Tək bir səbəblə hər il 32 min nəfər xərçəng olur Yeni araşdırma ŞOK ETDİ

İngiltərədə aparılan son araşdırma ölkədə demək olar ki, hər yetkinin həzm sağlamlığı üçün həyati əhəmiyyətə malik olan lif qəbulunda ciddi çatışmazlıq yaşadığını üzə çıxarıb. Britaniyanın Milli Səhiyyə Xidməti (NHS) yetkinlərin gündə ən azı 30 qram lif qəbul etməli olduğunu bildirir. Bu miqdar təxminən beş porsiya meyvə-tərəvəz, iki qalın dilim tam buğda çörəyi və bir böyük qabıqlı kartofa bərabərdir. Lakin mövcud statistika yetkinlərin 96 faizinin bu hədəfə çata bilmədiyini göstərir.

Yenisabah.az xəbər verir ki, hesabata əsasən, aşağı lif qəbulu ilə birbaşa əlaqəli olan bağırsaq xərçəngi halları İngiltərədə sürətlə artır. Xüsusilə 50 yaşdan aşağı şəxslərdə 2007-2017-ci illər arasında bu xəstəliyin illik orta artım tempi 3,6 faiz təşkil edib. Alimlər bu artışı təəccüblə qarşılayaraq, problemin qlobal miqyasda ciddi ictimai sağlamlıq böhranına çevrildiyi barədə xəbərdarlıq edirlər.

Araşdırmalar göstərib ki, İngiltərədə qeydə alınan bağırsaq xərçəngi hallarının ən azı 28 faizi lif çatışmazlığı ilə bağlı inkişaf edir. Həzm sistemini dəstəkləyən və toxluq hissini artıran lifin çatışmazlığı xəstəliyin yayılmasında əsas amillərdən biri hesab olunur.

2019-2023-cü illərdə aparılan Milli Pəhriz və Qidalanma Tədqiqatına əsasən, hər 10 uşaqdan yalnız biri gündəlik tövsiyə olunan beş porsiya meyvə-tərəvəz qəbul edir. Bundan əlavə, uşaqların 90 faizi gündəlik şəkər qəbulunu normadan artıq istifadə edir. Yetkinlərin isə cəmi 19 faizi sərbəst şəkər istifadəsində müəyyən edilən həddi keçmir.

NHS yetkinlərin gündə 30 qramdan (təxminən yeddi çay qaşığı) çox sərbəst şəkər qəbul etməməsini tövsiyə edir. Uşaqlar üçün isə bu miqdar yaşa görə 5-6 çay qaşığı arasında dəyişir. Sərbəst şəkər — tort, şokolad, şirniyyat və aromatlaşdırılmış qatıq kimi məhsullara sonradan əlavə edilən şəkər növünü əhatə edir.

Təkcə lif və şəkər deyil, doymuş yağ istehlakı da İngiltərə əhalisi üçün narahatedici səviyyədədir. NHS-nin tövsiyə etdiyi gündəlik həddi aşan istehlak göstəricilərinə əsasən, uşaqların 85 faizi və yetkinlərin 82 faizi bu limiti keçir.

Xüsusilə 11-18 yaş qrupunda olan uşaqlar gündə cəmi 2,8 porsiya meyvə-tərəvəz istehlak edir və yalnız 9 faizi “Gündə 5 porsiya” tövsiyəsinə əməl edir. Yetkinlər arasında isə bu göstərici 17 faizə qədər yüksəlir.

İngiltərədə hər il təxminən 32 min nəfərə bağırsaq xərçəngi diaqnozu qoyulur. Bu xəstəlik ölkədə ən çox rast gəlinən üçüncü xərçəng növü sayılır. Alimlər xəstəlik sayının artmasında ətraf mühitin çirklənməsi, piylənmə və içməli suda mikroplastiklərin olması kimi bir sıra amillərin də rol oynaya biləcəyini bildirirlər.

Rəvan Rzazadə