Yer kürəsində partlayıcı vulkan püskürmələri başlaya bilər...

Çili alimləri bildiriblər ki, əriyən buzlaqlar və dağ buzlaqları güclü vulkan püskürmələrinə səbəb ola bilər. Bunun səbəbi, buzun itirilməsi yeraltı maqma kameralarına təzyiqi azaldır. Bu proses İslandiyada baş verib.

SİA xatırladır ki, bu ölkə orta okean tektonik plitəsinin sərhəddində yerləşir.

Alimlər müəyyən ediblər ki, sonuncu buz dövrünün başa çatmasından sonra bu bölgədə vulkanizmdə artım olub. Tədqiqatın müəllifləri qeyd ediblər ki, yenidən püskürmələrin ən böyük riski Qərbi Antarktidada mövcuddur.

Buzun qalınlığı altında gizlənmiş ən azı min sönmüş vulkan var. Və çox güman ki, yaxın əsrlərdə, hətta onilliklərdə bu buz yox olacaq.

Şimali Amerika, Yeni Zelandiya və Rusiya bölgələrində də püskürmə riski arta bilər. Püskürmələr planeti müvəqqəti olaraq soyuda bilər. Onlar atmosferə günəş işığının qarşısını alan çoxlu hissəciklər buraxırlar.

Lakin o, həm də karbon qazı və metan kimi əhəmiyyətli miqdarda istixana qazları buraxır. Bu, temperaturun daha da artmasına səbəb olur.

Tədqiqat zamanı alimlər And dağlarında düşərgə qurub və Moço-Çoşuenko vulkanik kompleksindən olan süxurların radioloji yaşını təyin ediblər.

Nəticələr göstərib ki, 26.000-13.000 il əvvəl böyük miqdarda buz vulkanik fəaliyyətə mane olub.

Lakin 13.000 il əvvəl buzlar əridikdən sonra kameralara təzyiq azalıb və partlayıcı püskürmələr başlayıb.

Vulkanlar nəinki daha tez-tez püskürməyə başlayıb, həm də tərkibini dəyişib.

Maqma yer qabığının süxurlarını əridib, onu daha viskoz və partlayıcı edib. Alimlər qeyd ediblər ki, iqlim böhranının vulkanik fəaliyyətə təsiri son dərəcə zəif öyrənilib.

...“The Guardian” xəbər verir ki, potensial zərərə daha yaxşı hazırlaşmaq üçün daha çox araşdırma "kritikdir".

Nazlı Almuradova