Icma.az
close
up
RU
Menu

C vitaminini necə qəbul etmək lazımdır? Həkimdən məsləhət

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

Hövsanda dəniz qəhvəyi rəngə boyandı Xəzəri kim çirkləndirir? Foto/video

Bəxtiyar Aslanbəyli: AÇG də sərbəst qaz layihəsi üzrə işlər qrafikə və büdcəyə uyğun aparılır

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

İstehlakçıları hansı hallarda aldadırlar? 41 protokol tərtib edilib

Xərçəngə səbəb olan qidalar Siyahı yeniləndi

Bakıda 8 yaşlı uşağın ödündən kista çıxarıldı

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

Azərbaycan Milli İncəsənət Muzeyinin direktoru Şirin Məlikova Türkiyədə beynəlxalq konqresdə çıxış edib (Foto)

Yaddaşı gücləndirən burun damcıları siçanlar üzərində sınaqdan KEÇİRİLDİ

PR süni intellekt axtarış sistemlərindəki təsirini necə ölçməlidir?

Ağ Ev Trampın sammit zamanı yatması barədə məlumatları təkzib edib

Deputat: “Vyetnam Azərbaycan üçün yeni bazar ola bilər”

Elxan Səmədov: Xankəndi azarkeşlərinin komandalarını öz şəhərlərində dəstəkləməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır

Azərişıq ASC elektroenergetika sektorunda əldə olunan nailiyyətləri beynəlxalq enerji forumunda təqdim edib

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

DİN və Baş Prokurorluq 2 noyabr mitinqinin təşkilatçılarına xəbərdarlıq edib

Gələcəyin ən böyük sağlamlıq böhranı Çindəmi böyüyür?

Gələcəyin ən böyük sağlamlıq böhranı Çindəmi böyüyür?

Olke.az saytından əldə olunan məlumata görə, Icma.az məlumat yayır.

Son 30 ildə Çində demensiya (ağıl zəifləməsi) hallarında dörd dəfə artım qeydə alınıb. Hazırda bu ölkədə vəziyyət qlobal orta göstəriciləri geridə qoyaraq narahatedici səviyyəyə çatıb. 

Ölkə.az Qaynarinfo-ya istinadən xəbər verir ki, bu artım yalnız yaşlanan əhali ilə deyil, həm də dəyişən həyat tərzi və artan xroniki xəstəliklərlə izah olunur.

Rəqəmlərlə sürətli artım

1990-cı ildə Çində təxminən 4 milyon insan demensiya yaşayırdısa, 2021-ci ildə bu göstərici 17 milyona yaxınlaşıb. Müqayisə üçün, həmin dövrdə dünya üzrə demens xəstələrinin sayı 22 milyondan 57 milyona yüksəlib. Bu da Çinin niyə xüsusi diqqət mərkəzinə çevrildiyini göstərir.

Əsas səbəb: yaşlanan əhali

Mütəxəssislər bildirirlər ki, Çində demensiya hallarının bu qədər sürətlə artmasının başlıca səbəbi ölkənin tez qocalan əhalisidir. 1950-ci illərdəki doğum partlayışı nəticəsində doğulan milyonlarla insan bu gün 70 yaş və daha yuxarı yaş qrupuna çatıb. Yaş isə demensiya üçün ən mühüm risk faktorudur.

Təkcə yaş deyil... həyat tərzi də rol oynayır

Yalnız yaşlanma ilə izah etmək isə kifayət deyil. Çində həyat tərzi də ciddi rol oynayır. Xüsusilə geniş yayılmış siqaret istifadəsi diqqət çəkir. Ölkədə kişilərin təxminən 50%-i siqaret çəkir. Qadınlarda bu göstərici nisbətən aşağı olsa da, tütün asılılığı cəmiyyətin ümumi sağlamlığına ciddi təsir edir. Halbuki Qərb ölkələrində siqaret istifadəsi son illərdə əhəmiyyətli dərəcədə azalıb.

Qidalanma vərdişləri və xroniki xəstəliklər

Demensiya hallarını artıran digər önəmli amil isə Qərb tipli qidalanma vərdişlərinin Çində yayılmasıdır. Yağ və şəkər baxımından zəngin, emal olunmuş məhsulların artan istehlakı, eyni zamanda şəkərli diabet və piylənmə hallarını da artırır. Bu xroniki xəstəliklər isə demensiya riskini birbaşa artıran faktorlardır.

Gənc nəslin sağlam həyat tərzini seçməyə meylli olduğu görülür. Lakin əvvəlki nəsillərin sağlamlıqla bağlı yığılıb qalmış problemləri hələ də cəmiyyətə təsir edir. Bu səbəbdən qısa müddətdə demensiya hallarının azalacağı gözlənilmir.

Təkcə tibbi deyil, həm də sosial və iqtisadi yük

Demensiya Çində təkcə tibbi yox, həm də sosial və iqtisadi baxımdan ciddi bir problemə çevrilib. Bu xəstəlik uzunmüddətli qayğı və daimi dəstək tələb etdiyi üçün ailələrə və səhiyyə sisteminə böyük yük gətirir. Eyni zamanda, ölkədə yaşlıların sayının artması və gənc, işlək əhalinin nisbətən azalması bu yükün gələcəkdə daha da ağırlaşacağı ehtimalını gücləndirir.

Çini çətin gələcək gözləyir

Araşdırmalar göstərir ki, yaxın illərdə Çində demensiya hallarının sayı dünya üzrə ən yüksək səviyyədə qalmağa davam edəcək. Alimlər bu artımın səbəblərini araşdırmağa davam etsələr də, problemin miqyası getdikcə böyüyür və onun həlli üçün genişmiqyaslı ictimai səhiyyə siyasətləri tələb olunur.

Effektiv müdaxilələr və uzunmüddətli planlamalarla vəziyyəti idarəolunan hala gətirmək mümkündür. Lakin Çinin demensiya ilə mübarizədə nə qədər sürətli və təsirli addımlar atacağı, yalnız bu ölkənin deyil, bütövlükdə dünyanın qocalma ilə bağlı sağlamlıq problemlərinə yanaşmasını da formalaşdıracaq.

Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:143
embedMənbə:https://olke.az
archiveBu xəbər 15 May 2025 07:46 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

C vitaminini necə qəbul etmək lazımdır? Həkimdən məsləhət

19 Noyabr 2026 09:27see311

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

19 Noyabr 2026 19:51see309

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see286

Hövsanda dəniz qəhvəyi rəngə boyandı Xəzəri kim çirkləndirir? Foto/video

19 Noyabr 2026 14:04see283

Bəxtiyar Aslanbəyli: AÇG də sərbəst qaz layihəsi üzrə işlər qrafikə və büdcəyə uyğun aparılır

19 Noyabr 2026 15:22see266

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see259

İstehlakçıları hansı hallarda aldadırlar? 41 protokol tərtib edilib

19 Noyabr 2026 17:17see251

Xərçəngə səbəb olan qidalar Siyahı yeniləndi

19 Noyabr 2026 18:59see249

Bakıda 8 yaşlı uşağın ödündən kista çıxarıldı

19 Noyabr 2026 19:14see241

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

20 Noyabr 2026 06:19see240

Azərbaycan Milli İncəsənət Muzeyinin direktoru Şirin Məlikova Türkiyədə beynəlxalq konqresdə çıxış edib (Foto)

19 Noyabr 2026 18:45see237

Yaddaşı gücləndirən burun damcıları siçanlar üzərində sınaqdan KEÇİRİLDİ

20 Noyabr 2026 00:00see225

PR süni intellekt axtarış sistemlərindəki təsirini necə ölçməlidir?

19 Noyabr 2026 13:48see216

Ağ Ev Trampın sammit zamanı yatması barədə məlumatları təkzib edib

19 Noyabr 2026 21:00see214

Deputat: “Vyetnam Azərbaycan üçün yeni bazar ola bilər”

19 Noyabr 2026 15:03see211

Elxan Səmədov: Xankəndi azarkeşlərinin komandalarını öz şəhərlərində dəstəkləməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır

20 Noyabr 2026 00:06see201

Azərişıq ASC elektroenergetika sektorunda əldə olunan nailiyyətləri beynəlxalq enerji forumunda təqdim edib

19 Noyabr 2026 17:30see196

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

20 Noyabr 2026 07:19see190

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see190

DİN və Baş Prokurorluq 2 noyabr mitinqinin təşkilatçılarına xəbərdarlıq edib

20 Noyabr 2026 06:10see190
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri