Nikahın pozulması, ləğvi və ya xitamı: Hamısı boşanmadır? VƏKİL

Nikah müqaviləsi nikaha daxil olan şəxslər arasında bağlanan, nikah dövründə və (və ya) nikah pozulduqda ər-arvadın əmlak hüquqlarını və vəzifələrini müəyyən edən sazişdir. 

"Cebheinfo.az" xəbər verir ki, nikah bağlandıqdan sonra ər və ya arvad nikahın etibarsız sayılmasını və ya nikahın pozulmasını tələb edə bilərlər.

Maraqlıdır ki, bu iki anlayış arasında fərq nədir? 

Məsələ ilə bağlı vəkil Roman Qaraşov "Cebheinfo.az"-a açıqlamasında bildirib ki, Azərbaycan Respublikası Ailə Məcəlləsinin 14-cü maddəsinə əsasən ər (arvad) öldükdə, yaxud məhkəmə qaydasında ölmüş elan edildikdə nikaha xitam verilir: 

"Ərin (arvadın) və ya onların hər ikisinin ərizəsi əsasında, eləcə də məhkəmə qaydasında fəaliyyət qabiliyyəti olmayan hesab edilən ərin (arvadın) qəyyumunun ərizəsi əsasında nikaha xitam verilə bilər. Həmin məcəllənin 16-cı maddəsinə görə, nikaha xitam verilməsi müvafiq icra hakimiyyəti orqanı bu Məcəllənin 19-21-ci maddələrində nəzərdə tutulmuş hallarda isə məhkəmə tərəfindən pozulur. 

Həmin Məcəllənin 23.1.-ci maddəsinə görə nikah müvafiq icra hakimiyyəti orqanında pozulduqda pozulmanın dövlət qeydiyyatına alındığı gündən, məhkəmə qaydasında pozulduqda isə bu barədə məhkəmənin qətnaməsinin qanuni qüvvəyə mindiyi gündən nikaha xitam verilmiş sayılır. Qanunun mənasından göründüyü kimi, nikahın pozulması prosessual (akt) hərəkət olan hüquqi fakt, nikaha xitam isə nikahın pozulmasının, yəni həmin faktın hüquqi nəticəsidir. Yəni, mahiyyət etibarı ilə nikahın pozulması, ləğvi və ya xitamı özlüyündə eyni mənanı ehtiva edir". 

O qeyd edib ki, Azərbaycan Respublikası Ailə Məcəlləsinin 25-ci maddəsinə görə bu məcəllənin 10-12-ci maddələrində və 13.7-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş şərtlər pozulduqda, eləcə də tərəflərdən birinin və ya hər ikisinin ailə qurmaq niyyəti olmadıqda bağlanan nikah (saxta nikah) etibarsız sayılır: 

"Nikah məhkəmə qaydasında etibarsız sayılır. Etibarsız hesab edilmiş nikah onun bağlandığı gündən etibarsız sayılır. Həmin Məcəllənin 28.1-ci maddəsinə görə, bu Məcəllənin 28.5-ci, 28.6-cı və 28.7-ci maddələri ilə müəyyən olunmuş hallar istisna olmaqla, etibarsız hesab edilmiş nikah ər-arvadın qarşılıqlı hüquq və vəzifələrini yaratmır. Göründüyü kimi, nikahın pozulması, ləğvi və ya xitamından fərli olaraq etibarsız hesab edilmiş nikahın hüquqi nəticələri yoxdur. Bağlandığı andan əhəmiyyətsizdir. 

Yaranmış hüquq və vəzifələr restitusiya (hüququn əvvəlki vəziyyətinə qaytarılması) olunur". 

Ləman İsmayıl 
"Cebheinfo.az"
 

Bizi Telegramda izləyin

Problemlərinizi bizə yazın, şahidi olduğunuz hadisələri çəkib göndərin