Icma.az
close
up
RU
Menu

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

Litva, İslandiya və Estoniya yığmalarından inamlı qələbə Millətlər Liqası

Dişlər yaddaş kartımızdır?

Faiq Qarayev beynəlxalq turnirdə iştirak edəcək Azərbaycanın voleybol millisinin üzvləri ilə görüşüb FOTO

Yuxu ilə böyümə hormonu arasında yeni neyron əlaqəsi aşkar edilib

Bu hərəkətlər davam edərsə.. SEPAH generalı Bəhreyn hökümətini HƏDƏLƏDİ

45 min dollardan Walmart rəflərinə: Bir qadının qəhvə alternativi biznesi

Diş əti qanaması hansı daxili xəstəliklərin əlamətidir?

Azərbaycanda hansı kiçik biznes daha gəlirlidir?

Azərbaycanda hansı kiçik biznes daha gəlirlidir?

Azpost portalından verilən məlumata əsasən, Icma.az bildirir.

Azərbaycan bazarı bir çox istiqamətlərdə hələ də “doyma nöqtəsinə” çatmayıb. Bu isə çevik hərəkət edən kiçik sahibkarlar üçün yeni qapılar açır.

Xüsusən rəqəmsallaşma və e-ticarət cəlbedicidir. İnternet infrastrukturunun yenilənməsi, 5 GHz routerlərin evlərə daxil olması və rəqəmsal savadlılığın artması onlayn ticarət, çatdırılma, lokal rəqəmsal xidmətlər (SEO, SMM, proqram təminatı) sahəsində kiçik komandalar üçün böyük perspektiv yaradır. Böyük şirkətlərin bürokratiyasına qarşı kiçik biznes daha çevikdir.

Aqroturizm və regional xidmətlər sahəsi də kiçik biznesi gözləyir. Dövlətin regionların inkişafı strategiyası və işğaldan azad edilmiş ərazilərdəki layihələr turizm, kənd təsərrüfatı və yerli istehsal sahəsində kiçik ailə biznesləri üçün unikal şanslar təqdim edir.

Kiçik və Orta Biznesin İnkişafı Agentliyinin (KOBİA) fəaliyyəti, qrant proqramları və mikro sahibkarlar üçün tətbiq olunan vergi güzəştləri (məsələn, gəlirin 75%-nin vergidən azad edilməsi) hüquqi baxımdan başlanğıcı asanlaşdırır.

Ölkədə fəaliyyət göstərən ümumi sahibkarlıq subyektlərinin 99,7%-ni kiçik və orta biznes (KOB-lar) təşkil edir.

Azpost.info bildirir ki, qeydiyyatda olan KOB subyektlərinin ümumi sayı 424 000-i ötüb. Bunların təqribən 97,3 faizi mikro, 1,9 faizi kiçik, 0,8 faizi reveals isə orta bizneslərdir. Bu subyektlərdə çalışan işçilərin sayı isə 417 min nəfər civarındadır. KOB-ların yaratdığı illik əlavə dəyərin həcmi 21,1 milyard manata çatıb. Bu sahədə illik ümumi satış mənfəəti 6,4 milyard manatdan çoxdur. Bu mənfəətin ən böyük hissəsi ticarət və nəqliyyat vasitələrinin təmiri sahəsinin payına düşür.

Kiçik və mikro bizneslər əsasən çevik rəqabət mühitinin olduğu sahələrdə cəmləşib. Burada ən böyük pay və dövriyyə topdan və pərakəndə ticarətdədir. Daha sonar kənd təsərrüfatı və aqrar emal, tikinti və tikinti materiallarının istehsalı gəlir. Sırada xidmət sektoru da var: İctimai iaşə (restoran, kafe), turizm, daxili logistika və nəqliyyat!

Kiçik biznesin böyük problemləri

Sektorun sürətli inkişafına baxmayaraq, kiçik bizneslər hələ də müəyyən çətinliklərlə qarşılaşırlar. Burada əsas problem maliyyəyə çıxışdır. Regional fəaliyyət göstərən subyektlər Bakı ilə müqayisədə maliyyə kreditlərinə çıxışı çətindir. Həmçinin beynəlxalq bazarlara birbaşa çıxış və ixrac potensialının artırılması zərurəti var.

Təhlil göstərir ki, kiçik bizneslərin qarşılaşdığı problemləri maliyyə resurslarına çıxış, institusional infrastruktur və idarəetmə savadlılığı ilə bağlı bir neçə əsas istiqamətdə qruplaşdırılır.  Son illərdə dövlət tərəfindən müxtəlif dəstək mexanizmləri yaradılsa da, mikro və kiçik sahibkarlar hələ də bazarda rəqabət apararkən sistemli çətinliklərlə üzləşirlər.

Bahalı girov tələbləri bu sahənin inkişafını ləngidən amildir.  Kommersiya bankları kredit verərkən əsasən Bakı şəhərində yerləşən daşınmaz əmlakı girov tələb edir. Regionlardakı əmlakların dəyəri aşağı qiymətləndirildiyi üçün rayon sahibkarları kredit ala bilmir.

Bununla bərabər dövlətin güzəştli kreditləri məhdud həcmdədir. Kommersiya banklarının kiçik bizneslər üçün təklif etdiyi adi biznes kreditlərinin faiz dərəcələri isə hələ də yüksək olaraq qalır. Ölkədə alternativ maliyyə alətləri yoxdur. Vençur kapitalları, mələk investorlar (angel investors) və mikromaliyyələşdirmə institutları kiçik biznesin ilkin maliyyə ehtiyaclarını qarşılayacaq səviyyədə inkişaf etməyib.

Üstəlik bir çox kiçik sahibkar rəsmi biznes-plan hazırlamaq, marketinq strategiyası qurmaq və maliyyə axınını düzgün idarə etmək bacarıqlarına sahib deyil. Kadr problemi də nəzərəçarpandır. İstedadlı və təcrübəli mütəxəssislər (satış, İT, idarəetmə üzrə) əsasən iri korporasiyaları, dövlət qurumlarını və ya xarici şirkətləri üstün tuturlar. Kiçik bizneslərin onlara yüksək əməkhaqqı vermək imkanı olmur.

Kiçik biznes böyük şirkətlərin dominatlığı altında qalıb. İri holdinqlər və şirkətlər miqyas iqtisadiyyatından (economies of scale) istifadə edərək məhsulu daha ucuz başa gətirirlər.

Kiçik bizneslərin onlarla qiymət rəqabəti aparması çətindir.

Xammal idxalı və paylanması bəzi sahələrdə iri oyunçuların nəzarətindədir. Bu da kiçik istehsalçıların xammalı baha almasına və rentabelliyin düşməsinə gətirib çıxarır.

İxrac potensialının zəif olması da kiçik sahibkarların qarşısını kəsən məsələdir. Kiçik bizneslərin beynəlxalq sertifikatlar (məsələn, ISO, HACCP) almağa maliyyəsi çatmır. Həmçinin, xarici bazarları araşdırmaq və logistika qurmaq imkanları məhduddur.

İnnovativ layihələr, startap ekosistemi, konsaltinq xidmətləri və əsas alıcı kütləsi paytaxtda cəmləşib. Regionlardakı kiçik bizneslər həm məlumat, həm də infrastruktur baxımından geridə qalır. Elektron ticarətə və rəqəmsal ödəniş sistemlərinə keçid sürətlənsə də, regionlardakı kiçik mağaza və xidmət obyektləri hələ də ənənəvi üsullarla işləyir. Bu da onların müştəri bazasının genişlənməsini ləngidir.

Qeyri-rəsmi məşğulluq və “kölgə iqtisadiyyatı” kiçik biznesin problemləri sırasındadır. Bütün vergi və sosial sığorta haqlarını ödəyərək fəaliyyət göstərən kiçik bizneslər, hələ də tam leqallaşmamış rəqibləri qarşısında qiymət dezavantajı yaşayırlar. Klassik yoxlamalar azalsa da, logistika xərclərinin yüksək olması, gömrük rəsmiləşdirilməsində yaşanan bəzi çətinliklər və yerli icra strukturları ilə yaranan bürokratik maneələr xüsusilə regionlarda kiçik biznesin stimullaşdırılmasına mane olur.

Azərbaycanda kiçik biznesin perspektivi yalnız o halda var ki, sahibkar böyük holdinqlərin olmadığı, rəqəmsal və ya spesifik xidmət sahələrini  seçsin. Əgər dövlət anti-inhisar siyasətini sərtləşdirməsə və bank sektorunda kiçik biznes üçün güzəştli (faizsiz və ya çox aşağı faizli) birbaşa maliyyələşmə alətləri yaratmasa, kiçik sahibkarlığın ÜDM-dəki (Ümumi Daxili Məhsul) payı arzulanan səviyyəyə çatmayacaq.

Samir Abdulla

AzPost.az

Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:174
embedMənbə:https://azpost.info
archiveBu xəbər 01 İyul 2026 12:42 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

17 Noyabr 2026 09:13see404

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

17 Noyabr 2026 01:11see324

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

16 Noyabr 2026 22:45see303

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

17 Noyabr 2026 04:19see302

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

17 Noyabr 2026 05:32see299

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

16 Noyabr 2026 23:43see291

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

17 Noyabr 2026 23:52see280

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

17 Noyabr 2026 01:42see277

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

17 Noyabr 2026 13:59see273

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

17 Noyabr 2026 09:14see259

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

18 Noyabr 2026 01:28see255

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

17 Noyabr 2026 23:20see251

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

17 Noyabr 2026 14:53see237

Litva, İslandiya və Estoniya yığmalarından inamlı qələbə Millətlər Liqası

16 Noyabr 2026 23:35see232

Dişlər yaddaş kartımızdır?

17 Noyabr 2026 13:42see216

Faiq Qarayev beynəlxalq turnirdə iştirak edəcək Azərbaycanın voleybol millisinin üzvləri ilə görüşüb FOTO

17 Noyabr 2026 14:52see212

Yuxu ilə böyümə hormonu arasında yeni neyron əlaqəsi aşkar edilib

17 Noyabr 2026 12:44see195

Bu hərəkətlər davam edərsə.. SEPAH generalı Bəhreyn hökümətini HƏDƏLƏDİ

18 Noyabr 2026 02:03see185

45 min dollardan Walmart rəflərinə: Bir qadının qəhvə alternativi biznesi

17 Noyabr 2026 14:53see176

Diş əti qanaması hansı daxili xəstəliklərin əlamətidir?

17 Noyabr 2026 23:18see175
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri