Dünyada iş tapmaq böyük problemə çevriləcək

İş dünyası növbəti beş ildə “sönmə səviyyəsində” transformasiyaya məruz qalacaq. 2030-cu ilə qədər insan əməyinə ehtiyacın demək olar ki, aradan qalxacağı, yalnız beş peşə qrupunun qalacağını proqnozlaşdırırlar.
Reyting.az xəbər verir ki, bunu süni intellekt üzrə ekspert Roman Yampolski deyib.
“Diary of CEO” podkastında çıxış edən doktor Yampolski 2027-ci ilə qədər ümumi süni intellektin (AGI) inkişaf etdiriləcəyini və bunun insanabənzər robot texnikası ilə birlikdə əmək bazarında inqilab edəcəyini bildirib:
“Beş il ərzində fiziki əmək tam avtomatlaşdırılacaq. 2030-cu ilə qədər işsizlik səviyyəsi görünməmiş səviyyəyə çatacaq. Mən 10 faizlik işsizlikdən yox, 99 faizlik işsizlikdən danışıram”.
Ekspertin fikrincə, şirkətlər xərc, sürət və səmərəlilik baxımından robotlara və süni intellektə insanlardan daha çox üstünlük verəcək və bu da “insanları işə götürməyi iqtisadi cəhətdən ağılsızlığa” çevirəcək.
Yampolskiyə görə, yalnız “insanların görməyə üstünlük verdiyi işlər” mövcud olacaq. Məsələn, bəzi insanlar güvən hissi səbəbindən hələ də mühasibatlıq və ya konsaltinq sahəsində bir insana ehtiyac duya bilər: “Uorren Baffet kimi insanlar insan mühasibindən istifadə edərdilər”.

Roman Yampolski
Mütəxəssis bildirib ki, “insan istehsalı” sənət əsərləri və ya əl işləri kiçik bazar payını qoruyacaq: “Bu, az qala fetiş olacaq. İnsan istehsalı olan məhsullara maraq davam edəcək, lakin bu, yalnız çox kiçik bir seqmenti qidalandıra bilər. Necə ki, əl istehsalı, yerli məhsullar kütləvi istehsal olunan mallardan baha satılır, insan tərəfindən hazırlanmış sənət və sənətkarlıq məhdud auditoriyaya müraciət edəcəkdir. Bundan əlavə, məsləhət, terapiya və psixologiya kimi insan təcrübəsinə və empatiyaya əsaslanan peşələr süni intellektə davamlı ola bilərlər”.
Yampolskinin fikrincə, hətta super intellekt əsrində də nələr yaşadığını səndən yaxşı heç kim bilmir və buna görə də insanlarla anlayış və əlaqə tələb edən peşələrin tamamilə yox olması gözlənilmir.
Mütəxəssis vurğulayıb ki, süni intellekt tamamilə nəzarətsiz qalmamalıdır. Buna görə də süni intellekt prosesləri üçün monitorinq, nəzarət və etik sərhədlər təyin etmək üçün ekspertlərə ehtiyac olacaq: “Süni intellektə tam nəzarət etmək mümkün olmaya bilər, lakin nəzarət prosesini beş deyil, əlli il ərzində həyata keçirmək mümkündür”.
Daha bir inkişaf edən sahə texnologiya ilə insanlar arasında körpü yaradan peşələr olacaq: “İnsanlar süni intellekti başa düşən, onu insanlara izah edə bilən şəxslərə ehtiyac duyacaqlar. Bu insanlar AI-nin şirkətlərə inteqrasiyasında mühüm rol oynayacaqlar”.
Yampolskinin proqnozları göstərir ki, süni intellekt təkcə işçi qüvvəsini deyil, həm də insanların cəmiyyətdəki yerini kökündən dəyişdirəcək. Ekspert deyir ki, texnoloji tərəqqini dayandırmaq mümkün olmasa da, insanlar bu transformasiyaya hazırlaşmalıdırlar:
“Gələcək artıq daha çox texnologiya ilə bağlı deyil, süni intellektin həyatımıza mənalı şəkildə inteqrasiyası ilə bağlıdır. Biz vaxt ala bilərik, lakin dəyişiklikləri dayandıra bilmərik”.

V. QULİYEV