Psixoloji pozuntu: “Normal insan belə hərəkət etmir”

Ötən həftə Gəncədə üç uşaq anasının keçmiş həyat yoldaşı tərəfindən amansızlıqla qətlə yetirilməsi ölkədə məişət zorakılığı problemini yenidən gündəmə gətirib.

Hadisə ictimaiyyətdə geniş rezonans doğurub və mövcud qanunvericiliyin qadınları zorakılıqdan müdafiə etməkdə nə dərəcədə effektiv olduğu barədə müzakirələri gücləndirib.

Hadisə ilə bağlı “Təmiz Dünya” Qadınlara Yardım İctimai Birliyinin sədri Mehriban Zeynalova sosial media hesabında paylaşım edərək bildirib ki, mərhum qadın bütün instansiyalara müraciət etsə də, ona lazımi müdafiə təmin olunmayıb.

Onun sözlərinə görə, hazırkı qanunvericilik qadınları kifayət qədər qoruya bilmir:

“Hazırkı qanun onu kifayət qədər qoruya bilmədi. “Məişət zorakılığının qarşısının alınması haqqında” Qanun və digər normativ aktlar psixoloji və şifahi təhdidlərə görə müdafiə tədbiri tətbiqinə imkan vermir. Ağır bədən xəsarəti olmayınca,  qurumlar sadəcə dinləyir.

Həyati təhlükə içində olan qadına verilən yeganə mexanizm,  kağız üzərində “mühafizə orderi” və sığınacaqdır. Bu  hüquqi boşluq hər dəfə bir qadının həyatına son qoyur. Psixoloji və şifahi hədələr cinayət sayılmayınca, belə xəbərləri eşitməkdə davam edəcəyik”, - deyə o qeyd edib.

Məsələ ilə bağlı “Cebheinfo.az”-a açıqlamasında hüquqşünas Əkrəm Həsənov bildirib ki, məişət zorakılığı təkcə fiziki şiddətlə məhdudlaşmır, eyni zamanda hədə-qorxu da məişət zorakılığı hesab olunur:

“Bu halda qadın polisə müraciət edə bilər və bu barədə tədbir görülməlidir. Kişiyə qadağalar qoyulmalıdır, məsələn, həmin qadına yaxınlaşmamaq və s. Əgər bu qadağalar pozularsa, məsuliyyət daşıyır. Çox zaman qadınlar nə etməli olduğunu bilmirlər. Əgər polis tədbir görmürsə, qadın məhkəməyə müraciət etməlidir ki, tədbir görülsün. Məhkəmə nəticəsində yaxınlaşmamaq qadağası qoyulur. Görünü bundan istifadə etməyib”.

Polisin bu məsələyə reaksiyasına da toxunan hüquqşünas deyib ki, polis həmin vətəndaşı çağırıb söhbət etməliydi və bu, polis üçün məsuliyyət yaradır:

“Məhz polisi buna görə sorğu-sual etmək lazımdır ki, ən azı həmin vətəndaşı çağırıb söhbət etməli idi. Məhz polis buna görə cəzalanmalıdır. Niyə? Çünki bununla bağlı məsuliyyət yaranır. Polis ən azı kişini bir dəfə çağırıb söhbət etməli idi”.

Əkrəm Həsənov qeyd edib ki, belə şəxslərə ağır cəza verilməlidir ki, başqaları belə addım atmasın.

“Ümumiyyətlə, xüsusi mühafizəsi olmayan şəxsi əgər kimsə öldürmək istəyirsə, öldürəcək. Bildirim ki, Azərbaycanda demək olar ki, kişilərin müəyyən hissəsi arvadına belə hədə gəlir, amma 99 faiz halda bunu etmir, bu nadir haldır. Belə hallar ictimailəşəndə cəmiyyətdə belə təsəvvür yaranır ki, sanki bu cür hadisələr çoxdur.

Bu gün Azərbaycanda ər ilə arvadın boşanmasında 90 faiz hallarda təşəbbüskar qadındır. Bu o demək deyil ki, hər boşanan kişi belə hərəkət edir. Düşünürəm ki, qətl törədən şəxs və ya şəxslərin psixoloji problemləri var. Yəni normal insan belə hərəkət etmir. Əməlinə görə o cəzasını çəkəcək, cəzası da ağır olacaq. Çünki əvvəlcədən hədə-qorxu gəlib.

Həyatda belə hallarla qarşılaşdıqda nə etmək lazımdır? Belə kişilərə ağır cəza verilməlidir ki, başqaları belə addım atanda min dəfə düşünsünlər. Hazırda cinayət işinin detallarını bilmirəm, amma nəzəri olaraq qətl törədən şəxsin günahı sübuta yetiriləcəyi halda onu 15 ilədək həbs cəzası gözləyir".

Əfsanə Rəcəb
“Cebheinfo.az”

Problemlərinizi bizə yazın, şahidi olduğunuz hadisələri çəkib göndərin