Icma.az
close
up
RU
Bu heyvanlar yuxu zamanı yavaş və sabit ritm nümayiş etdirirlər...

Bu heyvanlar yuxu zamanı yavaş və sabit ritm nümayiş etdirirlər...

Sia Az portalından əldə olunan məlumata əsasən, Icma.az xəbər verir.

Alimlər kərtənkələlərin, quşların və insanların beyninin qədim bir "qayda"ya uyğun olaraq istirahət etdiyini aşkar ediblər...

...Fransa Milli Elmi Tədqiqatlar Mərkəzinin (CNRS) alimləri kərtənkələlərin, quşların və məməlilərin yuxu zamanı yaşamaq üçün optimallaşdırılmış eyni ultra yavaş fizioloji ritm nümayiş etdirdiyini aşkar ediblər.

SİA xəbər verir ki, tədqiqatın nəticələri Nature Neuroscience (NatNeuro) jurnalında dərc edilib.

Bu qlobal ritm təkcə beyni deyil, bütün bədəni əhatə edir. Yuxu zamanı heyvanlar sinir sisteminin fəaliyyətində, ürək döyüntüsü, qan damarlarında, tənəffüsdə və əzələ tonusunda sinxron dalğalanmalar yaşayırlar.

Bu ritm məməlilərdə yaxşı məlumdur: yavaş dalğalı (və ya dərin) yuxunun əsasını təşkil edir.

Bu mexanizmin mənşəyini izləmək üçün tədqiqatçılar on onurğalı növünün yuxusunu araşdırıblar.

Nümunəyə gekkonlar, saqqallı əjdahalar və tısbağalar da daxil olmaqla yeddi sürünən; bir quş, bir tutuquşu; və müqayisə üçün iki məməli növü daxil idi.

Alimlər multimodal yanaşmadan istifadə edərək, tam yuxu dövrləri boyunca beyin elektrik fəaliyyətini, qan axınını, tənəffüsü və digər fizioloji parametrləri eyni vaxtda qeyd ediblər.

Təhlillər göstərdi ki, sürünənlər və quşlar yuxu zamanı davamlı olaraq yavaş və sabit ritm nümayiş etdirirlər ki, bu da məməlilərdəki yavaş dalğalı yuxuya bənzər xüsusiyyətlərə malikdir. Bu ritm bütün ölçülmüş bədən sistemlərində özünü göstərir və bütün istirahət dövrü ərzində davam edirdi. Təkamül nəticələri alimlər üçün gözlənilməz idi. Müasir məməlilərə və sürünənlərə və quşlara aparan soylar 300 milyon ildən çox əvvəl ayrılıb.

Lakin, əsas yuxu ritmi bu müddət ərzində demək olar ki, dəyişməz qalıb ki, bu da onun fundamental bioloji əhəmiyyətini göstərir.

Müəlliflərə görə, belə bir qədim mexanizmin beyin funksiyasının yan təsiri olması ehtimalı azdır.

Əksinə, o, sinir sisteminin bərpasında və yuxu ilə əlaqəli risklərin azaldılmasında mühüm rol oynayır.

Nazlı Almuradova

Sonrakı hadisələr barədə daha çox məlumat almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:200
embedMənbə:https://sia.az
archiveBu xəbər 31 Dekabr 2025 03:12 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

"Sabah" "Sumqayıt"ı darmadağın etdi

20 Noyabr 2026 21:17see307

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see305

“Eyni tempdə davam edirik” Rui Jorje

20 Noyabr 2026 21:10see305

İraola: “Belə bir şey baş verməməlidir”

20 Noyabr 2026 21:35see300

Tramp: Putin Ukraynadakı müharibəni diplomatik yolla bitirmək istədiyini açıq şəkildə bildirib

20 Noyabr 2026 22:14see281

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

20 Noyabr 2026 07:19see281

Bütün dövrlərin ən böyük kino ulduzu seçildi

20 Noyabr 2026 22:37see281

Dövlətçilik məfkurəsinə sədaqətin təcəssümü ŞƏRH

20 Noyabr 2026 21:27see266

YAP Nizami rayon təşkilatının növbəti yeni ərazi partiya təşkilatı təsis edilib

20 Noyabr 2026 20:43see262

"Barselona" ilə oyunda inanılmaz hekayələrdən birini yazmağa çalışacağıq"

20 Noyabr 2026 22:21see258

Quba klubu ətrafında qalmaqal: FİF rəhbəri Ayaz Abdullayevin iddialarını təkzib etdi

20 Noyabr 2026 22:29see258

“Unudulmaz bir hekayə yazmağa çalışacağıq” Dambrauskas

20 Noyabr 2026 21:24see253

Azərbaycanla tərəfdaşlıq yeni inkişaf perspektivləri açır

21 Noyabr 2026 20:18see252

Liderlər razılığa gəldi: Süni intellektin hərbi əməliyyatlara müdaxiləsi məhdudlaşdırılır

20 Noyabr 2026 21:29see252

“Xəstələr bilmir hara getsin, hara qaçsın” Onkoloji müalicə ilə bağlı ÇAĞIRIŞ

20 Noyabr 2026 17:30see246

Mən Ukraynada Prezident olsaydım... Tramp Putinlə söhbətində danışdı

20 Noyabr 2026 22:29see244

Ağdamda yaradıcı master klas təşkil olundu FOTO

20 Noyabr 2026 21:05see234

Cennifer Lopesdən ETİRAF: “Altı ay dayanmadan ağladım”

20 Noyabr 2026 19:20see230

Qan qrupu immunitetə nə dərəcədə təsir edir?

20 Noyabr 2026 13:53see222

Qazax şəhərində beşinci İdman Festivalının açılış mərasimi keçirilib FOTO

20 Noyabr 2026 21:35see197
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri