Orta məktəblərdə xarici dil niyə zəif tədris olunur? Açıqlama

“9-cu siniflərin buraxılış imtahanında oxuyub-anlama, tətbiqetmə bacarıqlarını yoxlamaq məqsədilə 4 mətn istifadə olunacaq. Burada 3 mətn kiçik, cəmi 1-2 cümlədən ibarət olacaq. Həmin mətnlərin hər biri üzrə bir qapalı suala cavab vermək tələb olunacaq. Bundan əlavə, bir qədər böyük mətn də var ki, o da oxuyub-anlama və tətbiqetmə bacarıqlarını yoxlamaq üçündür. “Təhsil haqqında” qanunun 19-cu və “Ümumtəhsil haqqında” qanunun 13-cü maddəsində konkret olaraq göstərilir ki, tam orta təhsil səviyyəsini bitirən məzunlar bir və ya bir neçə xarici dildə ünsiyyət qurmağı bacarmalıdırlar".

Bu fikirləri Bakupost.az -a təhsil eksperti Elşən Qafarov bildirib.

O qeyd edib ki, hazırda məktəblərdə birinci sinifdən tədris edilən xarici dil əsas xarici dil sayılır:

"5-ci sinifdən tədris edilən dillər isə ikinci xarici dil sayılır. Şagirdlər orta ümumtəhsil məktəbini bitirərkən ən azı bir və yaxud da hər iki tədris olunan xarici dildə ünsiyyət qurma bacarıqlarının yoxlanılması üçün buraxılış imtahanlarına mətnlərin daxil edilməsi məntiqlidir”.

Ekspert bildirib ki, hazırda ümumtəhsil məktəblərində tədris planı üzrə ən çox dərs saatı ayrılan fənlərdən biri xarici dildir:

"Qanunvericiliyə əsasən, ölkədə altı xarici dil tədris edilə bilər: ingilis dili, fransız dili, alman dili, rus dili, ərəb dili və fars dili. Bununla belə, ən çox tədris olunan xarici dillər ingilis və rus dilləridir. Fransız, alman, ərəb və fars dilləri isə yalnız az sayda məktəbdə tədris olunur. Lakin təəssüf ki, ümumtəhsil məktəblərində şagirdlərin xarici dil bacarıqlarının inkişafı zəifdir. Bunun əsas səbəblərindən biri bir çox müəllimin yetərli ünsiyyət bacarıqlarına malik olmamasıdır. Müəllimlərin xarici dil üzrə qrammatik bilikləri ilə yanaşı, ünsiyyət bacarıqlarına da malik olması vacibdir. Tətbiq edilən yeniliklər məhz bu bacarıqların yoxlanmasını və təkmilləşdirilməsini hədəfləyir”.

Ekspert qeyd edib ki, bu gün məktəblərdə xarici dil çox zəif tədris olunur. Bu səbəbdən də şagirdlərin çoxunun dil bilgisi, danışıq bacarığı aşağıdır. ​Dili yaxşı bilənlər​ isə kurslara, repetitor yanına gedən şagirdlərdir:

“Fənni tədris edən müəllimin dil bilgisi aşağı olduğu halda şagirdlərə necə xarici dil öyrədə bilər? Ona görə də bu istiqamətdə müvafiq addımların atılmasına ehtiyac var. Say nisbətinə görə, xarici dil müəllimlərinin mütləq əksəriyyətini ingilis dili müəllimləri, az miqdarda isə rus dili müəllimləri təşkil edir. Alman, fransız, fars və ərəb dilini tədris edən müəllimlərin sayı çox azlıq təşkil edir. Məktəblərdə bu xarici dillərə ayrılan saatlar çox azdır və ya həmin xarici dillərin tədris olunduğu məktəblərın sayı barmaqla sayılacaq qədərdir”.

Sevinc,

BakuPost