Tokayevdən Əliyevə yüksək etimad: Qazaxıstan Azərbaycan münasibətlərində yeni mərhələ

"Qazaxıstanın dövlət protokolunda müşahidə edilən son hadisə, Prezident Qasım-Jomart Tokayevin Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevi şəxsən hava limanında qarşılaması və eyni təntənə ilə yola salması təkcə diplomatik nəzakət jesti kimi yox, həm də Türküstan (Orta Asiya) və Cənubi Qafqaz münasibətlər sistemində formalaşan yeni geosiyasi gerçəkliyin rəmzi kimi dəyərləndirilməlidir".

Bu fikirləri Oxu.Az-a açıqlamasında Milli Məclisin deputatı Elçin Mirzəbəyli deyib.

O bildirib ki, dövlət başçıları səviyyəsində belə bir münasibət müsbət anlamda ənənəvi diplomatik çərçivələri aşaraq, siyasi etimadın, qarşılıqlı hörmətin və strateji tərəfdaşlığın dərinliyini nümayiş etdirir:

"Tokayevin bu addımı, əslində, Azərbaycan Prezidentinin regiondakı roluna və nüfuzuna verilən yüksək qiymətin təzahürüdür. İlham Əliyev son illərdə yalnız Azərbaycanın milli maraqlarını təmin edən lider kimi deyil, eyni zamanda regionda sabitlik və inteqrasiya proseslərinin təşəbbüskarı kimi çıxış edir. Onun həyata keçirdiyi ardıcıl və prinsipial siyasət nəticəsində Cənubi Qafqazda yeni siyasi nizam formalaşıb. Azərbaycan beynəlxalq hüquq normalarına əsaslanaraq ərazi bütövlüyünü bərpa edib və müstəqil qərar vermək iqtidarında olan mərkəz kimi tanınıb. Qazaxıstan rəhbərliyinin bu reallığı açıq şəkildə etiraf etməsi, İlham Əliyevə "görkəmli lider" dəyərləndirməsi ilə xitab etməsi postsovet məkanında siyasi liderlik modelinin faktiki olaraq Bakının təcrübəsi əsasında formalaşdığını göstərir".

"Tokayevin görüş zamanı və mətbuat konfransında iki dəfə "görkəmli lider" ifadəsini işlətməsi təsadüfi deyil. Bu ifadə, diplomatik ritorikadan kənar, siyasi məzmun daşıyan açıq bir mesajdır. Qazaxıstan Prezidenti bununla Azərbaycan liderinin beynəlxalq arenada qazandığı etimad və nüfuzun Orta Asiya ölkələri üçün də nümunə olduğunu vurğulayır. İlham Əliyev təkcə Azərbaycanın deyil, bütövlükdə türkdilli dövlətlərin siyasi düşüncəsində müstəqil, rasional və praqmatik lider obrazını formalaşdırıb. O, region dövlətlərinin müstəqil qərar qəbul etmək, qlobal təzyiqlər qarşısında milli maraqları qorumaq yolunda izlədiyi modeli təmsil edir", - deyə deputat vurğulayıb.

Onun sözlərinə görə, bu cür münasibət eyni zamanda Türk Dövlətləri Təşkilatı çərçivəsində Azərbaycan-Qazaxıstan münasibətlərinin strateji mahiyyətini göstərir:

"İlham Əliyev və Qasım-Jomart Tokayevin liderliyi altında iki ölkə arasında iqtisadi, nəqliyyat, enerji və humanitar sahələrdə əməkdaşlıq yeni səviyyəyə yüksəlib. Transxəzər nəqliyyat dəhlizinin reallaşması istiqamətində Qazaxıstanın fəal iştirakı məhz bu etimad mühitinin nəticəsidir. Tokayevin şəxsən hava limanına gələrək Azərbaycan Prezidentini həm qarşılaması, həm də yola salması diplomatik protokolda yalnız yüksək etimada və diqqətə layiq strateji müttəfiqlərə göstərilən xüsusi münasibət nümunəsidir".

"Burada diqqətəlayiq digər məqam İlham Əliyevin liderlik modelinin region dövlətləri üçün ideoloji və siyasi baxımdan cəlbedici olmasıdır. O, postsovet məkanında hələ də xarici güclərin təsiri altında qərar verən rəhbərlərin fonunda milli maraqlar üzərində qurulmuş sabit, müstəqil və balanslı siyasət yürüdür. Bu model həm Orta Asiyada, həm də Qafqazda real alternativ kimi qəbul edilir. Tokayevin "görkəmli lider" ifadəsini iki dəfə vurğulaması, əslində, bu alternativin uğurunun etirafıdır", - deyə parlamentari vurğulayıb.

Müsahibimiz Azərbaycanın beynəlxalq arenadakı nüfuzunun artıq regional deyil, qlobal miqyasda da tanındığını əlavə edib:

"Bu nüfuz təkcə iqtisadi göstəricilər və enerji siyasəti ilə deyil, həm də siyasi iradə və prinsipiallıqla qazanılıb. İlham Əliyevin suverenliyin qorunması, milli maraqların prioritetliyi və qlobal təzyiqlərə qarşı müstəqil mövqe nümayişi üzərində qurulan dövlətçilik fəlsəfəsi region liderləri tərəfindən strateji təcrübə kimi öyrənilir. Tokayevin jesti də, əslində, postsovet məkanında yeni siyasi etalonun formalaşdığını göstərir. Bu etalonun əsasını İlham Əliyevin şəxsində təcəssüm edən rasional liderlik, milli maraqlara sadiqlik və geosiyasi cəsarət təşkil edir. Qazaxıstan Prezidenti bunu təkcə diplomatik etiket kimi deyil, həm də siyasi reallığın səmimi şəkildə qəbul edilməsi kimi ifadə edir".

"Nəticə etibarilə, Qazaxıstan-Azərbaycan münasibətlərində müşahidə olunan bu səmimi, qarşılıqlı hörmətə əsaslanan dinamika, Türk dünyasının inteqrasiyası prosesinin mühüm dayağına çevrilir. İlham Əliyevin görkəmli lider kimi dəyərləndirilməsi yalnız bir dövlət başçısına ehtiram deyil, həm də müstəqil dövlətçilik və milli qürur fəlsəfəsinin regionda yüksəlişinin rəmzidir", - deyə müsahibimiz fikrini yekunlaşdırıb.

Mərahim Nəsib