Avrasiyanın yeni siyasi mərkəzi: Azərbaycan Mərkəzi Asiya inteqrasiyasının əhəmiyyəti ŞƏRH

Bakı, 20 noyabr, AZƏRTAC

Azərbaycanın Mərkəzi Asiya Dövlət Başçılarının Məşvərət Görüşünün tamhüquqlu iştirakçısı qəbul edilməsi, bu bölgə ilə əlaqələrinin son illərdə yeni mərhələyə qədəm qoyması həm tarixi-mədəni yaxınlıqdan, həm də geosiyasi reallıqlardan qaynaqlanır.

Bu sözləri AZƏRTAC-a açıqlamasında Milli Məclisin deputatı Sevil Mikayılova söyləyib.

Onun sözlərinə görə, bu proses təkcə ikitərəfli əməkdaşlığın genişlənməsi deyil, həm də regionlararası inteqrasiyanın formalaşması baxımından mühüm hadisədir.

"Azərbaycan artıq Mərkəzi Asiya ölkələrinin dövlət başçılarının görüşlərində tamhüquqlu iştirakçıdır. Bu o deməkdir ki, ölkəmiz gələcəkdə strateji qərarların qəbulunda fəal rola malik olacaq. Azərbaycan artıq Mərkəzi Asiyanın “5+1” deyil, “6-lı” formatının tərkib hissəsidir. Əgər Azərbaycan bu çərçivəyə tamhüquqlu üzv statusunda daxil olursa, Mərkəzi Asiya yalnız coğrafi deyil, mədəni-siyasi birlik kimi yenidən təsvir edilir. Azərbaycan regionun iqtisadi modellərinə və tranzit xəritəsinə birbaşa təsir edə bilir. Ölkəmizin Mərkəzi Asiyaya tamhüquqlu daxil olması ona Orta Dəhliz kimi nəqliyyat marşrutlarının inkişafında strateji üstünlük verir. Bu isə həm yükdaşıma, həm tranzit gəlirlərini artırmaq, həm də regionun logistika mərkəzinə çevrilmək imkanı yaradır. Xəzər regionunda enerji resursları var, Mərkəzi Asiya isə enerji ehtiyaclı ola bilər. Azərbaycan bu enerjidən strateji vasitə kimi istifadə edərək həm ixracını, həm də geosiyasi təsirini genişləndirə bilər. Bundan sonra Mərkəzi Asiya ölkələri ilə birgə layihələr (yeni dəhlizlər, investisiya fondları, texnoloji parklar) qurmaq daha asan olacaq. Bu, regionda inteqrasiya yaratmaqla yanaşı, Azərbaycanın iqtisadi dinamizmini artıracaq. Mərkəzi Asiya ölkələri ilə daha sıx əməkdaşlıq su resursları, iqlim dəyişikliyi, təhlükəsizlik məsələlərində birgə həll yolları axtarışını təşviq edə bilər", - deyə S.Mikayılova vurğulayıb.

Münasibətlərin perspektivləri və ölkəmizin geostrateji yeri barədə danışan deputat qeyd edib ki, artıq Mərkəzi Asiyanın qərbə açılan pəncərəsi yalnız Qazaxıstan olmayacaq, Azərbaycan da strateji keçid mərkəzi kimi tanınır. Bu model həm Mərkəzi Asiyaya Qərb və Avro-Asiya məkanına çıxış imkanı verir, həm də Azərbaycanın Avrasiya xəritəsində rolunu gücləndirir. Azərbaycan Mərkəzi Asiya çərçivəsində keçirilən bütün görüşlərdə iştirak edəcək. Bu, praktiki əməkdaşlığın yeni mərhələsidir. Beləliklə regional qərarların qəbulunda Azərbaycan söz sahibi olur, Trans-Xəzər layihələrinin koordinasiyası daha səmərəli olur, logistika, enerji, təhlükəsizlik və ticarət sahələrində vahid mexanizmlər formalaşır. Azərbaycan Mərkəzi Asiyanın siyasi ritminin, regional strategiyalarının bir parçasına çevrilir. Bu, beynəlxalq aləmdə ölkəmizin fəal regional güc statusunu möhkəmləndirir.

S.Mikayılova, həmçinin diqqətə çatdırıb ki, ancaq bütün bunlar Azərbaycanın Cənubi Qafqaz kimliyini inkar etmir, ölkəmizi daha da strateji bir mərtəbəyə yüksəldir. "Əksinə, Azərbaycan eyni anda iki regionun üzvü kimi nadir siyasi mövqeyə sahib olur. Bu, Azərbaycanın çoxvektorlu diplomatiyasının güclənməsi deməkdir. Azərbaycan həm Cənubi Qafqazda aparıcı regional güc kimi qalır, həm də Mərkəzi Asiya ilə inteqrasiya vasitəsilə öz geostrateji təsir radiusunu genişləndirir. Nəticədə Azərbaycan təkcə Cənubi Qafqaz deyil, daha geniş məkanda - Avrasiyada siyasi aktor rolunu oynayır. Beləliklə, ölkəmiz həm Qafqazın, həm Xəzərətrafı ərazilərin, həm də Mərkəzi Asiyanın ayrılmaz hissəsinə çevrilir. Bütün bunlar Prezident İlham Əliyevin müdrik və uzaqgörən siyasətinin növbəti uğurudur", - deyə o əlavə edib.