Icma.az
close
up
RU
Xəzərin suyu niyə çəkilir? SƏBƏBLƏR AÇIQLANDI

Xəzərin suyu niyə çəkilir? SƏBƏBLƏR AÇIQLANDI

Icma.az xəbər verir, Bakivaxti saytına əsaslanaraq.

Xəzər dənizi son illərdə görünməz bir təhlükə ilə üz-üzədir: suyun səviyyəsi sürətlə azalır.

Sahillərdəki kəndlər, limanlar və ekosistemlər bir zamanlar dənizin qucağında idi, indi isə su çəkildikcə bu yerlər özünü itirir kimi görünür. Bu dəyişiklik yalnız təbii amillərlə bağlı deyil; insan fəaliyyəti, çaylarda su anbarlarının tikilməsi və suyun intensiv istifadəsi də bu problemi dərinləşdirir.

Belə bir vəziyyət regionun ekologiyasına və iqtisadi həyatına uzunmüddətli təsirlər göstərə biləcək bir xəbərdarlıq kimi qəbul edilməlidir.

Mövzu ilə bağlı Bakıvatı.az-a açıqlama verən akademik Həsən Əliyev adına Coğrafiya İnstitutunun icraçı direktoru Zaur İmrani bildirib ki, Xəzər dənizində su səviyyəsinin azalması bir neçə əsas səbəblə izah olunur. Əvvəlcə iqlim dəyişikliyi Xəzər dənizinin səviyyəsinə ciddi təsir göstərir: 

"Havanın istiləşməsi və buxarlanmanın artması dəniz səviyyəsinin aşağı düşməsinə səbəb olur. Eyni zamanda, xüsusilə Xəzəri qidalandıran hövzələrdə yağıntıların azalması müşahidə edilir. Çaylar isə Xəzər dənizinin su balansını qoruyan əsas təbii amillərdən biridir".

Müsahibimiz əlavə edib ki, təbii səbəblərlə yanaşı, insan fəaliyyətinin də rolunu nəzərə almaq vacibdir. Xəzərə daxil olan suyun təxminən  80–85%-i Volqa çayının payına düşür. Lakin son onilliklərdə Volqa və digər çaylarda su anbarları və bəndlərin tikintisi, eləcə də çay sularının suvarma və sənaye məqsədləri üçün intensiv istifadəsi, dənizə çatacaq suyun azalmasına səbəb olur.

Zaur İmrani:  Xəzər dənizində bu proses periodik olaraq baş verib və davam etməkdədir

"Qeyd etmək lazımdır ki, Xəzər dənizinin səviyyəsi tarix boyunca həm yüksəlib, həm də enib. Lakin son onilliklərdəki azalmanın tempi əvvəlkilərdən daha sürətlidir və bu, əsasən insan təsərrüfat fəaliyyətinin nəticəsidir. Alimlər hesab edirlər ki, əgər bu vəziyyət davam edərsə, sahilyanı ekosistemlər, balıqçılıq və liman infrastrukturu ciddi təhlükə ilə üzləşə bilər",- Z.İmrani diqqətə çatdırıb.

Onun sözlərinə görə, Xəzər dənizinin səviyyəsinin azalmasının qarşısının alınması üçün hazırda Xəzəryanı dövlətlər müvafiq tədbirlər həyata keçirirlər. Lakin bu tədbirlər su kütləsinin intensiv azalmasına hələlik ciddi təsir göstərə bilmir. Çünki azalmanın bir neçə səbəbi vardır və onlar kompleks şəkildə həll olunmalıdır:

"Bundan əlavə, Xəzər dənizində bu proses periodik olaraq baş verib və davam etməkdədir. Buna görə də, vəziyyəti kritik hesab etmək düzgün olmaz. Tarixi məlumatlara görə, Xəzərin səviyyəsi keçmişdə bu səviyyədən də aşağı olub. Sadəcə, suyun azalmasının qarşısını almaq üçün alternativ yollar axtarmaq vacibdir. İnanırıq ki, yaxın 10–15 il ərzində Xəzər dənizinin səviyyəsi yenidən tənzimlənəcək. Bunun üçün isə antropogen təsirlərin həcmini və miqyasını azaltmaq zəruridir".

Əli Hüseynov

Sonrakı hadisələr barədə daha çox məlumat almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:380
embedMənbə:https://bakivaxti.az
archiveBu xəbər 06 Yanvar 2026 16:39 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

17 Noyabr 2026 23:52see375

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

18 Noyabr 2026 01:28see349

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

17 Noyabr 2026 23:20see337

Dünya onların görüşünə köklənib: Müharibələrə son qoyulacaq?

18 Noyabr 2026 13:51see295

Diş əti qanaması hansı daxili xəstəliklərin əlamətidir?

17 Noyabr 2026 23:18see281

İki zəhərli ilanı təyyarəyə keçirmək istədi

17 Noyabr 2026 23:17see263

Bu hərəkətlər davam edərsə.. SEPAH generalı Bəhreyn hökümətini HƏDƏLƏDİ

18 Noyabr 2026 02:03see250

Səhiyyədə gizli qalan vergi problemi gündəmə gəldi

18 Noyabr 2026 12:19see248

Braziliya millisindən darmadağın: Vinisius het trik etdi

18 Noyabr 2026 00:46see246

Söküntü başlamazdan əvvəl vətəndaşlar əmlaklarını qiymətləndirməlidir? Açıqlama

18 Noyabr 2026 14:55see243

Bossların bossu” vəfat etdi Pablo Eskobarla əməkdaşlıq edib

18 Noyabr 2026 01:52see232

Polad Həşimovun anası xəstəxanadan evə buraxılıb TƏBİB

18 Noyabr 2026 01:24see231

Nənə tarladan 20 min qiyməti olan qızıl tapıb

18 Noyabr 2026 02:56see228

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

18 Noyabr 2026 18:31see221

“Səhiyyə sahəsində vergi və sosial ödənişlərə yenidən baxılmalıdır”

18 Noyabr 2026 12:29see217

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see216

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see198

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see197

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see196

Vətən müharibəsinin xronikası: 16 oktyabrda Xocavəndin bir sıra kəndləri işğaldan azad edilib

18 Noyabr 2026 04:19see191
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri