“Xroniki yuxusuzluq demans riskini 40% artırır” “Neurology”

Xroniki yuxusuzluqdan əziyyət çəkən insanlar, normal yatanlara nisbətən yaşla yaddaş və idrak qabiliyyətini daha tez itirmək riski altındadır.
Yeniavaz.com “Neurology” jurnalına istinadən xəbər verir ki, belə qənaətə Beynəlxalq alimlər qrupu gəlib. 
Xroniki yuxusuzluq üç ay ərzində çox həftədə ən azı üç gecə yuxu problemi olaraq təyin olunur. Belə insanlarda yüngül idrak pozğunluğu və ya demans inkişaf riski 40% daha yüksəkdir ki, bu da beynin əlavə 3,5 illik qocalmasına bərabərdir.
Tədqiqat müəllifi Dieqo Karvalho deyib:
“Yuxusuzluq təkcə ertəsi günün rifahına təsir etmir, həm də uzun müddətdə beyin sağlamlığına təsir edə bilər”.
Tədqiqatda təxminən altı il izlənilən 2750 yaşlı (orta hesabla 70 yaş) iştirak etmişdir. Onların 16 faizində xroniki yuxusuzluq diaqnozu qoyulub. Bu müddət ərzində yuxusuzluğu olan iştirakçıların 14%-i demans və ya yüngül idrak pozğunluğu yaşadı. Eyni zamanda, yuxusuzluğu olmayanlar arasında yalnız 10% var idi.
MRT və digər üsullar göstərdi ki, yuxusuzluqdan əziyyət çəkən insanlarda beyində kiçik qan damarları və Alzheimer xəstəliyi ilə əlaqəli amiloid lövhələri zədələnmə ehtimalı daha yüksəkdir. Təsirlər xüsusilə Alzheimer xəstəliyi riskini artıran APOE ε4 geninin daşıyıcılarında özünü göstərdi.
Maraqlıdır ki, təsirlər son vaxtlar yuxunun keyfiyyətindən də asılı idi: son həftələrdə adi vaxtdan az yatanların koqnitiv performansları pisləşib və beyin zədəsi əlamətləri daha çox olub, adi haldan çox yatanlarda isə əksinə, daha az damar pozğunluğu müşahidə olunub.
Alimlər yuxusuzluğun erkən xəbərdarlıq siqnalı ola biləcəyini və yuxu pozğunluqlarının müalicəsinə daha çox diqqət yetirilməli olduğunu vurğulayırlar.