Tramp Putinə təzyiq edəcəkmi? Ukraynanın taleyi bundan asılıdır

“Bu görüşdən gözləntilər və narahatlıqlar çox idi. Şübhəsiz ki, Rusiyanın tələbləri ilə razılaşmaq mümkün deyil. Zelenski də açıqlayıb ki, Ukrayna müəyyən addımlar ata bilər. Amma bunun üçün Putinlə birbaşa və üçlü görüşlərə ehtiyac var”.

Bu fikirləri Bakupost.az -a açıqlamasında siyasi şərhçi Oktay Qasımov Tramp və Zelenski arasında Vaşinqtonda baş tutmuş görüşün nəticələrini şərh edərkən bildirib.

“Görüşə qədər Tramp və Stiven Vitkoff tərəfindən dilə gətirilən mövzu ondan ibarət idi ki, Putin ərazi mübadiləsi ilə razıdır. Amma “ərazi mübadiləsi” dedikdə nə nəzərdə tutulur? Dörd vilayət: Luqansk, Donetsk, Xerson və Zaporoje. Bunların əksər hissəsi Rusiya tərəfindən işğal olunub. Rusiyanın tələbi bundan ibarətdir ki, bu vilayətlərin işğal olunmamış hissələri də Rusiyaya verilsin. Digər tərəfdən, Dnipropetrovsk, Sumı və Xarkov vilayətlərində Rusiyanın nəzarətində olan kiçik ərazilər Ukraynaya qaytarılır”, - ekspert vurğulayıb.

O.Qasımovun sözlərinə görə, kifayət qədər problematik məsələlər var və Zelenskinin bunları qəbul etməsi real görünmür:

“Qarşıdakı mərhələdə Ukraynanın nə təklif edə biləcəyi isə diqqət mərkəzindədir. Təxmin edilir ki, Tramp da bunu qəbul edəcək. Hal-hazırda döyüşlərin getdiyi təmas xətti razılaşdırıla bilər və Rusiyanın işğal etdiyi ərazilər də Rusiyanın nəzarətində qala bilər. Yəni, Ukraynanın əsl mövqeyi bundan ibarətdir ki, Rusiya işğal etdiyi ərazilərdə nəzarəti saxlayır, amma bu hüquq rəsmi olaraq tanınmır və bunun üzərindən razılaşma əldə olunur. Rusiya buna gedəcəkmi? Bu, qarşıdakı dönəmdə məlum olacaq. Hər halda, düşünürəm ki, tərəflərin dünənki görüşdə anlaşdıqları mövzu budur”.

Ekspert həmçinin Ukrayna ilə Rusiya arasında təhlükəsizlik təminatları məsələsini də şərh edib:

“Putin tələb edir ki, Ukrayna heç bir halda NATO-nun üzvü ola bilməz. Ukrayna da hazırda buna istinad etmir və tələb etdiyi daha ciddi təminatları olan təhlükəsizlik təminatlarıdır. Yəni, 1994-cü ildə qəbul olunmuş təminatlardan fərqli olaraq, daha işlək və ciddi bir təhlükəsizlik mexanizmi nəzərdə tutulur. Tramp özü şəxsən ABŞ-nin Ukraynaya hərbi baza göndərməyəcəyini bildirib, amma bu yükü Avropanın üzərinə qoyub. Bunlar hələlik müzakirə mövzusu olan məsələlərdir. Görüşdən sızan məlumatlara görə, Donald Tramp Putinə zəng edib və ayın sonuna qədər Zelenski ilə ikili və üçlü görüşlərin keçirilməsi barədə fikirlər səsləndirib. Prinsipcə, Putin də bu görüşə qarşı çıxmayıb. Hər halda, olduqca mürəkkəb bir vəziyyətdir və Ukraynanın taleyinin həll olunduğu bir mərhələyə qədəm qoyulur. Hesab edirəm ki, bütün məsələlər Donald Trampın mövqeyindən asılıdır. Əgər o, ciddi şəkildə proseslərə müdaxilə edəcək və Putinə təzyiq göstərəcəksə, qeyd etdiyimiz təkliflər müzakirə olunacaq. Yox, əgər yenə də Rusiyanın narrativləri ilə prosesə yanaşılacaqsa, kifayət qədər çətin vəziyyət yaranacaq”.

Lalə,

BakuPost