“Dronlar divarı” yaradılır

“Ramştayn” formatının 31-ci toplantısında vacib qərarlar qəbul olunub

Ukraynanın Müdafiəsi üzrə Təmas Qrupunun (“Ramştayn” formatı) son- 31-ci toplantısında Kiyevə müttəfiqləri tərəfindən dəstəklə bağlı yeni qərarlar qəbul edilib. Toplantıda bu ölkədə “Dronlar divarı”nın yaradılması, konkret olaraq daha çox pilotsuz uçuş aparatları istehsalı və s. məsələlər müzakirə olunub.

PURL təşəbbüsü nədir?

NATO-nun Baş katibi Mark Rutte görüşdən sonra bəyan edib ki, alyansa üzv ölkələrin yarıdan çoxu ABŞ-dan Ukrayna üçün silah alınmasını nəzərdə tutan Prioritetləşdirilmiş Ukrayna Tələblər Siyahısı (Prioritized Ukraine Requirements List, PURL) proqramına qoşulmağa hazır olduqlarını bildiriblər: “Yalnız ABŞ-ın verə biləcəyi silah növləri var və onların alternativi yoxdur. Bu, PURL təşəbbüsü deyilən təşəbbüsdür. Biz iclasa başlayanda altı NATO ölkəsi bu təşəbbüsdə iştirak edirdi, lakin görüşdən sonra alyans ölkələrinin yarıdan çoxu ona qoşulmağa hazırdır”. O qeyd edib ki, ümumilikdə 19 NATO ölkəsi ABŞ-dan və ya ikitərəfli qaydada alınan yeni silahları Ukraynaya tədarük etmək niyyətini vurğulayıb.

Ukraynanın müdafiə naziri Denis Şmıqal da “Ramştayn” formatında Ukraynanın müdafiəsi məsələlərinə dair Təmas Qrupunun 31-ci iclasında tərəfdaşlar qarşısında çıxışında səslənən prioritetləri açıqlayıb. Müdafiə naziri bəyan edib ki, tərəfdaşlar qarşısında çıxışı zamanı o, üç əsas prioritet üzərində dayanıb. Bu, PURL təşəbbüsü - Amerika istehsalı təchizatın məqsədyönlü maliyyələşdirmə vasitəsilə Ukraynanı kritik ehtiyac duyulan silahlarla təmin etməyə imkan verən ABŞ-NATO təşəbbüsüdür:  “Biz təşəkkür edirik və yeni dövlətlərin qoşulmasını alqışlayırıq. Bu il üçün PURL hərəkət planı tam şəkildə həyata keçirilməlidir. Biz vaxtında çatdırılmaların təmin edilməsi üçün davamlı koordinasiyaya və maliyyələşdirməyə güvənirik. Gələn il PURL ehtiyacları 12 milyard dollardan 20 milyard dollara çatacaq”.

2026-cı ilə qədər 20 milyon dron istehsalı...

Onun sözlərinə görə, Ukrayna 2026-cı ilə qədər 20 milyon dron istehsal edə bilər. Bu planın tərəfdaşlardan əlavə maliyyə cəlb etməsi ilə reallaşması mümkündür. Nazir, həmçinin bildirib ki, Almaniya ilə müdafiə sahəsində əməkdaşlıq və Ukrayna briqadalarının Polşada təlimi ilə bağlı mühüm memorandumlar imzalanıb. Bundan əlavə, “Ramştayn” formatı çərçivəsində Nordiç-Baltikyanı təlim təşəbbüsü üzrə anlaşma memorandumu imzalanıb. Sənədə əsasən, ölkələr Kiyevə hərbi kadrların hazırlanmasında və bölmələrin komplektləşdirilməsində dəstək verəcəklər ki, bu da NATO-nun müasir standartlarına cavab verən briqadaların formalaşdırılmasına imkan verəcək. “Toplantıda digər mühüm məqam Nordiç-Baltik Təşəbbüsü haqqında memorandumun imzalanmasıdır. Bu təşəbbüs Ukraynanın müdafiə qabiliyyətini gücləndirəcək və ədalətli sülhün yaxınlaşmasına kömək edəcək”, - deyə Şmıqal söyləyib. Qeyd edək ki, qarşı tərəfdən sazişi Norveçin müdafiə naziri Tore Sandvik imzalayıb. Təşəbbüsə Danimarka, Estoniya, Finlandiya, İslandiya, Latviya, Litva, Norveç, Polşa və İsveç də qoşulub.

Pentaqon rəhbərindən xəbərdarlıq

Pentaqon rəhbəri Pit Heqset isə toplantıda ABŞ Prezidenti Donald Trampın rəhbərliyi altında və avropalı müttəfiqləri ilə birlikdə Rusiya-Ukrayna müharibəsinə son qoymaq üçün hər cür səy göstəriləcəyini bəyan edib. “Münaqişə qısa müddətdə bitməsə, ABŞ tərəfdaşları ilə birlikdə Rusiyanın davamlı təcavüzünün bədəlini ödəməsi üçün lazımi tədbirlər görəcək”, - deyə Heqset vurğulayıb. O bildirib ki, Tramp sülhün uzaq göründüyü ən çətin vəziyyətlərdə belə sülh üçün imkanlar yaratmağa qadirdir.

Xatırladaq ki, dünyanın onlarla ölkəsinin iştirak etdiyi “Ramştayn” platforması Ukraynanın Müdafiəsi üzrə Təmas Qrupunun müntəzəm görüşlərinin adıdır. İlk görüş 2022-ci ildə Almaniyada yerləşən ABŞ-ın “Ramştayn” hərbi bazasında keçirilib və adını da oradan alıb. Bu iclasların məqsədi Ukraynaya Rusiyaya qarşı müharibədə hərbi yardımın koordinasiyası, müdafiə ehtiyaclarının müzakirəsi, silah tədarükü, hərbçilərin təlimi və uzunmüddətli dəstəklə bağlı məsələlərin həllidir. “Ramştayn” iştirakçıları NATO ölkələri, Avropa İttifaqı dövlətləri və Ukraynanın digər tərəfdaşlarıdır. Bu görüşlər tanklar, hava hücumundan müdafiə sistemləri, artilleriya və digər silah növlərinin verilməsi ilə bağlı qərarların qəbul olunduğu əsas platformaya çevrilib.

N.BAYRAMLI