Icma.az
close
up
RU
Səssiz epidemiya həyəcanı: 5 ildə 460 faiz artıb, sürətlə yayılır və ölümcül olur

Səssiz epidemiya həyəcanı: 5 ildə 460 faiz artıb, sürətlə yayılır və ölümcül olur

Qaynarinfo portalından əldə olunan məlumata əsasən, Icma.az xəbər verir.

ABŞ-da ən güclü antibiotiklərə belə müqavimət göstərən ölümcül NDM-CRE adlı bakteriya ciddi təhlükə siqnalı verib. 

Qayanrinfo xəbər verir ki, mütəxəssislərin sözlərinə görə, bu bakteriya artıq qlobal bir sağlamlıq böhranına çevrilib. Sakit şəkildə yayılır, çox vaxt səhv diaqnoz qoyulur və müalicəsi demək olar ki, mümkünsüz hala gəlir.

ABŞ Xəstəliklərə Nəzarət və Qarşısının Alınması Mərkəzinin (CDC) məlumatına görə, bu "süper bakteriya" son illərdə sürətlə yayılıb və yalnız ABŞ üçün deyil, bütün dünya üçün böyük təhdidə çevrilib.

CDC-nin laboratoriya məlumatlarına əsasən, 2019–2023-cü illər arasında NDM-CRE bakteriyasının yayılması ölkə üzrə 460 faizdən çox artıb. Bu bakteriya, "karbapenemə davamlı enterobakteriyalar" (CRE) adlı daha geniş və təhlükəli qrupa daxildir.

NDM-CRE "Yeni Dehli metallo-beta-laktamaz" (NDM) adlı ferment istehsal edərək antibiotiklərin təsirini sıradan çıxarır. Buna görə də, demək olar ki, bütün antibiotiklərə qarşı müqavimət qazanır.

CDC-yə görə, təkcə 2020-ci ildə ABŞ-da bu bakteriya 12 min 700 yoluxmaya və 1100 ölümə səbəb olub. Yoluxmalar əsasən sidik yollarında, pnevmoniya, qan infeksiyaları və açıq yaralarda müşahidə olunur. Ən böyük risk isə zəif immunitetli şəxslərdə və xəstəxana mühitində yaranır.

CDC-nin epidemoloqu Daniell Rankin bildirib ki:

"NDM-CRE-dəki kəskin artım ən ağır bakterial infeksiyaları müalicə etmək imkanımızı ciddi şəkildə məhdudlaşdırır. Düzgün müalicəni seçmək heç vaxt bu qədər çətin olmamışdı".

"Fox News"un tibbi analitiki Mark Siqel isə bu vəziyyəti "çox narahatedici tendensiya” adlandıraraq qeyd edib ki, əsas səbəblərdən biri antibiotiklərin həddindən artıq və yanlış istifadəsidir. Onun sözlərinə görə, bu problem yalnız ABŞ-la məhdudlaşmır, dünya üzrə antibiotiklərə davamlı mikroorqanizmlər yayılmaqdadır.

Nyu Cersidəki "Hackensack Meridian" Araşdırma və İnnovasiya Mərkəzinin baş elmi rəhbəri Devid Perlin isə deyib ki, dərman sənayesi bu bakteriyalara qarşı yeni antibiotiklər hazırlamağa kifayət qədər maraq göstərmir, çünki gəlir marjası aşağıdır və investisiya geri dönüşü uzun müddət tələb edir.

O, "NDM-CRE" bakteriyasının daima mutasiya edərək immun sistemi aldatmaq üçün yeni mexanizmlər inkişaf etdirdiyini bildirib. Bu isə xüsusilə yaşlılar, xərçəng xəstələri və orqan köçürülməsi keçirmiş şəxslər üçün ölümcül nəticələr doğura bilər.

Mütəxəssislər hesab edirlər ki, xəstəxanalar daha sürətli və dəqiq test imkanlarına sahib olmalı, tibbi personal bu mövzuda xüsusi təlim keçməlidir. Dr. Perlin xəstələrin də daha diqqətli davranaraq həkimlərinə israrla antibiotik müqaviməti riskini xatırlatmalarının vacibliyini vurğulayıb.

NDM-CRE yalnız xəstəxanalarda deyil, qocalar evlərində, reabilitasiya mərkəzlərində və hətta ictimai mühitlərdə də yayılma potensialına malikdir. Dr. Siqel, xüsusilə immuniteti zəif şəxslərin olduğu məkanlarda dezinfeksiya tədbirlərinin artırılmasının vacibliyini qeyd edib.

Son araşdırmalara görə, geniş istifadə edilən bəzi ağrıkəsicilər bu bakteriyaların inkişafını sürətləndirə bilər. Hələ ilkin mərhələdə olan bu nəticələrə baxmayaraq, alimlər dərmanların lazımsız istifadəsinin prosesi daha da sürətləndirdiyi fikrindədir.

Aydın

Ən son xəbərləri və yenilikləri almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:184
embedMənbə:https://qaynarinfo.az
archiveBu xəbər 26 Sentyabr 2025 17:29 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Balıq bazarında bahalaşma var (Video)

14 Noyabr 2026 21:02see331

Gələn il qeyri dövlət müəssisələri büdcədən 130 mln. manata yaxın subsidiya alacaq

14 Noyabr 2026 18:04see322

Ədalət Partiyasında şairlə səmimi görüş

14 Noyabr 2026 17:43see312

Yuğ Teatrında Ana tamaşasının premyerası keçirilib FOTOLAR

14 Noyabr 2026 20:23see305

Avropa siyasi məkanında aparılan müzakirələrdə Azərbaycan fəal iştirak edir

14 Noyabr 2026 19:16see304

Musiqi dünyasında tarixi ilk: İnsan deyil, amma ilin ən yaxşı ifaçısı seçildi

15 Noyabr 2026 00:00see276

Kanadada minlərlə tələbə etiraz aksiyası keçirdi

15 Noyabr 2026 00:51see274

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

15 Noyabr 2026 04:05see267

Rusların təxminən 90 faizi son üç ildə kredit götürdüyünü etiraf edib

14 Noyabr 2026 19:30see267

Ermənistanı Avropa İttifaqının tərkibində görürəm Paşinyan

14 Noyabr 2026 19:50see264

Zülalla ən zəngin çərəz

15 Noyabr 2026 03:04see252

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

15 Noyabr 2026 04:36see249

Britaniya Rusiya hərbi bazalarını vurmalıdır

15 Noyabr 2026 01:26see247

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

15 Noyabr 2026 05:06see246

Bitkoinin qiyməti 66 min dollardan aşağı düşdü

15 Noyabr 2026 01:34see215

Həftədə bir məşq fiziki formanı və sağlamlığı yaxşılaşdıra bilərmi?

14 Noyabr 2026 21:54see214

Məşhur model milyarderə ərə getdi

15 Noyabr 2026 00:26see206

Türkiyəli aktyor ev sahibi ilə məhkəməni uddu Kirayə qalmaqalı

14 Noyabr 2026 22:18see190

Bakını qoyub Ağstafaya köçdü 87 yaşlı Xalq artistinin həyatı necə keçir?

15 Noyabr 2026 15:50see190

Yuxusuzluq infarkt və insult riskini artırır Həkimdən xəbərdarlıq

15 Noyabr 2026 14:28see188
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri