Dəmirin orqanizmdə çoxluğu hansı problemlərə səbəb ola bilər? Vacib məqamlar

Orqanizmdə dəmir çatışmazlığının yaratdığı risklər geniş müzakirə olunsa da, dəmirin həddindən artıq toplanması da ciddi sağlamlıq problemlərinə səbəb ola bilər. Artıq dəmir qaraciyər, ürək və mədəaltı vəzidə toplanaraq onların fəaliyyətinə zərər verə bilər.
Bizim.Media xarici mətbuata istinadən xəbər verir ki, aparılan araşdırmada qida, içki və əlavələrin dəmirin orqanizm tərəfindən mənimsənilməsinə təsiri ilə bağlı 40 mənbə araşdırılıb.
 

Nəticələr göstərib ki, qidalanma bəzi hallarda müalicəni dəstəkləyə və dəmirin mənimsənilməsini azalda bilər. Lakin bunun təsiri dəmir yüklənməsinin səbəbindən asılıdır. Mütəxəssislərə görə, çayda olan polifenollar əsasən bitki mənşəli qidalarda olan dəmirin mənimsənilməsini azalda bilər.

Kiçikmiqyaslı araşdırmalardan birində çayı yeməklə birlikdə qəbul edən irsi hemoxromatozlu şəxslərdə dəmirin toplanmasının daha az olduğu müşahidə edilib. Qəhvənin də oxşar təsiri olduğu bildirilir, lakin bu istiqamətdə sübutlar çayla müqayisədə daha məhduddur.
Ət, xüsusilə qırmızı ət və qaraciyər kimi dəmirlə zəngin orqan ətlərində olan dəmir orqanizm tərəfindən daha asan mənimsənilir. Buna görə irsi hemoxromatozu olan şəxslərə belə qidaları məhdudlaşdırmaq tövsiyə oluna bilər. Həmçinin həkim təyin etmədiyi halda dəmir tərkibli multivitaminlərdən istifadə edilməməlidir.
 

Vitamin C isə dəmirin mənimsənilməsini artırır. Bu səbəbdən hemoxromatozlu şəxslərə vitamin C əlavələrindən uzaq durmaq tövsiyə olunur. Bununla belə, tərkibində təbii vitamin C olan meyvə və tərəvəzlərin qəbulu mümkündür.

Alkoqol isə xüsusi risk yaradır. Həm artıq dəmir, həm də alkoqol qaraciyərə zərər verə bilər. Araşdırmalardan birində gündə ən azı 60 qram təmiz alkoqol qəbul edən hemoxromatozlu şəxslərdə ağır qaraciyər zədələnməsinin daha çox müşahidə edildiyi müəyyənləşdirilib.
Mütəxəssislər dəmir yüklənməsi diaqnozu qoyulan şəxslərin qidalanma və əlavələrlə bağlı dəyişiklikləri həkim və ya dietoloqla müzakirə etməsini tövsiyə edir. Bildirilir ki, pəhriz müalicəni dəstəkləyə bilər, lakin onu əvəz etmir.
Bizim.Media