Icma.az
close
up
RU
Səssiz epidemiya həyəcanı: 5 ildə 460 faiz artıb, sürətlə yayılır və ölümcül olur

Səssiz epidemiya həyəcanı: 5 ildə 460 faiz artıb, sürətlə yayılır və ölümcül olur

Qaynarinfo portalından əldə olunan məlumata əsasən, Icma.az xəbər verir.

ABŞ-da ən güclü antibiotiklərə belə müqavimət göstərən ölümcül NDM-CRE adlı bakteriya ciddi təhlükə siqnalı verib. 

Qayanrinfo xəbər verir ki, mütəxəssislərin sözlərinə görə, bu bakteriya artıq qlobal bir sağlamlıq böhranına çevrilib. Sakit şəkildə yayılır, çox vaxt səhv diaqnoz qoyulur və müalicəsi demək olar ki, mümkünsüz hala gəlir.

ABŞ Xəstəliklərə Nəzarət və Qarşısının Alınması Mərkəzinin (CDC) məlumatına görə, bu "süper bakteriya" son illərdə sürətlə yayılıb və yalnız ABŞ üçün deyil, bütün dünya üçün böyük təhdidə çevrilib.

CDC-nin laboratoriya məlumatlarına əsasən, 2019–2023-cü illər arasında NDM-CRE bakteriyasının yayılması ölkə üzrə 460 faizdən çox artıb. Bu bakteriya, "karbapenemə davamlı enterobakteriyalar" (CRE) adlı daha geniş və təhlükəli qrupa daxildir.

NDM-CRE "Yeni Dehli metallo-beta-laktamaz" (NDM) adlı ferment istehsal edərək antibiotiklərin təsirini sıradan çıxarır. Buna görə də, demək olar ki, bütün antibiotiklərə qarşı müqavimət qazanır.

CDC-yə görə, təkcə 2020-ci ildə ABŞ-da bu bakteriya 12 min 700 yoluxmaya və 1100 ölümə səbəb olub. Yoluxmalar əsasən sidik yollarında, pnevmoniya, qan infeksiyaları və açıq yaralarda müşahidə olunur. Ən böyük risk isə zəif immunitetli şəxslərdə və xəstəxana mühitində yaranır.

CDC-nin epidemoloqu Daniell Rankin bildirib ki:

"NDM-CRE-dəki kəskin artım ən ağır bakterial infeksiyaları müalicə etmək imkanımızı ciddi şəkildə məhdudlaşdırır. Düzgün müalicəni seçmək heç vaxt bu qədər çətin olmamışdı".

"Fox News"un tibbi analitiki Mark Siqel isə bu vəziyyəti "çox narahatedici tendensiya” adlandıraraq qeyd edib ki, əsas səbəblərdən biri antibiotiklərin həddindən artıq və yanlış istifadəsidir. Onun sözlərinə görə, bu problem yalnız ABŞ-la məhdudlaşmır, dünya üzrə antibiotiklərə davamlı mikroorqanizmlər yayılmaqdadır.

Nyu Cersidəki "Hackensack Meridian" Araşdırma və İnnovasiya Mərkəzinin baş elmi rəhbəri Devid Perlin isə deyib ki, dərman sənayesi bu bakteriyalara qarşı yeni antibiotiklər hazırlamağa kifayət qədər maraq göstərmir, çünki gəlir marjası aşağıdır və investisiya geri dönüşü uzun müddət tələb edir.

O, "NDM-CRE" bakteriyasının daima mutasiya edərək immun sistemi aldatmaq üçün yeni mexanizmlər inkişaf etdirdiyini bildirib. Bu isə xüsusilə yaşlılar, xərçəng xəstələri və orqan köçürülməsi keçirmiş şəxslər üçün ölümcül nəticələr doğura bilər.

Mütəxəssislər hesab edirlər ki, xəstəxanalar daha sürətli və dəqiq test imkanlarına sahib olmalı, tibbi personal bu mövzuda xüsusi təlim keçməlidir. Dr. Perlin xəstələrin də daha diqqətli davranaraq həkimlərinə israrla antibiotik müqaviməti riskini xatırlatmalarının vacibliyini vurğulayıb.

NDM-CRE yalnız xəstəxanalarda deyil, qocalar evlərində, reabilitasiya mərkəzlərində və hətta ictimai mühitlərdə də yayılma potensialına malikdir. Dr. Siqel, xüsusilə immuniteti zəif şəxslərin olduğu məkanlarda dezinfeksiya tədbirlərinin artırılmasının vacibliyini qeyd edib.

Son araşdırmalara görə, geniş istifadə edilən bəzi ağrıkəsicilər bu bakteriyaların inkişafını sürətləndirə bilər. Hələ ilkin mərhələdə olan bu nəticələrə baxmayaraq, alimlər dərmanların lazımsız istifadəsinin prosesi daha da sürətləndirdiyi fikrindədir.

Aydın

Ən son xəbərləri və yenilikləri almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:198
embedMənbə:https://qaynarinfo.az
archiveBu xəbər 26 Sentyabr 2025 17:29 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

17 Noyabr 2026 23:52see364

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

18 Noyabr 2026 01:28see341

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

17 Noyabr 2026 23:20see330

Dünya onların görüşünə köklənib: Müharibələrə son qoyulacaq?

18 Noyabr 2026 13:51see275

Diş əti qanaması hansı daxili xəstəliklərin əlamətidir?

17 Noyabr 2026 23:18see274

İki zəhərli ilanı təyyarəyə keçirmək istədi

17 Noyabr 2026 23:17see252

Braziliya millisindən darmadağın: Vinisius het trik etdi

18 Noyabr 2026 00:46see239

Bu hərəkətlər davam edərsə.. SEPAH generalı Bəhreyn hökümətini HƏDƏLƏDİ

18 Noyabr 2026 02:03see239

Səhiyyədə gizli qalan vergi problemi gündəmə gəldi

18 Noyabr 2026 12:19see234

Söküntü başlamazdan əvvəl vətəndaşlar əmlaklarını qiymətləndirməlidir? Açıqlama

18 Noyabr 2026 14:55see234

Bossların bossu” vəfat etdi Pablo Eskobarla əməkdaşlıq edib

18 Noyabr 2026 01:52see224

Polad Həşimovun anası xəstəxanadan evə buraxılıb TƏBİB

18 Noyabr 2026 01:24see222

Nənə tarladan 20 min qiyməti olan qızıl tapıb

18 Noyabr 2026 02:56see218

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see208

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

18 Noyabr 2026 18:31see207

“Səhiyyə sahəsində vergi və sosial ödənişlərə yenidən baxılmalıdır”

18 Noyabr 2026 12:29see207

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see190

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see188

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see187

Vətən müharibəsinin xronikası: 16 oktyabrda Xocavəndin bir sıra kəndləri işğaldan azad edilib

18 Noyabr 2026 04:19see181
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri