Netanyahunun dələduzluq əməllərinə görə əfv istəməsindən sonra Təl Əvivdə kəskin etiraz aksiyası keçirildi...+VİDEO

İsraillilərin qəzəbli izdihamı prezident İshaq Hersoqun Təl-Əvivdəki evinin qarşısında toplaşaraq, Baş nazir Benyamin Netanyahunun korrupsiya ittihamlarının tam əfv olunması üçün müraciətinə etiraz ediblər.

Moderator.az  bu haqda "Əl-Cəzirə" kanalına istinadla məlumat yayıb.

Bazar günü gecə etiraz aksiyası 76 yaşlı Netanyahunun uzun müddət davam edən korrupsiya məhkəməsində günahını etiraf etmədən və peşmançılıq bildirmədən prezidentdən əfv istəməsindən sonra baş verib.

Naama Lazimi də daxil olmaqla müxalifət millət vəkilləri Hersoqun şəxsi evinin qarşısında “Əfv = Banan Respublikası” şüarı altında keçirilən etiraz aksiyasında onlarla fəala qoşularaq ondan tələbi rədd etməsini tələb ediblər.

Etirazçılardan biri narıncı həbsxana tipli kombinezonda Netanyahu kimi geyinib, digərləri isə böyük banan yığınının və üzərində “əfv” yazısının arxasında dayanıblar.

Tanınmış hökumət əleyhinə fəal Şikma Bressler "O, heç bir məsuliyyət daşımadan, bu ölkəni necə parçaladığının əvəzini ödəmədən məhkəməsinin tamamilə ləğv edilməsini xahiş edir"- deyib. O, "İsrail xalqı təhlükənin nə olduğunu başa düşür və bu, həqiqətən də ölkəmizin gələcəyidir", -deyə əlavə edib.

Ölkənin ən uzunömürlü baş naziri olan Netanyahu rüşvətxorluq, fırıldaqçılıq və etimadın pozulması da daxil olmaqla üç ayrı korrupsiya işi üzrə beş ildir ki, mühakimə olunur.

Bir halda Netanyahu və onun həyat yoldaşı Sara bir işdə siyasi lütf müqabilində milyarderlərdən siqar, zinət əşyaları və şampan kimi 260 min dollardan çox dəbdəbəli mallar almaqda ittiham olunurlar. O həmçinin iki başqa işdə iki İsrail mediası tərəfindən daha əlverişli işıqlandırma üçün danışıqlar aparmağa cəhd etməkdə ittiham olunur.

Netanyahu ittihamları rədd edir və vəkilləri prezident ofisinə göndərdiyi 111 səhifəlik məktubda bildiriblər ki, baş nazir hələ də məhkəmə prosesinin tam bəraətlə nəticələnəcəyinə inanır.

Qısa bir video-bəyanatında Netanyahu, prosesi görmək istədiyini, "amma təhlükəsizlik və siyasi reallıq - milli maraq - əksini diktə edir" deyə bildirib. “Məhkəmə prosesinin davam etməsi bizi daxildən parçalayır, şiddətli fikir ayrılıqlarına səbəb olur, ixtilafları gücləndirir”, o əlavə edib.

"Fövqəladə tələb"

Hersoqun ofisi Netanyahunun tələbini aldığını təsdiqləyib. "Bu, fövqəladə bir müraciətdir və ciddi nəticələrə gətirib çıxarır. Prezident bütün müvafiq rəyləri aldıqdan sonra sorğuya məsuliyyətlə və səmimiyyətlə baxacaq" deyə bildirib.

Daxili ittihamlardan başqa Netanyahu həmçinin Haaqada yerləşən Beynəlxalq Cinayət Məhkəməsi (ICC) tərəfindən də axtarışa verilib. 2024-cü ilin noyabrında Beynəlxalq Cinayət Məhkəməsi  Netanyahu və keçmiş müdafiə naziri Yoav Qallant üçün Qəzzaya qarşı soyqırım müharibəsində müharibə cinayətləri və insanlığa qarşı cinayətlər ittihamı ilə həbsə orderlər verib.

İsrailin Fələstin ərazisinə qarşı apardığı müharibədə əksəriyyəti qadın və uşaq olmaqla 70 mindən çox insan həlak olub, 171 minə yaxın insan isə yaralanıb.

Netanyahunun əfv tələbi ABŞ prezidenti Donald Trampın keçən ay İsrail parlamentindəki çıxışı zamanı Herzoqa müraciət edərək İsraili Netanyahunu əfv etməyə çağırmasından həftələr sonraya təsadüf edir.

Bu ayın əvvəlində Tramp həmçinin Herzoqa məktub göndərərək korrupsiya işini “siyasi, əsassız təqib” adlandırıb.

İsraildə əfv fərmanları adətən yalnız məhkəmə prosesi başa çatdıqdan və təqsirləndirilən şəxs mühakimə olunduqdan sonra verilir. Netanyahunun tələbi dərhal əks reaksiyaya səbəb olub.

Müxalifət lideri Yair Lapid deyib ki, Netanyahu günahını etiraf etmədən, peşmançılıq hissi keçirmədən və siyasi həyatdan dərhal istefa vermədən əfv edilməməlidir.

Keçmiş hərbi rəis müavini, müxalifətçi siyasətçi Yair Qolan baş naziri istefaya çağırıb,  prezidenti isə onu əfv etməməyə çağırıb.

"Yalnız günahkarlar əfv istəyirlər", - deyib Qolan.

İsraildə Keyfiyyətli Hökumət Hərəkatı bildirib ki, ciddi fırıldaqçılıq və etimadın pozulmasında günahlandırılan baş nazirə əfv verilməsi qanundan üstün olan vətəndaşların olduğuna dair açıq bir mesaj verəcək...

"Sınaq"

Hersoqun evinin qarşısında etirazçı 52 yaşlı Ami Dror deyib ki, prezidentin işi “İsrail demokratiyasını qorumaqdır... və qanunu və asayişi dağıtsanız, bu, İsrail demokratiyasının sonu ola bilər”.

Bu arada koalisiya müttəfiqləri milli təhlükəsizlik naziri Itamar Ben-Qvir və maliyyə naziri Bezalel Smotriç də daxil olmaqla Netanyahunun əfv tələbini dəstəkləyən bəyanatlar veriblər.

Smotriç,Netanyahunun "illər boyu ona qarşı siyasi işlər hazırlayan korrupsiyalaşmış məhkəmə sistemi tərəfindən təqib edildiyini" söyləyib, müdafiə naziri İsrael Katz isə əfvlə "təxminən on ildir İsrail cəmiyyətini müşayiət edən dərin çatlara" son qoyacağını bildirib.

Dohadan reportaj verən "Əl-Cəzirə"-nin baş siyasi analitiki Mərvan Bişara Netanyahunu “İsrail qarşısında sınaq” adlandırıb.

"İsrail onilliklərdir ki, Yaxın Şərqdə yeganə və yeganə demokratiya olmaqla öyünür. Bəli, bu, İsraildəki yəhudilər üçün prosedur demokratiyasıdır və hətta Netanyahunun dövründə bu, yavaş-yavaş, lakin şübhəsiz ki, azalır", - deyə o bildirib.

Bişara Qəzzaya qarşı müharibədən əvvəl Netanyahunun Ali Məhkəmə də daxil olmaqla İsrailin məhkəmə sisteminə qarşı “səlib yürüşü”nə işarə edərək, bu addımların İsraildə geniş yayılmış hökumət əleyhinə etirazlara səbəb olduğunu qeyd edib.

"Beləliklə, onun qanunilik, institutlar və liberal demokratiya ilə bağlı problemi var. Və beynəlxalq miqyasda, o, indi Beynəlxalq Cinayət Məhkəməsi tərəfindən müharibə cinayətlərinə görə ittiham olunur və o, İsraili Beynəlxalq Ədalət Məhkəməsində mühakimə olunan soyqırım müharibəsinə aparıb", - Bişara bildirib.

"Bu adam qanundan kənardır. O, beynəlxalq qaçaqdır... O, baş nazir olduğu müddətdə İsrailin iqtisadiyyatı yüksəlməyəcək. İsrail cəmiyyəti sağalmayacaq və o, baş nazir olduğu müddətdə müharibə bitməyəcək", - deyə analitik əlavə edib.

"Ümumilikdə, o, İsrail üçün yaxşı heç nə vəd etmir, çünki o, cinayətkar keçmişinin girovudur."

S.Laçın