Icma.az
close
up
RU
Menu

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

Litva, İslandiya və Estoniya yığmalarından inamlı qələbə Millətlər Liqası

Dişlər yaddaş kartımızdır?

Faiq Qarayev beynəlxalq turnirdə iştirak edəcək Azərbaycanın voleybol millisinin üzvləri ilə görüşüb FOTO

Yuxu ilə böyümə hormonu arasında yeni neyron əlaqəsi aşkar edilib

Bu hərəkətlər davam edərsə.. SEPAH generalı Bəhreyn hökümətini HƏDƏLƏDİ

45 min dollardan Walmart rəflərinə: Bir qadının qəhvə alternativi biznesi

Diş əti qanaması hansı daxili xəstəliklərin əlamətidir?

İnsanlar “halal haram”dan bezib: Yeni tələb hansı təhlükəyə yol açır?

İnsanlar “halal haram”dan bezib: Yeni tələb hansı təhlükəyə yol açır?

Olke.az saytına istinadən Icma.az xəbər verir.

“Son illərdə Azərbaycanda və ümumiyyətlə İslam dünyasında inanclı insanların yanaşmasında nəzərəçarpacaq bir transformasiya yaşanır”. 

Bu sözləri Ölkə.Az-a açıqlamasında ilahiyyatçı Fərid Abdulla inanclı insanların getdikcə klassik ruhanilərdən daha çox müasir düşüncəli, psixoloji və sosioloji yanaşması olan ilahiyyatçılardan fikir alması barədə danışarkən deyib. o bildirib ki, müasir dövrdə ruhanilik halal-haram məsələlərini çatdırmaqdan daha çox məna kəsb edir:

“İnsanlar artıq sadəcə fiqhi suallarla kifayətlənmir. Onlar öz iç dünyalarına, ailə münasibətlərinə, cəmiyyətlə əlaqələrinə, travmalarına və psixoloji zəmində yaşadıqları ziddiyyətlərə dini bir baxış axtarırlar. Bu isə yeni bir ruhani modelinə tələbat yaradıb: dinin həm ruha, həm ağıla, həm də gündəlik həyata toxunduğu bir model.
Əvvəllər ruhanilər daha çox haram-halal sərhədləri çəkən, müctəhidlərin fətvalarını çatdıran bir funksiyada idilər. İndi isə bu, yetərli sayılmır. Çünki bir insan “halal qazanc” qazanmaqla kifayətlənmir, qazandıqlarının ailədə necə paylaşılacağı, münasibətləri necə quracağı, övladını hansı tərzdə tərbiyə edəcəyi kimi suallarla üz-üzə qalır. Dinə bu cür suallarla yanaşan insanlar, təbii olaraq, daha dərin cavab istəyirlər. 
Müasir ilahiyyatçılar, xüsusilə həm də psixoloji və sosioloji savadı olanlar bu ehtiyaca cavab verə bilirlər. Onlar yalnız hökm demirlər, izah edirlər, yalnız çağırmırlar, müşayiət edirlər, yalnız günahı göstərmirlər, onun səbəbini anlamağa çalışırlar.

F.Abdullanın sözlərinə görə, bu dəyişikliyin müsbət tərəfi olduğu kimi, təhlükəli yönləri də var:

“Təəssüf ki, bəzi insanlar bu yeni ruhani modelinə olan ehtiyacı anlayıb, onu öz şəxsi maraqları üçün bir vasitəyə çevirirlər. Onlar müasir olmaq adı ilə dinin sabit sütunlarını sarsıdır, öz fikirlərini “dini zərurət” kimi təqdim edirlər. Din artıq populist cümlələrlə, səhnə tərzi ilə, emosiya manipulyasiyası ilə bir şouya çevrilir. 
Yəni müasirlik adı ilə yerə, öz rəy və zövqlərinə uyğun bir din formalaşdırır, insanları da buna dəvət edirlər.
Bu adamlar “Allah adından danışdıqlarını” deyərək, Quranın və sünnənin ruhunu qurban verirlər. Halbuki müasir olmaq, əsasları inkar etmək demək deyil. Əksinə, bu əsasları zamanın dili ilə izah etməkdir. Amma bəziləri üçün bu, sadəcə “dini istədiyim kimi yozmaq” anlamına gəlir. Beləliklə, cəmiyyətin bir hissəsi doğru axtarış içində olarkən, digər bir hissəsi saxta rahatlıqla aldadılır.
Üstəlik, dini xurafat bilən, İslam qaydalarını yad ünsür sayan bəzi adamlar bu parçalayıcı ilahiyyatçılara dəstək verir ki, onlar daxilən bunu bir az da sarsıtsınlar. Çünki bunu özləri edə bilmirlər”.

İlahiyyatçı deyib ki, mövcud mənzərə dində dərin parçalanmalar, ziddiyyətlər, təfriqələr yaradır:
“Ənənəvi ruhani təbəqəsi ilə bu “müasir” yanaşmanı sərgiləyənlər arasında uçurum dərinləşir. İnsanlar isə arada qalır. “Kefli İsgəndər” obrazlı müasir ilahiyyatçılar bununla kifayətlənmir, özləri kimi düşünməyənlərə qarşı xalqı qaldırırlar. 

Hər bir halda burada ümidverici notlar da görmək olar. Çünki bu hallar müasir dünyada xalqın dini ehtiyaclarını tənzimləməkdə səy göstərən, milli-mənəvi ruhiyyəli, sağlam din xadimləri də yetişdirir”.

Billurə Yunus

Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:169
embedMənbə:https://olke.az
archiveBu xəbər 02 İyun 2025 19:03 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

17 Noyabr 2026 09:13see404

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

17 Noyabr 2026 01:11see324

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

16 Noyabr 2026 22:45see303

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

17 Noyabr 2026 04:19see302

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

17 Noyabr 2026 05:32see299

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

16 Noyabr 2026 23:43see291

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

17 Noyabr 2026 23:52see280

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

17 Noyabr 2026 01:42see277

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

17 Noyabr 2026 13:59see273

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

17 Noyabr 2026 09:14see259

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

18 Noyabr 2026 01:28see255

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

17 Noyabr 2026 23:20see251

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

17 Noyabr 2026 14:53see237

Litva, İslandiya və Estoniya yığmalarından inamlı qələbə Millətlər Liqası

16 Noyabr 2026 23:35see232

Dişlər yaddaş kartımızdır?

17 Noyabr 2026 13:42see216

Faiq Qarayev beynəlxalq turnirdə iştirak edəcək Azərbaycanın voleybol millisinin üzvləri ilə görüşüb FOTO

17 Noyabr 2026 14:52see212

Yuxu ilə böyümə hormonu arasında yeni neyron əlaqəsi aşkar edilib

17 Noyabr 2026 12:44see195

Bu hərəkətlər davam edərsə.. SEPAH generalı Bəhreyn hökümətini HƏDƏLƏDİ

18 Noyabr 2026 02:03see185

45 min dollardan Walmart rəflərinə: Bir qadının qəhvə alternativi biznesi

17 Noyabr 2026 14:53see176

Diş əti qanaması hansı daxili xəstəliklərin əlamətidir?

17 Noyabr 2026 23:18see175
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri