Icma.az
close
up
RU
Zarafatlar edə bilən, insan dilini başa düşən meymun: Minecraft belə oynayıb

Zarafatlar edə bilən, insan dilini başa düşən meymun: Minecraft belə oynayıb

Icma.az xəbər verir, Sfera.az saytına əsaslanaraq.

Sizə meymunun Pac-Man oynaya biləcəyini desək, inanarsınızmı? Bəs zarafat etdiyi bir tədqiqatçıdan aylar sonra üzr istəməsini eşitmisinizsə? Meymun Kanzi bunların hamısını edib. Təkcə oyunlar deyil; onun repertuarında söhbətlər, sözlər, hətta zarafatlar da var idi. Onu sadəcə bir bonobo kimi görmək həqiqətən mümkün deyildi. 

Sfera.az bu maraqlı hekayənin təfərrüatlarını təqdim edir.

Kanzi 1980-ci ildə anadan olanda onun elm tarixinə düşəcəyini heç kim gözləmirdi.

Tədqiqatçılar əslində anası Matata simvollarla ünsiyyət qurmağı öyrətməyə çalışırdılar, lakin maraqsız qalan Matata yerinə Kanzi səhnəyə çıxdı. O, tədqiqatçıların istifadə etdikləri leksiqram simvollarını sadəcə izləməklə başa düşdü və onlardan özbaşına istifadə etməyə başladı.

O, ilk müşahidə günündə 120 dəfədən çox düzgün simvol seçimi edib. Zamanla o, 3000-ə yaxın sözü tanıdı və bu simvolları birləşdirərək yeni ifadələr yaratdı. O, bir dəfə etdiyi zarafatı "pis sürpriz" kimi təsvir edərək, təkcə əzbərləməyi deyil, həm də anlayışları şərh edə bildiyini göstərirdi.

Kanzinin istedadları təkcə simvollarla məhdudlaşmırdı.

8 yaşında özünə və bir insan övladına verilən 660-dan çox müxtəlif şifahi əmri düzgün dərk edərək elm aləmini heyrətə gətirdi. Yəni o, təkcə simvolları başa düşmürdü, həm də birbaşa ingiliscə danışırdı.

Üstəlik, o, Koko adlı qorillanın işarə dili videolarına baxaraq Amerika işarə dilinin bəzi əlamətlərini öyrənib. Bacısı Panbanişa ilə aralarında baş verən insidentdə qatıq üçün divar arxasından çıxardığı xüsusi səslə onun diqqətini çəkməyi bacarıb.

Kanzinin zəkası təkcə dillə məhdudlaşmırdı.

O, eramızdan əvvəlki insanlar kimi daş alətlər hazırlamağı öyrənib. Əslində, bu istedad onun “bonobo dahisi” adlandırılmasına səbəb olub. Daha maraqlısı odur ki, o, od yandırmağı və yemək bişirməyi öyrənib. O, həmçinin video oyunlarına olan marağı ilə tanınırdı:

“Pac-Man” oynayır və “Minecraft”da son patronu məğlub edirdi.

Tədqiqatçılar onun problem həll etmə, öyrənmə və bu səviyyədə diqqəti toplamaq bacarığına heyran qaldılar. Kanzi insanlarla meymunlar arasındakı koqnitiv fərqin düşündüyümüz qədər böyük olmadığının canlı nümunəsi idi.

Təbii ki, Kanzinin uğuru mübahisəsiz qəbul edilmədi. Bəzi elm adamları onun etdiklərinin həqiqi bir dil olmadığını, əksinə inkişaf etmiş bir ünsiyyət forması olduğunu iddia etdilər. Lakin onun leksiqramları birləşdirərək, sözləri səsləyərək, jestlərlə ifadə gücünü artıraraq yeni mənalar yaratmaq bacarığı bu fərqi bulandırdı. Son araşdırmalar göstərir ki, primatların daha geniş səs tutumu və beyin quruluşu nitqə bizim düşündüyümüzdən daha yaxın ola bilər.

Aysel

Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:301
embedMənbə:https://sfera.az
archiveBu xəbər 03 İyun 2025 00:55 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Azərbaycanla tərəfdaşlıq yeni inkişaf perspektivləri açır

21 Noyabr 2026 20:18see370

Parisdə bugünkü etirazlara 21 mindən çox şəxs qatılıb

21 Noyabr 2026 21:24see241

Azərbaycanda regional tədris mərkəzinin yaradılması Dünya Bankı ilə müzakirə edilib

21 Noyabr 2026 15:42see238

Dünya iqtisadiyyatı təhlükə qarşısındadır KİV

22 Noyabr 2026 07:02see236

BOKT nin rəhbərliyinə təyinat olub

21 Noyabr 2026 14:31see230

Ekspert: Dövlət idarəçiliyinin rəqəmsallaşdırılması Azərbaycan iqtisadiyyatının rəqabət qabiliyyətini artırır

21 Noyabr 2026 17:24see230

Fermer ucuz satır, alıcı baha alır: Qiymət fərqi harada yaranır?

21 Noyabr 2026 14:38see226

La Liqa: Derbidə “sülh”

22 Noyabr 2026 00:06see224

Qızıl gələn il ucuzlaşacaq

21 Noyabr 2026 16:40see224

Mehriban Əliyeva və qızlarından Vyetnam mədəniyyətinə zərif ehtiram Foto

21 Noyabr 2026 15:21see223

Samvel Karapetyan: “Paşinyan müalicə olunmalıdır”

21 Noyabr 2026 17:14see220

Sumqayıtda gənc oğlan qətlə yetirilib

22 Noyabr 2026 04:55see215

Türkiyə Super Liqası: “Qalatasaray” evdə sevindi

22 Noyabr 2026 00:13see210

Allah uzaq tutsun, amma müharibə bizim işimizdir Hakan Fidan

22 Noyabr 2026 02:18see210

2026 cı ilin sonunda almaq üçün ən sərfəli iPhone modelləri

21 Noyabr 2026 21:07see208

SEPAH ABŞ nin hərbi bazalarını hədəf aldı

22 Noyabr 2026 00:43see208

Ötən gün götürülən narkotik vasitələrin həcmi açıqlandı

21 Noyabr 2026 16:00see208

İbrahim Kalın HƏMAS nümayəndə heyəti ilə Qəzzada atəşkəsi müzakirə etdi

22 Noyabr 2026 00:03see208

İran Bəhreyndə sənaye müəssisəsinə zərbə endirdi

22 Noyabr 2026 00:23see205

Milton qasırğası ABŞ də yaşayan azərbaycanlıların evlərini də vurdu

22 Noyabr 2026 07:05see202
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri