Qlobal neft təchizatının 43 faizindən çoxu münaqişələrdən təsirlənən ölkələrin payına düşür

Bizi Telegram-da da izləyə bilərsiniz:@xqazeti

Qlobal enerji bazarında münaqişələrin təsiri getdikcə daha ciddi xarakter alır. “Reuters”-in dərc etdiyi təhlilə görə, münaqişələrdən təsirlənən ölkələr 2025-ci ilin göstəriciləri əsasında gündə təxminən 45 milyon barel neft hasil edib. Bu, dünya neft təchizatının 43 faizindən çoxunu təşkil edir. 

Qeyd edək ki, mənbə bu hesablamanı Beynəlxalq Enerji Agentliyinin (IEA) məlumatları əsasında aparıb. Agentliyin məlumatları göstərir ki, Yaxın Şərqdəki münaqişə ilə yanaşı, Rusiya-Ukrayna müharibəsi, Liviyadakı vəziyyət və Venesuela neftinə tətbiq olunan ABŞ məhdudiyyətləri qlobal enerji təchizatına təzyiqi artırır. 

Münaqişələrin enerji sektoruna təsiri yalnız hasilatla məhdudlaşmır. Məlumata görə, qlobal neft emalı gücünün təxminən 10 faizi müxtəlif səbəblərdən sıradan çıxıb. Xüsusilə enerji obyektlərinə hücumlar və əsas nəqliyyat marşrutlarında təhlükəsizlik riskləri dünya bazarında qeyri-müəyyənliyi artırır. 

Mövcud vəziyyət yanacaq bazarlarına da təsir göstərir. Agentlik bildirir ki, yüksək yanacaq qiymətləri inflyasiya təzyiqlərini gücləndirir. Beynəlxalq Enerji Agentliyi təchizatdakı fasilələrin təsirini azaltmaq məqsədilə fövqəladə neft ehtiyatlarından böyük həcmdə istifadə edib. 

Ekspertlərin diqqət çəkdiyi əsas məqam enerji təchizatının coğrafi baxımdan daha həssas vəziyyətə düşməsidir. Münaqişələrin eyni vaxtda bir neçə mühüm neft hasil edən və nəql edən regiona təsir göstərməsi bazarda qiymət dəyişkənliyini artırır və enerji təhlükəsizliyi məsələsini yenidən qlobal gündəmin əsas mövzularından birinə çevirir.

Beləliklə, mənbənin təhlili göstərir ki, hazırkı geosiyasi qarşıdurmaların dünya enerji sisteminə təsiri əvvəlki böhranlarla müqayisədə daha geniş miqyas alıb. Qarşıdakı dövrdə münaqişələrin gedişi və əsas neft marşrutlarının təhlükəsizliyi qlobal enerji bazarının istiqamətinə mühüm təsir göstərəcək. 

N.Adilqızı
XQ