Icma.az
close
up
RU
Nəsildə xərçəng varsa, nə edək? Onkoloqdan miflərə cavab

Nəsildə xərçəng varsa, nə edək? Onkoloqdan miflərə cavab

Icma.az xəbər verir, Medicina saytına əsaslanaraq.


Əgər ailədə xərçəng xəstəliyi olubsa, bu, xəstəliyin qaçılmaz olduğunu göstərirmi? Bəs əgər nəsildə xərçəng olmayıbsa, arxayın yaşamaq olarmı?

Bir çox xəstəliklər kimi onkoloji xəstəliklər də irsi genetik olur. Çox həkimlər bu barədə xəbərdar edir, bu da insanları qorxuya salır.

“Medicina” onkoloq Səbuhi Səmədov xərçəng və genetikanın əslində necə əlaqəli olduğunu izah edib.

Bir ailədə bir neçə xərçəng hadisəsi irsiyyət deyil, oxşar həyat tərzini göstərə bilər.

Bədxassəli şişlərin 5-10% halarda irsi olduğu məlumdur, lakin fərdi şişlər üçün bu rəqəm daha yüksək ola bilər.?

Məsələn, ailədə bir neçə xərçəng olubsa, o zaman irsi xərçəngdən danışmaq tezdir, bu, oxşar həyat tərzi ilə (məsələn, pis vərdişlər, pis ekologiya və s.) ola bilər. Digər tərəfdən, ailədə xərçəng hallarının olmaması xəstədə şiş prosesinin inkişafında irsi faktorun olma ehtimalını istisna etmir.

Niyə xərçəng daha çox yaşlı insanlarda olur?

İrsi onkoloji xəstəliklər müxtəlif nəticələrə səbəb ola bilər, lakin onkoloqların ən çox qarşılaşdıqları variantlar bunlardır:

döş xərçəngi,

yumurtalıq xərçəngi,

kolon xərçəngi (və bəzi başqaları).

Şişin lokalizasiyasından (yerləşdiyi yerdən) asılı olmayaraq, xəstə öz xəstəliyinə irsi meylli olduğundan narahatdırsa, bu, həkim-terapevt və ya onkoloqla müzakirə edilməlidir.

Xoşbəxtlikdən, bədənimizdə potensial şişlərlə mübarizə aparan qoruyucu mexanizmlər var: hər bir genin iki nüsxəsi var (biri atadan, biri anadan), buna görə də şiş bastırıcı genin bir nüsxəsi təsirsiz olduqda, ikinci nüsxənin funksiyaları bütün sistemin işləməsi üçün kifayətdir.

Bir anda iki nüsxənin inaktivasiyası çətin bir hadisədir, buna görə də xərçəng çox vaxt yaşlı insanların xəstəliyidir.

Xərçəng irsi yolu ilə ötürüldükdə vəziyyət bir qədər fərqlidir: şiş bastırıcı genin bir nüsxəsi doğuşdan işləmir, ona görə də genin ikinci nüsxəsinin “parçalanması” şiş böyüməsinin başlaması üçün kifayətdir. İrsi sindromlu insanlarda şişlərin ümumi əhali ilə müqayisədə çox erkən meydana çıxması bədənin bir neçə nöqtəsində paralel olaraq inkişaf edə biləcəyinə gətirib çıxarır.

Hansı əlamətlərlə irsi xərçəngi fərz edə bilərik?

İrsi şiş sindromundan şübhələnmək üçün bir neçə xarakterik əlamət var:

ailə tarixi (yaxın qohumlarda xərçəng).

Şişin daha erkən başlama yaşı.

Xəstədə ilkin çoxsaylı şişlərin olması (bir insanda bir-birindən asılı olmayaraq bir neçə şiş bir anda yaranır və inkişaf edir).

Müəyyən bir cinsin nümayəndələri üçün xarakterik olmayan şişlərin meydana gəlməsi.

Bəzi şiş xüsusiyyətləri (məsələn, üçlü mənfi döş xərçəngi, yüksək dərəcəli serroz və endometrioid yumurtalıq xərçəngi, medullar tiroid xərçəngi, mədə, endometrial və mikrosatellit qeyri-sabitliyi olan kolon şişləri).

Xarakterik tapıntılar (çoxlu bağırsaq polipozu, dəri düyünləri, diş anomaliyaları və s.).

Xülasə etmək üçün: xərçəngin həmişə irsi faktordan asılı olmadığını xatırlamaq vacibdir, pis vərdişlərdən, düzgün qidalanmadan, aktiv həyat tərzindən, iş və istirahət rejiminə riayətdən çox asılıyıq.



Aygün Musayeva


Ən son xəbərləri və yenilikləri almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:193
embedMənbə:https://www.medicina.az
archiveBu xəbər 05 İyul 2025 19:58 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

20 Noyabr 2026 06:19see349

“Eyni tempdə davam edirik” Rui Jorje

20 Noyabr 2026 21:10see289

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see287

"Sabah" "Sumqayıt"ı darmadağın etdi

20 Noyabr 2026 21:17see286

İraola: “Belə bir şey baş verməməlidir”

20 Noyabr 2026 21:35see278

DİN və Baş Prokurorluq 2 noyabr mitinqinin təşkilatçılarına xəbərdarlıq edib

20 Noyabr 2026 06:10see271

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

20 Noyabr 2026 07:19see264

Tramp: Putin Ukraynadakı müharibəni diplomatik yolla bitirmək istədiyini açıq şəkildə bildirib

20 Noyabr 2026 22:14see262

Bütün dövrlərin ən böyük kino ulduzu seçildi

20 Noyabr 2026 22:37see259

Dövlətçilik məfkurəsinə sədaqətin təcəssümü ŞƏRH

20 Noyabr 2026 21:27see248

YAP Nizami rayon təşkilatının növbəti yeni ərazi partiya təşkilatı təsis edilib

20 Noyabr 2026 20:43see244

Quba klubu ətrafında qalmaqal: FİF rəhbəri Ayaz Abdullayevin iddialarını təkzib etdi

20 Noyabr 2026 22:29see244

"Barselona" ilə oyunda inanılmaz hekayələrdən birini yazmağa çalışacağıq"

20 Noyabr 2026 22:21see242

“Unudulmaz bir hekayə yazmağa çalışacağıq” Dambrauskas

20 Noyabr 2026 21:24see242

Liderlər razılığa gəldi: Süni intellektin hərbi əməliyyatlara müdaxiləsi məhdudlaşdırılır

20 Noyabr 2026 21:29see240

Mən Ukraynada Prezident olsaydım... Tramp Putinlə söhbətində danışdı

20 Noyabr 2026 22:29see230

“Xəstələr bilmir hara getsin, hara qaçsın” Onkoloji müalicə ilə bağlı ÇAĞIRIŞ

20 Noyabr 2026 17:30see229

Azərbaycanla tərəfdaşlıq yeni inkişaf perspektivləri açır

21 Noyabr 2026 20:18see224

Ağdamda yaradıcı master klas təşkil olundu FOTO

20 Noyabr 2026 21:05see218

Cennifer Lopesdən ETİRAF: “Altı ay dayanmadan ağladım”

20 Noyabr 2026 19:20see215
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri