Icma.az
close
up
RU
Süni intellektin necə “düşündüyünü” anlamaq niyə vacibdir..?

Süni intellektin necə “düşündüyünü” anlamaq niyə vacibdir..?

Sia Az saytından verilən məlumata əsasən, Icma.az məlumatı açıqlayır.

Bu, təhlükəsiz yerləşdirmə üçün əsas amildir…

...Süni intellektin sürətli inkişafı alimlər üçün yeni bir çətinlik yaratdı: müasir modellərin necə işlədiyini anlamaq... Şahmat oynayan Deep Blue kompüteri kimi erkən sistemlər öz tərtibatçıları üçün tamamilə başa düşülən olsa da, bugünkü neyron şəbəkələri məntiqi tez-tez hətta yaradıcılarından belə gizli qalan "qara qutular" olaraq qalır.

SİA-nın əldə etdiyi məlumata görə, bu barədə The New York Times yazır.

Dönüş nöqtəsi 2012-ci ildə AlexNet neyron şəbəkəsi öz daxili alqoritmlərini müstəqil şəkildə quraraq təsvirləri tanımağı öyrəndikdə baş verdi.

O vaxtdan bəri modellər daha mürəkkəbləşib: müasir sistemlər indi trilyonlarla parametr ehtiva edir.

Lakin, artan imkanlarla yanaşı, onların fəaliyyətinin şəffaflığı da azalıb.

Bu, xüsusilə tibbdən müdafiəyə qədər kritik sahələrdə ciddi narahatlıqlar doğurur.

Mütəxəssislər süni intellekt qərarlarının təbiətini anlamadan onlara etibar etməyin təhlükələrini vurğulayırlar.

Məsələn, bir alqoritm tibbi diaqnoz qoyursa və ya hərbi sistemdə qərar qəbul edirsə, onun nəticəsinin əsasını bilmək vacibdir.

Bununla əlaqədar olaraq, süni intellektdə "təfsir" sahəsi inkişaf edir.

Alimlər modellərin strukturunu təhlil edərək və gizli nümunələri müəyyən edərək “içinə baxmağa” çalışırlar. Yanaşmalardan biri neyron şəbəkələrini fərdi “nümunələrə” ayırmaqdır ki, bu da nəticəyə hansı amillərin təsir etdiyini anlamağa imkan verir.

Son tədqiqatlar artıq ilkin nəticələr verib. Məsələn, bir model qandakı DNT fraqmentlərinin uzunluğu ilə əvvəllər məlum olmayan mümkün biomarker olan Alzheimer xəstəliyi arasında potensial əlaqə aşkar edib.

Lakin, bu cür tapıntılar əlavə yoxlama tələb edir və həmişə qəti olmur. İrəliləyişlərə baxmayaraq, süni intellektdən "dekodlaşdırmağın" universal yolu hələ mövcud deyil.

Şərh metodları çox vaxt qeyri-kamildir və modellərin özləri ziddiyyətli izahlar verə bilər.

Bununla belə, mütəxəssislər hesab edirlər ki, süni intellektdən necə istifadə olunduğunu anlamaq onun təhlükəsiz tətbiqi üçün açar olacaq.

Onlar inanırlar ki, bu olmadan bəşəriyyət vacib qərarları məntiqi tam izah edilə bilməyən sistemlərə təhvil vermək riski ilə üzləşir.

Əli Babayev

Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:160
embedMənbə:https://sia.az
archiveBu xəbər 16 Aprel 2026 20:07 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see329

"Sabah" "Sumqayıt"ı darmadağın etdi

20 Noyabr 2026 21:17see328

“Eyni tempdə davam edirik” Rui Jorje

20 Noyabr 2026 21:10see324

İraola: “Belə bir şey baş verməməlidir”

20 Noyabr 2026 21:35see319

Tramp: Putin Ukraynadakı müharibəni diplomatik yolla bitirmək istədiyini açıq şəkildə bildirib

20 Noyabr 2026 22:14see304

Bütün dövrlərin ən böyük kino ulduzu seçildi

20 Noyabr 2026 22:37see302

YAP Nizami rayon təşkilatının növbəti yeni ərazi partiya təşkilatı təsis edilib

20 Noyabr 2026 20:43see287

Dövlətçilik məfkurəsinə sədaqətin təcəssümü ŞƏRH

20 Noyabr 2026 21:27see287

"Barselona" ilə oyunda inanılmaz hekayələrdən birini yazmağa çalışacağıq"

20 Noyabr 2026 22:21see280

Azərbaycanla tərəfdaşlıq yeni inkişaf perspektivləri açır

21 Noyabr 2026 20:18see279

Quba klubu ətrafında qalmaqal: FİF rəhbəri Ayaz Abdullayevin iddialarını təkzib etdi

20 Noyabr 2026 22:29see278

Liderlər razılığa gəldi: Süni intellektin hərbi əməliyyatlara müdaxiləsi məhdudlaşdırılır

20 Noyabr 2026 21:29see273

“Unudulmaz bir hekayə yazmağa çalışacağıq” Dambrauskas

20 Noyabr 2026 21:24see263

“Xəstələr bilmir hara getsin, hara qaçsın” Onkoloji müalicə ilə bağlı ÇAĞIRIŞ

20 Noyabr 2026 17:30see261

Mən Ukraynada Prezident olsaydım... Tramp Putinlə söhbətində danışdı

20 Noyabr 2026 22:29see261

Ağdamda yaradıcı master klas təşkil olundu FOTO

20 Noyabr 2026 21:05see249

Qan qrupu immunitetə nə dərəcədə təsir edir?

20 Noyabr 2026 13:53see248

Cennifer Lopesdən ETİRAF: “Altı ay dayanmadan ağladım”

20 Noyabr 2026 19:20see245

Qazax şəhərində beşinci İdman Festivalının açılış mərasimi keçirilib FOTO

20 Noyabr 2026 21:35see228

3 Tesla MRT SAF Hospitalda Nə zaman həyat əhəmiyyətlidir? (VİDEO)

20 Noyabr 2026 15:57see222
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri