabr 2026 22:14see309

Bütün dövrlərin ən böyük kino ulduzu seçildi

20 Noyabr 2026 22:37see306

YAP Nizami rayon təşkilatının növbəti yeni ərazi partiya təşkilatı təsis edilib

20 Noyabr 2026 20:43see291

Dövlətçilik məfkurəsinə sədaqətin təcəssümü ŞƏRH

20 Noyabr 2026 21:27see291

Azərbaycanla tərəfdaşlıq yeni inkişaf perspektivləri açır

21 Noyabr 2026 20:18see288

"Barselona" ilə oyunda inanılmaz hekayələrdən birini yazmağa çalışacağıq"

20 Noyabr 2026 22:21see287

Quba klubu ətrafında qalmaqal: FİF rəhbəri Ayaz Abdullayevin iddialarını təkzib etdi

20 Noyabr 2026 22:29see280

Liderlər razılığa gəldi: Süni intellektin hərbi əməliyyatlara müdaxiləsi məhdudlaşdırılır

20 Noyabr 2026 21:29see276

“Unudulmaz bir hekayə yazmağa çalışacağıq” Dambrauskas

20 Noyabr 2026 21:24see265

“Xəstələr bilmir hara getsin, hara qaçsın” Onkoloji müalicə ilə bağlı ÇAĞIRIŞ

20 Noyabr 2026 17:30see263

Mən Ukraynada Prezident olsaydım... Tramp Putinlə söhbətində danışdı

20 Noyabr 2026 22:29see263

Ağdamda yaradıcı master klas təşkil olundu FOTO

20 Noyabr 2026 21:05see253

Qan qrupu immunitetə nə dərəcədə təsir edir?

20 Noyabr 2026 13:53see251

Cennifer Lopesdən ETİRAF: “Altı ay dayanmadan ağladım”

20 Noyabr 2026 19:20see247

Qazax şəhərində beşinci İdman Festivalının açılış mərasimi keçirilib FOTO

20 Noyabr 2026 21:35see233

3 Tesla MRT SAF Hospitalda Nə zaman həyat əhəmiyyətlidir? (VİDEO)

20 Noyabr 2026 15:57see225
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri