Icma.az
close
up
RU
Menu

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

Bəxtiyar Aslanbəyli: AÇG də sərbəst qaz layihəsi üzrə işlər qrafikə və büdcəyə uyğun aparılır

İstehlakçıları hansı hallarda aldadırlar? 41 protokol tərtib edilib

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

Xərçəngə səbəb olan qidalar Siyahı yeniləndi

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

Bakıda 8 yaşlı uşağın ödündən kista çıxarıldı

Azərbaycan Milli İncəsənət Muzeyinin direktoru Şirin Məlikova Türkiyədə beynəlxalq konqresdə çıxış edib (Foto)

Yaddaşı gücləndirən burun damcıları siçanlar üzərində sınaqdan KEÇİRİLDİ

Ağ Ev Trampın sammit zamanı yatması barədə məlumatları təkzib edib

Elxan Səmədov: Xankəndi azarkeşlərinin komandalarını öz şəhərlərində dəstəkləməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır

“Eyni tempdə davam edirik” Rui Jorje

Azərişıq ASC elektroenergetika sektorunda əldə olunan nailiyyətləri beynəlxalq enerji forumunda təqdim edib

DİN və Baş Prokurorluq 2 noyabr mitinqinin təşkilatçılarına xəbərdarlıq edib

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

"Sabah" "Sumqayıt"ı darmadağın etdi

İraola: “Belə bir şey baş verməməlidir”

Tramp: Putin Ukraynadakı müharibəni diplomatik yolla bitirmək istədiyini açıq şəkildə bildirib

Zəngəzurla bağlı İranın istəmədiyi oldu: Bu fəlakətdir

Zəngəzurla bağlı İranın istəmədiyi oldu: Bu fəlakətdir

Sherg.az saytından əldə olunan məlumata görə, Icma.az məlumat yayır.

Avqustun 8-də ABŞ Prezidenti Donald Trampın vasitəçiliyi ilə Azərbaycan və Ermənistan arasında əldə edilmiş sülh razılaşmasında ən çox uduzan tərəf İrandır.

Teleqraf xəbər verir ki, bu barədə “The Hill” yazıb.

Tramp avqustun 8-də Vaşinqtonda Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev və Ermənistan Baş naziri Nikol Paşinyanla görüşünü xatırladan ABŞ nəşri bildirib:

“Bu, sülh üçün bəziləri üçün qələbə kimi görünə bilər, amma İran üçün strateji fəlakətdir.

Müqavilə Azərbaycan (onun əsas hissəsi) ilə Ermənistan və İran arasında sıxışdırılmış eksklavı Naxçıvan arasında birbaşa avtomobil əlaqəsi yaradır. Yol Ermənistan ərazisindən keçəcək və İrəvanın suverenliyi və nəzarəti altında qalacaq. Beləliklə, xətt İrandan yan keçir və Vaşinqtona Cənubi Qafqazda qalıcı mövqe tutmasını təmin edir.

İran onilliklər ərzində regional tranzit rıçaqlarını qorumaq üçün coğrafi yaxınlığına güvənirdi. Bu dəhlizlə (Zəngəzur) bu üstünlük eroziyaya uğradı. ABŞ Vaşinqtonda “Beynəlxalq Sülh və Rifah üçün Tramp Marşrutu” və ya TRIPP kimi markalanmış yolla bağlı 99 illik güzəşt əldə etdi.

İranın Qafqazdakı uğursuzluğu təkcə təcrid məsələsi deyil, daha geniş məsələnin bir hissəsidir: İranın xarici siyasət uğursuzluqları bir-bir üzə çıxır.

İranın Suriyada Bəşər Əsədi hakimiyyətdə saxlamaq üçün baha başa gələn səyləri iflasa uğradı və on ildən çox davam edən maliyyə və hərbi öhdəliklərinin üzərindən xətt çəkdi. Livanda “Hizbullah”ın mövqeyi ciddi şəkildə zəifləyib.

12 günlük müharibə İsrail və ABŞ-nin İranın hərbi və nüvə obyektlərinə hava zərbələri endirməsi, yüksək səviyyəli komandirlərin öldürülməsi və infrastrukturun zədələnməsi ilə nəticələndi. Tehranın cavabı diqqətlə məhdudlaşdırılmış raket zərbələri oldu, bunu hərtərəfli eskalasiyaya səbəb olmadan etdi. Baş verənlər İranın çəkindirmə mövqeyində zəiflikləri üzə çıxardı”.

“Hill” hesab edir ki, İranın daxili mühiti də eyni dərəcədə kövrəkdir: “Hərbi toqquşmalar hələ də xarici düşmənlərə qarşı müəyyən birlik yarada bilər, amma bu, parçalanmış siyasi sistemin fonunda tez bir zamanda söndü”.

Nəşr qeyd edib ki, 40 ildən çoxdur İranı idarə edən molla rejiminin ölkədə inflyasiya, iqtisadi durğunluq, elektrik və su qıtlığı yaradan, beynəlxalq sanksiyalara səbəb olan siyasətindən güclü ictimai qəzəb var:

“Daxili zəifliklərin hər biri strateji mənzərəni mürəkkəbləşdirir: İran ayrı-ayrı xarici təzyiq nöqtələri ilə üz-üzədir, yeni şokları udmaq qabiliyyəti isə getdikcə zəifləyir.

Prezident Məsud Pezeşkian öz ölkəsində “islahatçı imic” nümayiş etdirir, amma səlahiyyətləri məhduddur. Amma onun təzyiqlə üzləşən islahatçı ritorikası sistemin kövrəkliyini ifşa etmək riski də daşıyır.

İranın siyasi sisteminin mövcudluğu həm simvolik, həm də fiziki olaraq Ali rəhbər Xameneiyə bağlı qalmaqda davam edir. Xameneinin nüfuzunun aşınması sistemin böhranını sürətlə dərinləşdirə bilər”.

Nəşr vurğulayıb ki, Zəngəzur dəhlizi ilə bağlı razılaşma Tehranın regional tranzit tənliyində təsirini və həm Bakı, həm də Ankara üzərində təsir rıçaqlarını azaldır:

“Daxildəki ağır durumla Zəngəzur dəhlizi birlikdə götürüldükdə, bütün bunlar İran üçün həm strateji, həm də iqtisadi uğursuzluqlar gətirir. Bu, İran ərazisindən yan keçən daimi marşrut yaradır, ABŞ-nin Cənubi Qafqazda uzunmüddətli rolunu özündə cəmləşdirir və Tehranın təsir rıçaqlarını azaldır. Əsəd rejiminin süqutu, Livanda “Hizbullah”ın zəifləməsi, İsraillə müharibə zamanı hərbi zəifliklərin ifşası və ölkə daxilində gərginliyin artmasına əlavə olaraq, ümumi balans Tehrana qarşı əhəmiyyətli dərəcədə dəyişir.

Xaricdəki hər bir strateji məğlubiyyət daxili birliyi pozur. Xarici itkilər çoxmillətli, iqtisadi cəhətdən gərgin və siyasi cəhətdən məhdud sistemə daxili təzyiqləri gücləndirir və siyasi qeyri-sabitlik riskini artırır. Bu ssenari regionun güc balansını yenidən nizamlaya bilər.

Zəngəzur dəhlizi İranın regional təsirinin növbəti uğursuzluğu kimi qəbul edilir. Güvən və ittifaqları bərpa etmədən, hər bir xarici uğursuzluq evdə qeyri-sabitliyi qidalandırmaq və parçalanmanı sürətləndirmək riski daşıyır”.

Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:142
embedMənbə:https://sherg.az
archiveBu xəbər 05 Sentyabr 2025 15:31 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

19 Noyabr 2026 19:51see352

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see333

Bəxtiyar Aslanbəyli: AÇG də sərbəst qaz layihəsi üzrə işlər qrafikə və büdcəyə uyğun aparılır

19 Noyabr 2026 15:22see313

İstehlakçıları hansı hallarda aldadırlar? 41 protokol tərtib edilib

19 Noyabr 2026 17:17see307

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see305

Xərçəngə səbəb olan qidalar Siyahı yeniləndi

19 Noyabr 2026 18:59see297

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

20 Noyabr 2026 06:19see288

Bakıda 8 yaşlı uşağın ödündən kista çıxarıldı

19 Noyabr 2026 19:14see272

Azərbaycan Milli İncəsənət Muzeyinin direktoru Şirin Məlikova Türkiyədə beynəlxalq konqresdə çıxış edib (Foto)

19 Noyabr 2026 18:45see272

Yaddaşı gücləndirən burun damcıları siçanlar üzərində sınaqdan KEÇİRİLDİ

20 Noyabr 2026 00:00see257

Ağ Ev Trampın sammit zamanı yatması barədə məlumatları təkzib edib

19 Noyabr 2026 21:00see251

Elxan Səmədov: Xankəndi azarkeşlərinin komandalarını öz şəhərlərində dəstəkləməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır

20 Noyabr 2026 00:06see242

“Eyni tempdə davam edirik” Rui Jorje

20 Noyabr 2026 21:10see233

Azərişıq ASC elektroenergetika sektorunda əldə olunan nailiyyətləri beynəlxalq enerji forumunda təqdim edib

19 Noyabr 2026 17:30see229

DİN və Baş Prokurorluq 2 noyabr mitinqinin təşkilatçılarına xəbərdarlıq edib

20 Noyabr 2026 06:10see228

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

20 Noyabr 2026 07:19see226

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see222

"Sabah" "Sumqayıt"ı darmadağın etdi

20 Noyabr 2026 21:17see217

İraola: “Belə bir şey baş verməməlidir”

20 Noyabr 2026 21:35see214

Tramp: Putin Ukraynadakı müharibəni diplomatik yolla bitirmək istədiyini açıq şəkildə bildirib

20 Noyabr 2026 22:14see210
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri