QALİB XALQIN QÜRUR SALNAMƏSİ

Azərbaycan xalqı müstəqillik yolunda böyük sınaqlardan keçib. XX əsrin sonlarında dövlət müstəqilliyinin yenidən bərpa edilməsi xalqımızın tarixində mühüm dönüş nöqtəsi oldu. Lakin müstəqilliyin ilk illərində ölkədə yaranmış mürəkkəb ictimai-siyasi vəziyyət, iqtisadi çətinliklər və Ermənistan-Azərbaycan münaqişəsi dövlətçiliyimiz qarşısında ciddi təhlükələr yaratmışdı.

1993-cü ildə Ümummilli Lider Heydər Əliyevin xalqın təkidi ilə hakimiyyətə qayıdışı Azərbaycan dövlətçiliyinin möhkəmləndirilməsi baxımından mühüm mərhələ oldu. Dövlət idarəçiliyinin gücləndirilməsi, ictimai-siyasi sabitliyin yaradılması, iqtisadi inkişaf üçün əsasların formalaşdırılması və Azərbaycanın beynəlxalq münasibətlər sistemində mövqeyinin möhkəmləndirilməsi sonrakı uğurlar üçün zəmin yaratdı. 1995-ci ildə qəbul edilmiş Azərbaycan Respublikasının Konstitusiyası müstəqil dövlət quruculuğunun hüquqi əsaslarını daha da möhkəmləndirdi. Ulu Öndər Heydər Əliyevin dövlətçilik ideyalarının əsas istiqamətlərindən biri Azərbaycanın müstəqilliyinin və ərazi bütövlüyünün qorunması idi. Dövlətçilik ənənələrinin möhkəmləndirilməsi, milli ordunun yaradılması və gücləndirilməsi, Azərbaycanın iqtisadi potensialının artırılması gələcəkdə qarşıya qoyulan strateji məqsədlərin reallaşdırılması üçün mühüm əhəmiyyət daşıdı.

Azərbaycanın müasir tarixində yeni mərhələ XXI əsrin əvvəllərindən etibarən ölkənin sosial-iqtisadi inkişafı, müdafiə imkanlarının artırılması və beynəlxalq mövqelərinin möhkəmlənməsi ilə xarakterizə olunur. Bu proseslərin nəticəsində Azərbaycan öz milli maraqlarını müdafiə etmək imkanlarını genişləndirdi. 2020-ci il isə Azərbaycan tarixində xüsusi yer tutur. Sentyabrın 27-də başlayan Vətən müharibəsi 44 gün davam etdi. Müharibə zamanı Azərbaycan Ordusunun hərbi əməliyyatları nəticəsində bir sıra ərazilər işğaldan azad edildi. 8 noyabr 2020-ci ildə Şuşanın azad edilməsi müharibənin mühüm hadisələrindən biri oldu. 10 noyabr tarixli üçtərəfli bəyanatla hərbi əməliyyatların dayandırılması və bir sıra ərazilərin Azərbaycana qaytarılması nəzərdə tutuldu. Azərbaycan Prezidentinin rəsmi tarix materiallarında 2020-ci il Vətən müharibəsi ölkənin ərazi bütövlüyünün bərpası istiqamətində mühüm mərhələ kimi təqdim olunur. Vətən müharibəsinin ən böyük mənəvi nəticələrindən biri xalqımızın birlik və həmrəyliyinin nümayiş etdirilməsi oldu. Cəmiyyətin müxtəlif təbəqələri eyni məqsəd ətrafında birləşdi. Əsgər və zabitlər ön cəbhədə, mülki insanlar isə arxa cəbhədə öz üzərinə düşən vəzifələri yerinə yetirdilər. Minlərlə Azərbaycan vətəndaşı Vətənin müdafiəsi uğrunda döyüşlərdə iştirak etdi. Bu Qələbənin ən ağır tərəfi isə şəhidlərimizin verdiyi canlar oldu. Azərbaycanın ərazi bütövlüyü uğrunda həyatını itirən şəhidlərimizin xatirəsi xalqımız üçün əbədi olaraq müqəddəsdir. Onların qəhrəmanlığı dövlətçilik tariximizin ayrılmaz hissəsinə çevrilib. Şəhid ailələrinə və qazilərimizə göstərilən diqqət və qayğı da cəmiyyətimizin milli-mənəvi dəyərlərinin mühüm göstəricilərindəndir. Azərbaycan Respublikasında 27 sentyabrın Anım Günü kimi qeyd olunması şəhidlərimizin xatirəsinə ehtiramın dövlət səviyyəsində ifadəsidir.

2020-ci il Qələbəsindən sonra qarşıda yeni tarixi vəzifələr meydana çıxdı. Qarabağ və Şərqi Zəngəzurda genişmiqyaslı bərpa və quruculuq işlərinə başlanıldı. İşğaldan azad olunmuş ərazilərdə yollar, hava limanları, yaşayış məntəqələri, məktəblər, xəstəxanalar, sosial və mədəni obyektlər inşa edilir. Doğma yurdlarından məcburi köçkün düşmüş insanların öz torpaqlarına qayıdışı təmin olunur. Qarabağın dirçəldilməsi yalnız tikinti və infrastruktur layihələri ilə məhdudlaşmır. Bu proses Azərbaycan xalqının tarixi-mədəni irsinin qorunması və yenidən yaşadılması baxımından da mühüm əhəmiyyət daşıyır. Şuşa, Xankəndi, Ağdam, Füzuli, Laçın, Cəbrayıl, Zəngilan, Qubadlı və digər ərazilərdə həyata keçirilən layihələr regionun gələcək inkişafının əsasını təşkil edir.

2023-cü ilin sentyabrında baş verən hadisələr Azərbaycanın dövlət suverenliyi tarixində mühüm mərhələ oldu. Sentyabrın 19-da başlayan lokal xarakterli antiterror tədbirləri nəticəsində Azərbaycan ərazisində konstitusiya quruluşunun bərpası istiqamətində proses tamamlandı. Rəsmi məlumatlara əsasən, tədbirlər təxminən 23 saat davam edib və sentyabrın 20-də Azərbaycanın bütün ərazisində dövlət suverenliyinin bərpa olunduğu elan edilib.

20 sentyabrın Azərbaycan Respublikasında Dövlət Suverenliyi Günü kimi qeyd olunması bu tarixi hadisənin dövlətçilik baxımından əhəmiyyətini ifadə edir. Prezidentin 19 sentyabr 2024-cü il tarixli sərəncamı ilə hər il sentyabrın 20-sinin Dövlət Suverenliyi Günü kimi qeyd edilməsi qərara alınıb. Dövlət suverenliyinin tam bərpası Azərbaycanın müasir tarixində yeni səhifə açdı. Artıq ölkənin bütün ərazisində dövlət bayrağının dalğalanması, Konstitusiyanın və qanunların qüvvəsinin təmin olunması dövlətçilik baxımından mühüm reallıqdır. Bu hadisə Azərbaycan xalqının uzun illər ərzində arzuladığı tarixi nəticələrdən biri kimi yadda qaldı. Suverenlik yalnız siyasi və hüquqi anlayış deyil. O, eyni zamanda milli qürur, dövlətçilik məsuliyyəti və gələcək nəsillər qarşısında borcdur. Dövlətin suverenliyinin qorunması yalnız ordunun və dövlət strukturlarının deyil, hər bir vətəndaşın məsuliyyətidir. Qanunlara hörmət, milli dəyərlərin qorunması, dövlət rəmzlərinə ehtiram, cəmiyyətin inkişafına töhfə vermək və ölkənin gələcəyinə məsuliyyətlə yanaşmaq suveren dövlət vətəndaşının əsas vəzifələrindəndir. Bu baxımdan gənc nəslin üzərinə xüsusi məsuliyyət düşür. Azərbaycan gəncləri ölkənin gələcəyini formalaşdıracaq əsas qüvvələrdən biridir. Gənclərin yaxşı təhsil alması, müasir biliklərə yiyələnməsi, milli-mənəvi dəyərləri qoruması və dövlətçilik ənənələrinə bağlı olması Azərbaycanın gələcək inkişafı üçün mühüm amildir. Təhsil və mədəniyyət də suverenliyin möhkəmləndirilməsində mühüm rol oynayır. Milli musiqimiz, ədəbiyyatımız, incəsənətimiz, tariximiz və dilimiz xalqımızın milli kimliyini yaşadan əsas dəyərlərdəndir. Qarabağın və Şərqi Zəngəzurun mədəni irsinin bərpası, tarixi abidələrin yenidən qurulması və mədəni həyatın canlandırılması bu baxımdan xüsusi əhəmiyyət daşıyır.

Azərbaycanın suverenliyinin bərpası xalqımızın milli yaddaşında Qələbə anlayışını daha da möhkəmləndirdi. Qalib xalq olmaq yalnız keçmiş qələbələrlə fəxr etmək deyil, həm də əldə olunmuş nəticələri qorumaq, ölkənin inkişafına töhfə vermək və gələcək nəsillər üçün daha güclü dövlət qurmaq məsuliyyətidir.Bu gün Azərbaycan qarşısında geniş inkişaf perspektivləri dayanır. İşğaldan azad edilmiş ərazilərin bərpası, keçmiş məcburi köçkünlərin doğma torpaqlarına qayıdışı, yeni şəhər və kəndlərin salınması, regionun iqtisadi və sosial həyatının canlandırılması böyük quruculuq prosesinin əsas istiqamətlərindəndir.

Qarabağda və Şərqi Zəngəzurda aparılan işlər həm də “Böyük Qayıdış” prosesinin mühüm hissəsidir. İnsanların doğma torpaqlarına qayıtması, burada yeni həyat qurması, məktəblərin, mədəniyyət müəssisələrinin, səhiyyə ocaqlarının və digər sosial obyektlərin fəaliyyətə başlaması Azərbaycan tarixinin yeni quruculuq səhifəsini formalaşdırır. Rəsmi mənbələr də tarixi Qələbədən sonra bu ərazilərdə geniş bərpa və quruculuq işlərinə başlanıldığını və insanların öz doğma yurdlarına qayıtdığını qeyd edir. Suveren Azərbaycan həm də regionda sülh və əməkdaşlığın inkişafında maraqlı olan dövlətdir. Azərbaycanın rəsmi mövqeyində regionda davamlı sülhün və sabitliyin yaradılması istiqamətində səylərin davam etdirilməsi vurğulanır. Suverenlik və ərazi bütövlüyünün bərpası ölkənin gələcək inkişafı üçün yeni imkanlar yaradıb.

Bu gün Azərbaycan öz suverenliyini tam təmin etmiş, ərazi bütövlüyünü bərpa etmiş dövlət kimi gələcəyə doğru addımlayır. Qarabağ və Şərqi Zəngəzurda qurulan yeni şəhərlər, kəndlər, yollar, məktəblər, mədəniyyət ocaqları və digər layihələr yeni Azərbaycanın inkişaf mənzərəsini formalaşdırır. Gələcək nəsillər bu dövrü Azərbaycan tarixinin mühüm dönüş mərhələlərindən biri kimi öyrənəcəklər. Onlar biləcəklər ki, suverenlik və ərazi bütövlüyü böyük fədakarlıqlar, uzunmüddətli dövlətçilik siyasəti, xalq həmrəyliyi və qəhrəmanlıq bahasına bərpa olunub.

Azərbaycanın Dövlət Suverenliyi Günü xalqımız üçün həm qürur, həm də məsuliyyət günüdür. Bu gün biz yalnız keçmişə nəzər salmır, həm də gələcək haqqında düşünürük. Qarşıda daha güclü, daha inkişaf etmiş, firavan və sülh içində yaşayan Azərbaycan qurmaq kimi mühüm vəzifələr dayanır. Qalib xalqın qüruru ilə gələcəyə inamla baxan Azərbaycan xalqı üçün suverenlik milli iradənin, müstəqilliyin və dövlətçiliyin təcəssümüdür. Bu qürur tariximizin yaddaşında əbədi yaşayacaq, üçrəngli bayrağımız isə müstəqil Azərbaycanın səmasında daim dalğalanacaq. Suverenliyimiz bizim dövlətçilik irsimiz, milli qürurumuz və gələcəyə aparan yolumuzdur. Bu gün qalib Azərbaycanın hər bir vətəndaşı üçün əsas vəzifələrdən biri əldə olunmuş tarixi nailiyyətləri qorumaq, ölkəmizin inkişafına töhfə vermək və gələcək nəsillərə daha güclü Azərbaycan miras qoymaqdır. Beləliklə, Azərbaycanın suverenliyinin bərpası tariximizin yalnız bir səhifəsi deyil, yeni bir dövrün başlanğıcıdır. Bu dövr Qələbədən quruculuğa, bərpadan inkişafa, tarixi qürurdan gələcək məsuliyyətə doğru uzanan yoldur. Azərbaycan xalqının bu şanlı salnaməsi gələcək nəsillərin yaddaşında dövlətçilik, vətənpərvərlik, birlik və milli qürur nümunəsi kimi yaşayacaq.

Şükufə Bağırova

YAP Culfa şəhər İncəsənət məktəbi ərazi partiya təşkilatının sədri