Dünyanın ən dəqiq saatı yaradıldı

Sinqapur Milli Universitetinin Kvant Texnologiyaları Mərkəzinin alimləri lütetium elementindən istifadə etməklə dünyanın ən dəqiq atom saatlarından birini hazırlayıblar.

“Qafqazinfo” xəbər verir ki, “Nature” jurnalında dərc olunan araşdırmaya görə, saatın keçid tezliyi 19 onluq yerə qədər ölçülüb və qeyri-müəyyənlik 1×10⁻¹⁹ səviyyəsində olub.

Tədqiqatçılar bunun indiyədək optik atom saatlarında əldə edilən ən yüksək dəqiqlik göstəricilərindən biri olduğunu bildirirlər.

Saatda lütetium-176 ionundan istifadə edilir. Lütetiumun temperatur və maqnit sahəsindəki dəyişikliklərə yüksək davamlılığı onun müxtəlif şəraitlərdə sabit istinad təmin etməsinə imkan verir.

Alimlər iki lütetium saatını 200 saat ərzində müqayisə ediblər. Saatlar 5,7×10⁻¹⁹ qeyri-müəyyənlik daxilində eyni nəticəni göstərib ki, bu da ən dəqiq saat müqayisələrindən biri hesab olunur.

Bu səviyyədə dəqiqlik saatlara millimetr hündürlük fərqindən yaranan cazibə dəyişikliklərini aşkar etməyə imkan verir. Belə texnologiya gələcəkdə Yer səthində cazibə qüvvəsinin dəyişmələrinin ölçülməsi, fundamental fizikanın araşdırılması və daha dəqiq zaman standartlarının yaradılmasında istifadə oluna bilər.

Optik atom saatlarının inkişafı saniyənin gələcəkdə yenidən müəyyənləşdirilməsi üçün də mühüm əhəmiyyət daşıyır. Beynəlxalq zaman standartları üzrə qurumların bu məqsədlə 2030-cu il və sonrakı dövr üçün müxtəlif ölçmələri qiymətləndirdiyi bildirilir.

Tədqiqatçılar növbəti mərhələdə lütetium saatını portativ sistemə çevirməyi və dəqiqliyini qorumaqla ölçüsünü kiçiltməyi planlaşdırırlar.