Müharibə bitəcək, amma necə...

Rusiya-Ukrayna müharibəsi necə başa çatacaq?

Ukraynadakı müharibə diplomatik danışıqlarla bitməlidir, lakin rusların bütün işğal olunmuş ərazilərdən qovulacağını gözləmək real deyil. Bunu “ABC News”a müsahibəsində ABŞ-ın yeni seçilmiş Prezidenti Donald Trampın milli təhlükəsizlik üzrə müşaviri Maykl Volz deyib. Onun sözlərinə görə, müharibəni başa çatdırmağa yönəlik predmetli danışıqlar aparmaq üçün Tramp hər iki tərəflə birbaşa əlaqə qurmalıdır - xüsusilə Kremllə.

Volz deyib ki, yaxın aylarda baş tutması planlaşdırılan bu görüşə hazırlıqlar artıq davam edir: “Hələlik bunun dəqiq formatını müəyyən etməmişik, lakin bunun üzərində işləyirik. Ancaq yaxın bir neçə gün və ya həftə ərzində ən azı telefon danışığı olacağını gözləyirəm. Bu, bizim başlaya biləcəyimiz bir addım olardı. Ukrayna-Rusiya cəbhəsində atəşkəs barədə razılığa gəlinə biləcəyinə ümid edirəm”.

“Hamı bilir ki, bu, diplomatik yolla bitməlidir. Sadəcə olaraq, biz hər bir rusu Ukrayna torpağının hər qarışından, hətta Krımdan da qovacağımızı söyləməyi real hesab etmirəm. Prezident Tramp bu reallığı etiraf etdi və məncə, bu, böyük bir addım idi. İndi bütün dünya bu reallığı tanıyır. Müharibə artıq Şimali Koreyanı da əhatə etdiyi kimi, bütün dünyanı qarışdırmaması üçün dayandırılmalıdır”, - deyə Volz vurğulayıb.

Bu arada, Rusiya qoşunları Donetsk bölgəsindən yan keçərək Dnepropetrovsk bölgəsinə doğru irəliləyir və burada şiddətli şəhər döyüşləri gözləmək olar. Bu barədə “Financial Times” yazır. Nəşr xatırladır ki, Ukrayna yaydan bəri Donetsk vilayətinin Ukraynanın nəzarətində olan qalan hissələri üçün əsas logistika və nəqliyyat qovşağı olan Pokrovsk uğrunda döyüşə hazırlaşır.

“Lakin cənubdan irəliləyən rus qoşunları indi Pokrovskdan qərbə doğru gedir və Dnepropetrovsk vilayətinə gedən magistralın çıxışından 7 km-dən azdır”, – deyə məqalədə qeyd olunur.

Rusiya Müdafiə Nazirliyi bazar günü "aktiv hücum hərəkətləri" nəticəsində Pokrovskdan təxminən 50 kilometr cənubda, Donetsk vilayətinin Yantarnoye kəndini ələ keçirdiyini açıqlayıb.

Rusiyalı "hərbi bloqçu" Kotenok isə sosial şəbəkədə yazıb: “Dnepropetrovsk vilayətinin sərhədi hazırda təxminən 6,5 km məsafədədir. Rusiya qüvvələrinin Dnepropetrovsk istiqamətində magistral yolu nə qədər tez ələ keçirə bilməsi ərazidəki istehkamların miqyasından, eləcə də getdikcə daha çox çatışmayan Ukrayna canlı qüvvəsindən asılıdır”.

Bu arada Rusiya işğalçıları artıq Donbass ərazisindən idarə olunan aviabombalar və artilleriya ilə Dnepropetrovsk vilayətinin sərhədyanı yaşayış məntəqələrinə zərbələr endirə bilərlər. Regional şuranın rəhbəri Nikolay Lukaşuk bu barədə yanvarın 12-də Ukrayna Müdafiə Nazirliyi ilə əməkdaşlıq edən “Dərin Dövlət” layihəsinin məlumatlarına istinadən “Facebook”da məlumat verib. Vəziyyət, gördüyümüz kimi, Ukrayna üçün çox narahatedicidir. Xüsusən də baş verənlərə tendensiyalar nöqteyi-nəzərindən baxsaq.

Mənim dediyim odur ki, Müharibə Araşdırmaları İnstitutunun məlumatına görə, keçən il Rusiya Ukraynanın təxminən 4200 kvadrat kilometr ərazisini ələ keçirdi, bunun da əksəriyyəti Donetsk vilayətində idi. Bu impuls işğalçılara Pokrovskda Ukrayna qüvvələrini kəsəcək Dnepropetrovsk vilayətinə gedən magistral yola çatmağa imkan verdi və eyni zamanda Ukrayna qüvvələrini eyni vaxtda iki istiqamətdən müdafiəyə məcbur etdi.

Ukrayna ərazilərinin müdafiəsinin getdikcə çətinləşdiyi bu şəraitdə Ukrayna Silahlı Qüvvələrinin Rusiyanın Kursk bölgəsində irəliləyişinin səhv xarakterinə inam artır. Bu irəliləyişə nail olmaq üçün Ukrayna tərəfi həddən artıq çox səy sərf etdi. Ukraynanın Rusiya işğalçı qüvvələrinin fəal şəkildə irəlilədiyi bölgələri müdafiə etmək üçün ora qüvvə göndərməsi, şübhəsiz ki, artıq olmazdı.

Lakin Ukrayna Prezidenti Zelenski nəinki bütün səhvlərini, o cümlədən Rusiyanın genişmiqyaslı işğalına hazırlaşmamasından tutmuş dəhşətli korrupsiya qalmaqallarına qədər, o cümlədən Ukrayna ordusunu lazım olan hər şeylə təmin etmək məsələsində bütün səhvlərini etiraf etməyə hazır deyil. Açıq şəkildə təşkil edilmiş mediaya sızmalara görə, o, başqa bir işlə məşğuldur - ikinci prezidentlik müddətinə namizədliyi ilə bağlı vəziyyəti sınaqdan keçirir.

Təbii ki, bu məsələyə Donald Tramp ABŞ Prezidenti kimi fəaliyyətə başladıqdan sonra və ardınca Rusiya rəhbərliyi ilə ilk təmaslarından sonra aydınlıq gələcək. Amma indidən bəllidir ki, Ukrayna cəmiyyətinə Rusiya ilə müharibəni Ukraynanın 1991-ci il sərhədlərinə çəkərək sona çatdırmaq sözünə əməl etməyən Vladimir Zelenskidir. Başqa bir şey də odur ki, biz artıq onun Ukraynanın müttəfiqlərini ittiham etməklə öz uğursuzluqlarına bəraət qazandırmaq strategiyasını çoxdan qəbul etdiyini görürük. Tramp və Putin Rusiya-Ukrayna müharibəsinin dayandırılması şərtləri ilə bağlı razılığa gəlsələr, o, çox güman ki, gələcəkdə də eyni şəkildə hərəkət edəcək. Bütün bunların Zelenski üçün necə bitəcəyi başqa sualdır.